TR
EN
Ekonomik Büyüme ve Yenilenebilir Enerji Tüketiminin Karbon Emisyonları Üzerine Etkilerinin Çok Boyutlu Panel Veri Modelleri ile Analizi
Öz
Bu çalışmanın amacı, ekonomik büyüme ve yenilenebilir enerji tüketiminin CO2 emisyon miktarı üzerindeki etkilerini analiz etmektir. Bu amaçla, 1999-2020 dönemi yıllık verileri kullanılarak 176 ülke için ülke-gelir düzeyi ve zaman boyutunun yer aldığı çok boyutlu panel veri modeli ile ampirik bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Ampirik modelde bağımlı değişken olarak kişi başına CO2 emisyon miktarı, bağımsız değişkenler olarak ise kişi başına düşen gelir (KBG) ve yenilenebilir enerji tüketimi (YET) yer almaktadır. Öncelikle uygun modele karar verebilmek için modelde yer alan her bir etkinin (ülke, gelir düzeyi ve zaman) istatistiksel olarak geçerliliği tesadüfi etkiler modeli en çok olabilirlik (LR) tahmini ile test edilmiştir. LR testi sonrasında uygun model için sabit etkiler grup içi dönüşümler uygulanmış ve elde edilen sonuçlar LR testi sonuçları ile karşılaştırılmıştır. Elde edilen katsayılar birbirinden uzak olduğu varsayımından hareketle en uygun modelin sabit etkiler grup içi tahmin sonuçları olduğuna karar verilmiştir. Sabit etkiler grup içi tahmin sonuçlarına göre ekonomik büyüme ile CO2 emisyonları arasında pozitif, yenilenebilir enerji tüketimi ve CO2 emisyonları arasında ise negatif bir ilişkinin varlığı tespit edilmiştir. Bulgular KBG’deki %1’lik bir artışın CO2 miktarını %0.526 oranında arttırdığını, buna rağmen YET’teki %1’lik bir artışın CO2 emisyon miktarını %0.0313 oranında azalttığını ortaya koymuştur.
Anahtar Kelimeler
Teşekkür
emekleriniz için şimdiden çok teşekkür ederim.
Kaynakça
- Aiyetan, I. R. & Olomola, P. A. (2017). Environmental degradation, energy consumption, population growth and economic growth: Does environmental kuznets curve matter for Nigeria?. Economic and Policy Review, 16(2), 1-14.
- Alaganthiran, J. R. & Anaba, M. I. (2022). The effects of economic growth on carbon dioxide emissions in selected Sub-Saharan African (SSA) countries. Heliyon, 8(11).
- Alam, M. M. A., Murad, M. W., Noman, A. H. M. & Ozturk, I. (2016). Relationships among carbon emissions, economic growth, energy consumption, and population growth: Testing environmental Kuznets curve hypothesis for Brazil, China, India, and Indonesia. Ecological Indicators, 70, 466-479.
- Aye, G. C. & Edoja, P. E. (2017). Effect of economic growth on CO2 emission in developing countries: Evidence from a dynamic panel threshold model. Cogent Economics & Finance, 5(1), 1379239.
- Balli, E., Sigeze, C., Ugur, M. S. & Çatık, A. N. (2021). The Relationship between FDI, CO2 emissions, and energy consumption in Asia-Pacific Economic Cooperation countries. Environmental Science and Pollution Research, 1-18.
- Bekhet, H. A. & Othman, N. S. (2018). The role of renewable energy to validate dynamic interaction between CO2 emissions and GDP toward sustainable development in Malaysia. Energy Economics, 72, 47-61.
- Bhattacharya, M., Churchill, S. A. & Paramati, S. R. (2017), The dynamic impact of renewable energy and institutions on economic output and CO2 emissions across regions. Renewable Energy, 111, 157-167.
- Brodny, J. & Tutak, M. (2022). Analysis of the efficiency and structure of energy consumption in the industrial sector in the European Union countries between 1995 and 2019. Science of the Total Environment, 808, 152052.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Panel Veri Analizi , Çevre Ekonomisi, Sürdürülebilir Kalkınma
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
25 Şubat 2025
Gönderilme Tarihi
24 Eylül 2024
Kabul Tarihi
11 Aralık 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 1
APA
Demir, M. A. (2025). Ekonomik Büyüme ve Yenilenebilir Enerji Tüketiminin Karbon Emisyonları Üzerine Etkilerinin Çok Boyutlu Panel Veri Modelleri ile Analizi. Fiscaoeconomia, 9(1), 731-748. https://doi.org/10.25295/fsecon.1555319
AMA
1.Demir MA. Ekonomik Büyüme ve Yenilenebilir Enerji Tüketiminin Karbon Emisyonları Üzerine Etkilerinin Çok Boyutlu Panel Veri Modelleri ile Analizi. FSECON. 2025;9(1):731-748. doi:10.25295/fsecon.1555319
Chicago
Demir, Mehmet Ali. 2025. “Ekonomik Büyüme ve Yenilenebilir Enerji Tüketiminin Karbon Emisyonları Üzerine Etkilerinin Çok Boyutlu Panel Veri Modelleri ile Analizi”. Fiscaoeconomia 9 (1): 731-48. https://doi.org/10.25295/fsecon.1555319.
EndNote
Demir MA (01 Şubat 2025) Ekonomik Büyüme ve Yenilenebilir Enerji Tüketiminin Karbon Emisyonları Üzerine Etkilerinin Çok Boyutlu Panel Veri Modelleri ile Analizi. Fiscaoeconomia 9 1 731–748.
IEEE
[1]M. A. Demir, “Ekonomik Büyüme ve Yenilenebilir Enerji Tüketiminin Karbon Emisyonları Üzerine Etkilerinin Çok Boyutlu Panel Veri Modelleri ile Analizi”, FSECON, c. 9, sy 1, ss. 731–748, Şub. 2025, doi: 10.25295/fsecon.1555319.
ISNAD
Demir, Mehmet Ali. “Ekonomik Büyüme ve Yenilenebilir Enerji Tüketiminin Karbon Emisyonları Üzerine Etkilerinin Çok Boyutlu Panel Veri Modelleri ile Analizi”. Fiscaoeconomia 9/1 (01 Şubat 2025): 731-748. https://doi.org/10.25295/fsecon.1555319.
JAMA
1.Demir MA. Ekonomik Büyüme ve Yenilenebilir Enerji Tüketiminin Karbon Emisyonları Üzerine Etkilerinin Çok Boyutlu Panel Veri Modelleri ile Analizi. FSECON. 2025;9:731–748.
MLA
Demir, Mehmet Ali. “Ekonomik Büyüme ve Yenilenebilir Enerji Tüketiminin Karbon Emisyonları Üzerine Etkilerinin Çok Boyutlu Panel Veri Modelleri ile Analizi”. Fiscaoeconomia, c. 9, sy 1, Şubat 2025, ss. 731-48, doi:10.25295/fsecon.1555319.
Vancouver
1.Mehmet Ali Demir. Ekonomik Büyüme ve Yenilenebilir Enerji Tüketiminin Karbon Emisyonları Üzerine Etkilerinin Çok Boyutlu Panel Veri Modelleri ile Analizi. FSECON. 01 Şubat 2025;9(1):731-48. doi:10.25295/fsecon.1555319