Research Article

Sokol Hareketi: Nasyonalist ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı

Volume: 26 Number: 4 October 27, 2021
EN TR

Sokol Hareketi: Nasyonalist ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı

Abstract

Bu çalışmanın amacı Sokol hareketinin ortaya çıkışı, diğer ülkelerdeki yansımaları ve milliyetçilik düşüncesi üzerinden siyasi etkilerinin değerlendirilmesidir. Sokol Hareketi tarihinin Prag Jimnastik Kulübü’nün 1862’de Miroslav Tyrš tarafından kurulmasıyla başladığı kabul edilmektedir. Tyrš, Sokol Hareketi ile halkını jimnastiğe teşvik ederek tüm Slav halklarını kültürel ve ulusal bakımdan iyileştirmeyi amaçlamıştır. Sokol Hareketi’nin görevi ise üyelerini ahlaklı, etik ve estetik açıdan, demokrasi prensiplerine uyumlu biçimde beden eğitimi vasıtasıyla ulusal bütünlük yolunda eğitmek olarak tanımlanmıştır. Alman ve İsveç jimnastiklerini kendi milli ihtiyaçlarına göre harmanlayan Tyrš, kısa sürede tüm Slav halkları üzerinde iz bırakmış ve Sokol 20. yüzyıl başlarından itibaren başta Orta, Doğu ve Güney Avrupa olmak üzere tüm dünyaya yayılmıştır. Özgürlük ve demokrasi arzusu ile ezilen ulusların yabancı esaretinden kurtuluşunun en güçlü temsilcilerinden olan Sokol, başlangıçtan itibaren Slav ulusal bilincinin ve milliyetçiliğinin oluşmasında önemli rol oynamış ve diğer halklara da örnek olmuştur. Gerek Slav yurdu dışında yaşayan Slavların örgütlenmeleri gerekse farklı toplumların Sokol benzeri örgütlenme çalışmaları, beden eğitimi ve spor yoluyla yurt savunmasının ve halkı güçlendirmenin en önemli araçları olmuşlardır. Sokol’un 50 yıldan kısa sürede ulaştığı devasa güç her dönem siyasilerin ilgisini çekmiş, yönetim şekilleri değişse de Sokol Hareketi hükümetlerin sosyal politikalarının önemli bir parçasını oluşturmuştur. Benzer biçimde Sokol’un güçlü ve sistematik yapısı ülke düşmanları tarafından bir tehdit olarak algılanmış ve işgal dönemlerinde Sokol Hareketi pasivize edilmeye çalışılmıştır. Ancak farklı dönemlerde kesintiye uğrasa da Sokol Hareketi, özellikle Sokol Festivalleri yoluyla her dönem halkla bütünleşmeyi sağlamış ve günümüze kadar varlığını sürdürmeyi başarmıştır. Sokol günümüzde halen Çek milliyetçiliğinin en önemli yapı taşlarından birini oluştururken, ulusal bilincin ve demokrasinin de en güçlü savunucusu olmaya devam etmektedir.

Keywords

References

  1. 1. Arkayev, L. (1997). Centennial anniversary of first championship of Russia on Gymnastics. Theoria Praktika Fycicheskoy Kultuci, 11, 2-3.
  2. 2. Bábela, M. ve Oborný, J. (2018). Dr. Miroslav Tyrš – Father of the Sokol and philosophy of the Sokol. Science of Gymnastics Journal, 10(2), 313-329.
  3. 3. Borošak-Marijanović, J. (2011, Ağustos). Sokol flags – The symbols of Croatian Sokol movement to 1914: The Sokol Movement as a component of national and European integration at the beginning of the 20th century. 24th International Congress of Vexillology sunulan bildiri, North American Vexillological Association/Washington, D.C., USA.
  4. 4. Burian, M., Knizek, A., Rajlich, J. ve Stehlik, E. (2007). Assassination: Operation Anthropoid 1941-1942. Prague: Ministry of Defence of the Czech Republic.
  5. 5. Burian, M., Waic, M., Barta, M. ve Svoboda, L. (2012). Pod křídly Sokola. Praha: Vojenský historický ústav; Ústav pro studium totalitních režimů.
  6. 6. Černek, M. (2008). Sokolství a olympismus. Tělesná Kultura, 31(1), 48-56.
  7. 7. Čustonja, Z. (2014). Hrvatski Sokol do prvoga svjetskog rata. Pavlin. T, (Ed.), Naša pot, 150 let ustanovitve južnega Sokola in sokolskega gibanja içinde (s. 84-100). Ljubljana: Fakulteta za šport.
  8. 8. Czech Sokol (2018). XVIth All-Sokol Slet 2018. Prag: Czech Sokol.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Sports Medicine

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 27, 2021

Submission Date

August 18, 2021

Acceptance Date

October 4, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 26 Number: 4

APA
Ugurlu, A., & Şinoforoğlu, T. (2021). Sokol Hareketi: Nasyonalist ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı. Gazi Journal of Physical Education and Sport Sciences, 26(4), 481-499. https://doi.org/10.53434/gbesbd.984507
AMA
1.Ugurlu A, Şinoforoğlu T. Sokol Hareketi: Nasyonalist ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı. Gazi JPESS. 2021;26(4):481-499. doi:10.53434/gbesbd.984507
Chicago
Ugurlu, Aylin, and Tolga Şinoforoğlu. 2021. “Sokol Hareketi: Nasyonalist Ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı”. Gazi Journal of Physical Education and Sport Sciences 26 (4): 481-99. https://doi.org/10.53434/gbesbd.984507.
EndNote
Ugurlu A, Şinoforoğlu T (October 1, 2021) Sokol Hareketi: Nasyonalist ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı. Gazi Journal of Physical Education and Sport Sciences 26 4 481–499.
IEEE
[1]A. Ugurlu and T. Şinoforoğlu, “Sokol Hareketi: Nasyonalist ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı”, Gazi JPESS, vol. 26, no. 4, pp. 481–499, Oct. 2021, doi: 10.53434/gbesbd.984507.
ISNAD
Ugurlu, Aylin - Şinoforoğlu, Tolga. “Sokol Hareketi: Nasyonalist Ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı”. Gazi Journal of Physical Education and Sport Sciences 26/4 (October 1, 2021): 481-499. https://doi.org/10.53434/gbesbd.984507.
JAMA
1.Ugurlu A, Şinoforoğlu T. Sokol Hareketi: Nasyonalist ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı. Gazi JPESS. 2021;26:481–499.
MLA
Ugurlu, Aylin, and Tolga Şinoforoğlu. “Sokol Hareketi: Nasyonalist Ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı”. Gazi Journal of Physical Education and Sport Sciences, vol. 26, no. 4, Oct. 2021, pp. 481-99, doi:10.53434/gbesbd.984507.
Vancouver
1.Aylin Ugurlu, Tolga Şinoforoğlu. Sokol Hareketi: Nasyonalist ve Politik Bir Araç Olarak Jimnastiğin Kullanımı. Gazi JPESS. 2021 Oct. 1;26(4):481-99. doi:10.53434/gbesbd.984507

Gazi Journal of Physical Education and Sports Sciences is a scientific and peer-reviewed journal published quarterly.