ORTAOKUL ÖĞRETMENLERİNİN ALGILARINA GÖRE OKUL MÜDÜRLERİNİN YÖNETİCİ YETERLİKLERİ İLE ÖĞRETMENLERİN PSİKOLOJİK DAYANIKLILIK DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ

Bu araştırmada Samsun il merkezindeki Milli Eğitim Bakanlığına bağlı resmi ortaokullarda görev yapan öğretmenlere göre okul müdürlerinin yönetici yeterlikleri ile öğretmenlerin psikolojik dayanıklılık düzeyleri arasındaki ilişki belirlenmiştir. Araştırma ilişkisel tarama modelindedir. Araştırmanın hedef evrenini Samsun il merkezinde yer alan Atakum, Canik ve İlkadım ilçelerinde 2017-2018 eğitim öğretim yılında görev yapan 2168 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini bu ilçelerdeki 401 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırma verilerinin toplanmasında “Kişisel Bilgi Formu”, “Okul Müdürlerinin Yeterlikleri Ölçeği” ve “Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği” kullanılmıştır. Okul müdürlerinin yönetici yeterlikleri ile öğretmenlerin psikolojik dayanıklılık düzeyleri arasındaki ilişkiyi bulmak için Pearson korelasyon analizi; cinsiyet, medeni durum, yöneticilik yapma, yaş değişkenleri için t-testi; kıdem ve alan değişkenlerinde ANOVA kullanılmıştır. Araştırma bulgularına bakıldığında, okul müdürleri yönetici olarak yeterli ve öğretmenler psikolojik olarak dayanıklıdır. Yönetici yeterliklerinde öğretmenler en az kavramsal yeterlik, en fazla teknik yeterlik alt boyutlarına katılmışlardır. Psikolojik dayanıklılıkta öğretmenler en az kontrol, en fazla meydan okuma alt boyutlarına katılmışlardır. Cinsiyet, kıdem, alan, medeni durum ve yöneticilik yapıp yapmama değişkenlerinde, yönetici yeterlikleri ve psikolojik dayanıklılığa ilişkin öğretmenlerin algıları anlamlı farklılık göstermemektedir. 41 yaş ve üstü öğretmenler, 40 yaş ve altı öğretmenlere göre psikolojik olarak daha kontrollü ve daha dayanıklıdır. Okul müdürlerinin yönetici yeterlikleri ile öğretmenlerin psikolojik dayanıklılık düzeyleri arasında anlamlı, pozitif ve düşük düzeyde bir ilişki vardır. En yüksek ilişki kendini adama ile yönetici yeterlikleri toplam ve alt boyutları arasında çıkmıştır. En yüksek ilişki kendini adama ile insancıl yeterlikler arasında çıkmıştır. En düşük ilişki meydan okuma, kontrol ile yönetici yeterlikleri toplam ve alt boyutları arasında çıkmıştır.

The relationship between school principals' competencies and teachers’ psychological hardiness levels according to teachers working at public secondary schools was determined. Relational screening model was used. 401 teachers participated. "Personal Information Form", "School Principals' Competency" and "Psychological Hardiness" scales were used to collect data. Pearson correlation analysis to determine the relationship between principals’ competencies and teachers’ psychological hardiness levels; t-test for gender, marital status, age, and whether or not to be an administrator; ANOVA for seniority and field were used. According to findings, principals are sufficient and teachers are psychologically resilient. At sub - dimensions of principal competency, teachers have participated in the conceptual competence at least and technical competence at most. At sub - dimensions of psychological hardiness, they have participated in control at least and challenge at most. There is no significant difference between the principals’ competencies and the teachers’ psychological hardiness according to their perceptions in terms of gender, seniority, field, marital status and whether or not to be an administrator. 41 years old and over teachers are more controlled and durable than 40 years old and under teachers. There is a significant, positive and low level relationship between principals' competencies and teachers’ psychological hardiness. The highest relationship is between self - devotion and at total and sub - dimensions of principal competencies. The highest relationship is between self - devotion and humanistic competencies. The lowest relationship is between challenge and control and at total and sub - dimensions of principal competencies.