Antik Çağlarda Bir Kraniyotomi Uygulama Yöntemi: Trepanasyon

Trepanasyon veya baş delgi operasyonu, tarih boyunca kullanılan ve kraniumun cerrahi olarak delinmesini içeren eski bir tıbbi prosedürdür. MÖ 6500 yıllarına kadar dünyanın çeşitli bölgelerinde, özellikle Güney Amerika, Avrupa ve Afrika'da yaygın olarak kullanılan bu yöntem genellikle hastaların kafatasında delikler açarak beyin üzerindeki baskıyı azaltmayı hedeflemiştir. Bugün, modern tıpta yerini daha gelişmiş cerrahi tekniklere bırakan bu tedavi yöntemi sonucunda arkeolojik kalıntılardan elde edilen yorumlara dayanarak hastaların yaşamına devam ettiğini gösteren kanıtlar mevcuttur. Bazı arkeolojik incelemelerde, daha önce trepanasyon cerrahisinin uygulanmadığı düşünülen coğrafi bölgelerden ve dönemlerden olası trepanasyon örnekleri keşfedilmeye devam edilmektedir. Bu çalışmanın amacı, trepanasyonun tarihsel uygulama yöntemleri ve arkeolojik buluntuların sistematik bir özetini sunmaktır. Bu amaçla, geçmişten günümüze trepanasyon operasyonlarına ilişkin bilgiler Pubmed, Google Akademik gibi çeşitli veri tabanlarından sistematik olarak derlenmiştir. Gerek bulunduğu coğrafi bölgeye gerek tespit edilen tarihi döneme ait böyle operasyonların yapıldığına dair kanıt bulunamayan arkeolojik çalışmalarda, elde edilen kafatasındaki olası bir trepanasyonu değerlendirirken, kapsamlı bir ayırıcı tanı teşhisi kolaylaştırabilmektedir.

Trepanation or head puncture operation, is an ancient medical procedure that has been used throughout history and involves the surgical puncture of the cranium. This method, which was widely used in various parts of the world, especially in South America, Europe and Africa, until 6500 BC, generally aimed to reduce the pressure on the brain by opening holes in the skull of patients. Today, as a result of this treatment method, which has been replaced by more advanced surgical techniques in modern medicine, there is evidence that patients continue their lives based on the interpretations obtained from archaeological remains. In some archaeological investigations, possible examples of trepanation continue to be discovered from geographical regions and periods previously thought to be incurred for trepanation surgery. The aim of this study is to present a systematic summary of the historical application methods of trepanation and archaeological finds. For this purpose, information regarding trepanation procedures from the past to the present has been systematically collected from various databases such as PubMed and Google Scholar. In archaeological studies where there is no evidence that such operations were performed both in the geographical region and in the historical period identified, a comprehensive differential diagnosis can facilitate the diagnosis when evaluating a possible trepanation in the skull obtained.