Egzersizde Makro Besin Öğelerinin Planlanması
Öz
Sporcularda beslenme enerji ve besin ögesi gereksinimlerini karşılayabilmek için önemlidir. Artan fiziksel aktiviteye bağlı olarak makro ve mikro besin ögesi ihtiyacı da farklılık göstermektedir. Sporcularda temel olarak vücut ağırlığının denetimi, performansın korunması ve geliştirilmesi, vücut glikojen depolarının korunması ve artırılması, kas protein yıkımının önlenmesi amacıyla beslenme programları düzenlenmektedir. Bunlar dikkate alındığında sporcunun antrenman veya yarış sırasında en iyi performansı sergileyebilmesi için sporcunun egzersiz öncesinde karbonhidrat depolarının uygun düzeyde olması, egzersiz sırasında dayanıklılığın sürdürülmesi ve performans kaybının önlenmesi, egzersiz sonrasında tam ve etkin toparlanmanın sağlanması, kas doku kaybının önlenmesi amacıyla gerekli beslenme düzeninin planlanması gerekmektedir. Bu amaçla sporcunun egzersiz programına en uygun beslenme programının nasıl hazırlanacağı üzerinde durulmuştur. İyi beslenen bir sporcunun performansı yüksek, antrenmanın etkinliği üst düzeydedir. Ayrıca hastalık ve sakatlanma oranı düşük, sporcu çocuk ise gelişimi beklenen düzeydedir. Günlük ihtiyacı belirlendikten sonra egzersizden en az 6 saat önce dengeli bir diyet tüketmeye başlanmalıdır. Egzersizden 1 saat öncesine kadar 1g/kg/sa karbonhidrat alımı sağlanabilir. Bir saatten uzun süren dayanıklılık egzersizlerinde 30-60 g/saat karbonhidrat sağlayacak %6-8 karbonhidrat içeren sıvı tüketimi sağlanmalı, farklı karbonhidrat türleri düşünülmelidir. Egzersiz sonrasında glikojen depoları yeniden doldurulmalı, pozitif protein dengesi sağlanmalıdır. Toparlanmanın ilk iki saatinde 0,8-1 g/kg/sa karbonhidrat ve 0,25-0,4 g/kg protein tüketilmeli ve sonraki iki saat için yenilenmelidir. Uygun beslenme programı sporcunun hem sağlığını hem performansını artıracak, ayrıca yaşamında daha iyi bir disiplin sağlayacaktır.
Anahtar Kelimeler
References
- Alghannam AF, Jedrzejewski D, Bilzon J, Thompson D, Tsintzas K, Betts JA. (2016). Influence Of Post-Exercise Carbohydrate-Protein Ingestion On Muscle Glycogen Metabolism In Recovery And Subsequent Running Exercise. Int J Sport Nutr Exerc Metab, 26(6), 572-580.
- Almada AL. (2013). Carbohydrate And Muscle Glycogen Metabolism: Exercise Demands And Nutritional Influences (Bagchi D, Nair S, Sen CK, Eds.) Nutrition And Enhanced Sports Performance. s. 333-341. San Diego: Academic Press.
- Aragon AA, Schoenfeld BJ. (2013). Nutrient Timing Revisited: Is There A Post-Exercise Anabolic Window? Journal Of The International Society Of Sports Nutrition, 10(5), 1-11.
- Atherton PJ, Kumar V, Selby AL, Rankin D, Hildebrandt W, Phillips BE, ve diğ. (2016). Enriching A Protein Drink With Leucine Augments Muscle Protein Synthesis After Resistance Exercise In Young And Older Men. Clin Nutr, http://dx.doi.org/10.1016/j.clnu.2016.04.025.
- Austin K, Seebohar B. (2011). Performance Nutrition: Applying the Science of Nutrition Timing. USA: Human Kinetics.
- Baysal A. 2011. Beslenme, Ankara, Hatipoğlu.
- Beelen M, Koopman R, Gijsen AP, Vandereyt H, Kies AK, Kuipers H, ve diğ. (2008a). Protein Coingestion Stimulates Muscle Protein Synthesis During Resistance-Type Exercise. American Journal Of Physiology - Endocrinology And Metabolism, 295(1), E70-E77.
- Beelen M, Tieland M, Gijsen AP, Vandereyt H, Kies AK, Kuipers H, ve diğ. (2008b). Coingestion Of Carbohydrate And Protein Hydrolysate Stimulates Muscle Protein Synthesis During Exercise In Young Men, With No Further Increase During Subsequent Overnight Recovery. J Nutr, 138, 2198-204.
Details
Primary Language
English
Subjects
Sports Medicine
Journal Section
Review
Publication Date
January 1, 2018
Submission Date
June 21, 2017
Acceptance Date
December 14, 2017
Published in Issue
Year 2018 Volume: 23 Number: 1