Araştırma Makalesi

FED Hisse Senedi Değerleme Modelini Etkileyen İşletme İçi ve İşletme Dışı Faktörlerin Analizi: Borsa İstanbul’da Bir Uygulama

Cilt: 9 Sayı: 2 25 Mayıs 2025
PDF İndir
TR EN

FED Hisse Senedi Değerleme Modelini Etkileyen İşletme İçi ve İşletme Dışı Faktörlerin Analizi: Borsa İstanbul’da Bir Uygulama

Öz

FED modeli; gösterge devlet tahvil faizleri ve kazanç/fiyat oranları arasında bir ilişki kurarak hisse senetlerinin gerçeğe uygun değerini hesaplamayı sağlayan modern bir hisse senedi değerleme yöntemidir. FED modeline göre; kazanç/fiyat oranları 10 yıl vadeli devlet tahvil faizinden düşükse hisse senedi gerçeğe uygun değeri üzerinde aşırı değerli fiyatlanmıştır. Tersi durumda ise hisse senedi gerçeğe uygun değerinin altında fiyatlanmıştır. Eğer bu yargıyı fiyat/kazanç oranı üzerinden okursak; fiyat kazanç oranı tahvil faizlerinden yüksek ise aşırı değerlenme, altında ise düşük değerlenme söz konusudur. Bu araştırmanın amacı; Türkiye için FED modelinin geçerliliğini araştırarak FED modelinin ima ettiği gerçeğe uygun değerden sapma gösteren düşük ve aşırı fiyatlamaları etkileyen işletme içi ve işletme dışı faktörleri analiz etmektir. Literatür araştırması neticesinde çeyreklik frekansta 2021Q3-2023Q4 arasında 16 Mart itibariyle piyasa değeri en yüksek 5 BIST (Borsa İstanbul) şirketi analiz için seçilmiştir. Araştırmada en başarılı modeller yapay sinir ağı modelleri, değişkenlerin etkileri panel robust regresyon ve FED modelinin Türkiye için geçerliliği Johansen eş bütünleşme testi yardımıyla değerlendirilmiştir. Eş bütünleşme sonuçlarına göre FED modeli BIST-100 için geçerlidir. Bu sonuçlar, FED modelinin kısa ve uzun dönemde Türkiye için geçerli olduğuna işaret etmektedir. FED modeli Türkiye için uygulandığında yapay sinir ağı modeli hata metrikleri; ABD örneğinde olduğu gibi modelde 10 yıl vadeli devlet tahvil faizleri kullanımının, 2 yıl vadeli devlet tahvil faizlerinin kullanımına göre daha anlamlı sonuçlar verdiğine işaret etmektedir. Bir diğer yönden FED modelinde gerçeğe uygun değerden sapmaları açıklayan faktörlerden işletme dışı faktörlerin sonuçları daha anlamlıdır. İşletme içi faktörler işletme dışı faktörlerle birlikte modellendiğinde daha anlamlı sonuçlar vermektedir. Araştırmanın literatüre katkıları, FED modelinin Türkiye için geçerli olduğunu ispatlaması, işletme düzeyinde FED modelini analiz etmesi ve farklı vade yapışlarından gösterge devlet tahvil faizlerini de FED modeli kapsamında incelemesi olarak sıralanabilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Altman, E. I. (1968). Financial ratios, discriminant analysis and the prediction of corporate bankruptcy. The Journal of Finance, 23(4), 589–609. https://doi.org/10.2307/2978189
  2. Asness, C. (2002). Fight the Fed Model: The relationship between stock market yields, bond market yields, and future returns. Journal of Portfolio Management, 30(1), 11–24. https://doi.org/10.2139/ssrn.381480
  3. Bakshi, G. & Chen, Z. (2005). Stock valuation in dynamic economies. Journal of Financial Markets, 8(2), 111–151. https://doi.org/10.1016/j.finmar.2005.01.001
  4. Bekaert, G. & Engstrom, E. (2010). Inflation and the stock market: Understanding the “Fed Model”. Journal of Monetary Economics, 57(3), 278–294. https://doi.org/10.1016/j.jmoneco.2010.02.004
  5. Berk, J. B. (1995). A critique of size-related anomalies. The Review of Financial Studies, 8(2), 275–286.
  6. Bernardino, W., Amaral, J. B., Paes, N. L., Ospina, R. & Távora, J. L. (2022). A statistical investigation of a stock valuation model. SN Business & Economics, 2(106). https://doi.org/10.1007/s43546-022-00270-x
  7. Bodie, Z., Kane, A. & Marcus, A. J. (2014). Investments (10th ed.). McGraw-Hill Education.
  8. Brennan, M. J. & Schwartz, E. S. (1984). Optimal financial policy and firm valuation. The Journal of Finance, 39(3), 593–607. https://doi.org/10.2307/2327917

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Uluslararası Finans , Finans , Finansal Piyasalar ve Kurumlar

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Mayıs 2025

Gönderilme Tarihi

20 Mayıs 2024

Kabul Tarihi

29 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Kuzu, M. (2025). FED Hisse Senedi Değerleme Modelini Etkileyen İşletme İçi ve İşletme Dışı Faktörlerin Analizi: Borsa İstanbul’da Bir Uygulama. Fiscaoeconomia, 9(2), 868-902. https://doi.org/10.25295/fsecon.1487056
download?token=eyJ1aWQiOjEwMTE3NywiYXV0aF9yb2xlcyI6WyJST0xFX1VTRVIiXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiMjAyNi0wMy0xNF8wMC0xOC01OC5wbmciLCJwYXRoIjoiNTVjMC82NjE0LzA5NGEvNjliNDdmNjNjMjdiMDUuMDA4NTE4OTUucG5nIiwiZXhwIjoxNzczNDQwMzcxLCJub25jZSI6IjMzYzNhMDczOTJhZDBiOWUxMjA4MTJlMzAwOTdlMDhjIn0.uxgvoBOu5rdPPckMLotZ4eBnzOQVB_StL3DcxMXqMSU


Fiscaoeconomia is licensed under a Creative Commons Attribution License (CC BY).