Uşak Ekolojik Koşullarında Bazı Badem Çeşitlerinin Adaptasyonu
Öz
Badem Anadolu’nun en eski
meyve türlerinden birisi olmasına rağmen, yakın zamana kadar ülkemizde öteki
meyve türleri kadar önem arz etmemiştir. Ancak son yıllarda geç çiçek açan
çeşitlerin üretimde kullanılması ile badem üretimi, tüm dünyada olduğu gibi
ülkemizde de artış yönünde ivme kazanmıştır. Yapılan
bu çalışmada, Uşak ili ekolojisindebazı badem çeşitlerinin (Nonpareil, Texas, Drake, Ferragnes ve Ferraduel)fenolojik ve meyve
kalite özelliklerinin ortaya çıkarılması hedeflenmiştir. Elde
edilen bulgulara göre ilk çiçekler Nonpareil
çeşidinde 16 Mart, Ferragnes ve Ferraduel çeşitlerinde ise 26 Mart tarihinde
görülmüştür.Çeşitlerin çiçeklenme
süreleri 14 ile 17 gün arasında değişiklik göstermiştir. Meyve
tutum oranlarıFerragnes ve Ferraduel çeşitlerinde (sırasıyla %30.7 ve %30.8)
diğer çeşitlerden bariz olarak daha yüksek bulunmuştur. Yapılanpomolojik
analizler sonucunda Ferragnes ve Ferraduel çeşitlerinin meyve ağırlığı
(sırasıyla 4.15 g ve 4.02 g) en yüksek bulunurken, en düşük meyve ağırlığı 1.62
g ile Texas ve 1.67 g ile Nonpareil çeşitlerinde belirlenmiştir.Nonpareil ve
Texas çeşitlerinin iç oranı (sırasıyla %53.5 ve %52.7) en yüksek bulunurken, en
düşük iç oranı %25.2 ile Ferraduel çeşidinde saptanmıştır.Çalışma sonucuna
göre, Uşak ilinde sıklıkla karşılaşılan ilkbahar geç
donlarından korunma amaçlı diğer çeşitlerden yaklaşık 10 gün sonra çiçeklenen Ferragnesçeşidinin,
özellikle Ferraduel çeşidine nazaran meyve verimi ve iç randımanın yüksek
olması nedeniyle önerilebileceği söylenebilir.
Anahtar Kelimeler
References
- Ak, B.E., Kuzdere, H. ve Kaska, N., 2005. An Investigation on Phenological and Pomological Traits of Some Almond Cultivars Grown at Ceylanpınar State Farm in Turkey. Proceedings of the XII. GREMPA Meeting on Pistachios and Almonds. 63: 43–48.
- Akçay, M.E. ve Tosun, İ., 2005. Bazı geç çiçek açan yabancı badem çeşitlerinin Yalova ekolojik koşullarındaki gelişme ve verim davranışları. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 36 (1): 1-5.
- Alkan, G. ve Seferoğlu, H.G., 2014. Bazı Badem Çeşitlerinin Aydın Ekolojisindeki Fenolojik ve Morfolojik Özellikleri. Meyvecilik Araştırma Enstitüsü Meyve Bilimi ISSN: 2148-0036, 1(2): 38-44.
- Aslan, R., 2015. Bazı Yabancı Kökenli Badem Çeşitlerinin Şanlıurfa Koşullarında Fenolojik ve Pomolojik Özellikleri. Yüksek Lisans Tezi, Ordu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Ordu.
- Aslantaş, R., 1999. Erzincan şartlarında yetiştirilen bazı badem (Amygdaluscommunis L.) çeşit/klon ve tiplerinin vejetatif ve genetatif gelişme ile çiçek tomurcuklarının dona dayanım derecelerinin belirlenmesi. Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, 99s.
- Atasever, Ö.Ö. ve Gerçekçioğlu, R., 2011. Kuru Koşullarda Yetişen Badem Çeşit ve Genotiplerinin Bitki ve Meyve Özellikleri. Türkiye VI.Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, Şanlıurfa, 128-134.
- Atlı, H.S., Arpacı, S., Açar, İ., Bilim, C., Akgün, A., Aydın, Y., Çağlar, S., Kaşka, N., Rastgeldi, U., Ak, B.E. ve Bozkurt, H., 2008. Yerli ve Yabancı Değişik Badem Çeşitlerinin GAP Bölgesi Sulu Koşullarında Gelişme, Meyveye Yatma, Verim ve Bazı Kalite Değerlerinin Karşılaştırılması. Antepfıstığı Araştırma Enstitüsü Müd. Yayın No: 38, 34S. Gaziantep.
- FAO. Food and Agriculture Organization of the United Nations, 2016. “Cropsdata” http://www.fao.org/faostat/en/#data.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Agricultural Engineering
Journal Section
Research Article
Publication Date
February 8, 2019
Submission Date
December 21, 2018
Acceptance Date
February 8, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 2 Number: 1