Araştırma Makalesi

Türkiye’de Sürdürülebilir Kalkınmayı Ele Alan Entegre Bir Sosyo-Ekonomik-Çevresel Model

Cilt: 9 Sayı: 4 27 Kasım 2025
PDF İndir
EN TR

Türkiye’de Sürdürülebilir Kalkınmayı Ele Alan Entegre Bir Sosyo-Ekonomik-Çevresel Model

Öz

Sürdürülebilir kalkınma yalnızca üretim ve gelir düzeylerindeki artışla sınırlı olmayan, sosyal, çevresel ve ekonomik boyutları da içeren çok yönlü bir süreçtir. Bu çalışmanın temel amacı da Türkiye’de sosyal, çevresel ve ekonomik faktörlerin kalkınma üzerindeki etkilerini incelemektir. Çalışmada sosyal boyut toplumsal cinsiyet eşitsizliği ile, çevresel boyut sera gazı salınımı ile ve ekonomik boyut ise ekonomik büyüme ile temsil edilmiştir. Ayrıca çalışmada hane halkı tüketim harcamaları ise kontrol değişken olarak yer almıştır. Bu doğrultuda çalışmada kurulan modelde 1990-2022 dönemindeki yıllık bazda veriler istihdam edilmiş olup, değişkenler arasındaki uzun dönemli ilişkiyi incelemek amacıyla ARDL sınır testi yaklaşımı kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar, uzun dönemde çevresel bozulma ve toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin sürdürülebilir kalkınma üzerinde olumsuz etkiler yarattığını, buna karşılık tüketim harcamaları ve ekonomik büyümenin ise kalkınmayı olumlu yönde etkilediğini göstermiştir. Bu bulgu, kalkınmanın yalnızca ekonomik göstergelere indirgenemeyeceğini, sosyal ve çevresel faktörlerin de kalkınmanın niteliğini doğrudan etkilediğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adanma, U. M., & Ogunbiyi, E. O. (2024). A comparative review of global environmental policies for promoting sustainable development and economic growth. International Journal of Applied Research in Social Sciences, 6(5), 954-977.
  2. Aduku, E. B., Anyanwu, O. C., & Edeme, R. K. (2022). Gender gap, intensive growth and economic welfare in Sub-Saharan African countries. Environmental sustainability, growth trajectory and gender: Contemporary issues of developing economies (153-165). Emerald Publishing Limited.
  3. Agbenyo, W., Jiang, Y., Ding, Z., Titriku, J. K., & Ntim-Amo, G. (2022). Impact of climate change on cocoa production in Africa: An approach of cross-sectional ARDL. International Journal of Environmental Research, 16(5), 91.
  4. Ahmad, N., Youjin, L., Žiković, S., & Belyaeva, Z. (2023). The effects of technological innovation on sustainable development and environmental degradation: Evidence from China. Technology in Society, 72, 102184.
  5. Akhtar, R., Masud, M. M., Jafrin, N., & Shahabudin, S. M. (2023). Economic growth, gender inequality, openness of trade, and female labour force participation: A nonlinear ARDL approach. Economic Change and Restructuring, 56(3), 1725-1752.
  6. Akinwande, T. S., Turuc, F., Seraj, M., & Ozdeser, H. (2025). The link between gender inequality, financial development, and economic growth in Nigeria: A spectral Granger causality approach. Sustainable Development, 33(2), 2429-2439.
  7. Ali, A., Audi, M., Bibi, C., & Roussel, Y. (2021). The impact of gender inequality and environmental degradation on human well-being in the case of Pakistan: A time series analysis. MPRA Paper No. 106655, posted 16 Mar 2021.
  8. Alper, F. Ö., & Alper, A. E. (2017). Karbondioksit emisyonu, ekonomik büyüme, enerji tüketimi ilişkisi: Türkiye için bir ARDL sınır testi yaklaşımı. Sosyoekonomi, 25(33), 145-156.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Cinsiyet, Politika ve Yönetim

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

27 Kasım 2025

Gönderilme Tarihi

28 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

14 Eylül 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Aydın, B., İlkin Aydın, E., & Ural, A. (2025). Türkiye’de Sürdürülebilir Kalkınmayı Ele Alan Entegre Bir Sosyo-Ekonomik-Çevresel Model. Fiscaoeconomia, 9(4), 2321-2340. https://doi.org/10.25295/fsecon.1707697

Cited By

download?token=eyJ1aWQiOjEwMTE3NywiYXV0aF9yb2xlcyI6WyJST0xFX1VTRVIiXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiMjAyNi0wMy0xNF8wMC0xOC01OC5wbmciLCJwYXRoIjoiNTVjMC82NjE0LzA5NGEvNjliNDdmNjNjMjdiMDUuMDA4NTE4OTUucG5nIiwiZXhwIjoxNzczNDQwMzcxLCJub25jZSI6IjMzYzNhMDczOTJhZDBiOWUxMjA4MTJlMzAwOTdlMDhjIn0.uxgvoBOu5rdPPckMLotZ4eBnzOQVB_StL3DcxMXqMSU


Fiscaoeconomia is licensed under a Creative Commons Attribution License (CC BY).