McWilliams ve Siegel Kurumsal Sürdürülebilirlik Arz ve Talep Teorisinin Geçerliliğinin Test Edilmesi: Ekonometrik Bir Uygulama

Yıl 2025, Cilt: 18 Sayı: 3, 836 - 861, 31.12.2025

Sonay Akar , Reyhan Aysen Wolff , Pınar Koç

https://doi.org/10.17218/hititsbd.1634498

Öz

Sürdürülebilirlik kavramı işletmeleri çevresel, sosyal ve ekonomik konular odağında yönetmeyi amaçlayan, kısa vadeli klasik kâr odaklı doktrinlere bir alternatif olarak doğmuş bir kavramdır. 20. yüzyılda sürdürülebilirliği işletme düzeyine indirgeyen kurumsal sürdürülebilirlikle birlikte uzun dönemde kârlılık ve değer yaratmak isteyen işletmeler bu konuları ekonomik faaliyetlerine entegre ederek girdikleri sürdürülebilirlik endeksleri ile bu oluşumun bir parçası olmaktadırlar. Çünkü işletmeler ticari faaliyetleri sürecinde olası çevresel, ekonomik ve sosyal problemlere karşı önlem alabilmeleri ancak onların sürdürülebilir olmalarından geçmektedir. Bu bağlamda çalışmada “işletme performansı kurumsal sürdürülebilirliği değerlendiriyor mu?” sorusuna yanıt aranmaktadır. Ekonomik, ekolojik ve sosyal boyutlara sahip olan kurumsal sürdürülebilirliğin işletme performansı üzerindeki etkisinin belirlenmesi hedeflenmektedir. Bu hedef doğrultusunda Türkiye’de Borsa İstanbul (BIST) Sınai Endeksi’ne kayıtlı seçili sanayi işletmeleri ele alınarak, ekonometrik bir uygulama olan panel veri analiz yöntemi kullanılmaktadır. İşletmelerin 2009Q1-2020Q4 döneminin araştırıldığı çalışmada farklı faaliyet alanına sahip olan işletmeler sektörel bazda gruplandırılarak değerlendirmeler yapılmaktadır. Sürdürülebilirliğin işletme performansı üzerindeki etkisinin belirlenmesi işletmelerin sürdürülebilirlikle ilgili gelişimleriyle ilgili olarak işletme paydaş gruplarının konuyla ilgili bilgilenmelerinin ve farkındalıklarının bu alana kaymasının sağlanması açısından önemlidir. Çalışmada uygulanan panel veri analiz sonuçları kurumsal sürdürülebilirliğin işletme performansı üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığını göstermektedir. Çalışmada ortaya çıkan bu bulgu sürdürülebilirliğin işletme performansı üzerinde nötr etkisi olduğunu savunan McWilliams ve Siegel kurumsal sürdürülebilirlik arz ve talep hipotezini desteklemektedir.

Anahtar Kelimeler

Kurumsal sürdürülebilirlik , firma performansı , BIST sürdürülebilirlik endeksi , BIST sınai endeksi , panel veri analizi

Testing the Validity of McWilliams and Siegel Corporate Sustainability Supply and Demand Theory: An Econometric Application

Öz

Sustainability is a concept that has emerged as an alternative to short-term, profit-focused doctrines, aiming to manage businesses with a focus on environmental, social, and economic issues. In the 20th century, businesses seeking long-term profitability and value creation through corporate sustainability, which reduces sustainability to the business level, have become part of this movement by integrating these issues into their economic activities and qualifying for sustainability indices. This is because businesses can effectively address potential environmental, economic, and social challenges arising from their commercial activities only by adopting sustainable practices. Within this framework, the study addresses the question, “Does business performance evaluate corporate sustainability?” and examines the impact of corporate sustainability, encompassing economic, environmental, and social dimensions, on business performance. To this end, selected industrial businesses listed on the Borsa Istanbul (BIST) Industrial Index in Türkiye are analyzed using panel data analysis as an econometric method. The study covers the period from 2009Q1 to 2020Q4, with firms grouped by field of activity and evaluated on a sectoral basis. Identifying the effect of sustainability on business performance is important for informing business stakeholders and raising awareness of sustainability-related issues within firms. The results of the panel data analysis indicate that corporate sustainability has no statistically significant effect on business performance. This evidence supports the corporate sustainability supply-and-demand hypothesis proposed by McWilliams and Siegel, which argues that sustainability has a neutral effect on business performance.

Anahtar Kelimeler

Corporate sustainability , firm performance , BIST sustainability index , BIST industrial index , panel data analysis

Kaynakça

• Adams, M., & Buckle, M. (2003). The determinants of corporate financial performance in the Bermuda insurance market. Applied Financial Economics, 13(2), 133-143. https://doi.org/10.1080/09603100210105030
• Alkhafaji, A. F. (1989) A stakeholder approach to corporate governance: managing in a dynamic environment. Quorum.
• Aggarwal, P. (2013). Impact of sustainability performance of company on its financial performance: a study of listed Indian companies. Global Journal of Management and Business Research Finance, 13(11), 60-70. Erişim adresi: https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=3131923
• Anderson, J. C., & Frankle, A. W. (1980). Voluntary social reporting: An iso-beta portfolio analysis. The Accounting Review, 55(3), 467–479. Erişim adresi: http://www.jstor.org/stable/246408
• Aupperle, K. E., Carrol, A. B., & Hatfield, J. D. (1985) An empirical examination of the relationship between corporate social responsibility and profitability. Academy of Management Journal, 28(2), 446–463.
• Baltagi, B. H., & Wu, P. X. (1999). Unequally Spaced Panel Data Regressions With AR(1) disturbances. Econometric Theory, 15, 814-823. https://doi.org/10.1017/S0266466699156020
• Binboğa, G., & Özdil, T. (2021). Sürdürülebilirliğin işletme performansına etkisinin çok kriterli karar verme teknikleriyle incelenmesi. International Review of Economics and Management, 9(2), 182-199. http://dx.doi.org/10.18825/iremjournal.1003203
• Bhargava, A., Franzini, L., & Narendranathan, W. (1982). Serial Correlation and The Fixed Effects Model. Review of Economic Studies, 49, 533-549. https://doi.org/10.2307/2297285
• Breusch, T. S., & Pagan, A. R. (1980). The Lagrange Multiplier Test and Its Applications to Model Specification in Econometrics. The Review of Economic Studies, 47(1), 239-253. https://doi.org/10.2307/2297111
• Brown, D. (2000). The Accountable Business: Managing Corporate Responsibility in Practice (Arthur D. Little)
• Brown, L. D., & Caylor, M. L. (2009). Corporate governance and firm operating performance. Review of quantitative finance and accounting, 32(2), 129-144. https://doi.org/10.1007/s11156-007-0082-3
• Carroll, A. B. (1999). Corporate social responsibility: Evolution of a definitional construct. Business and Society, 38(3), 268–295. https://doi.org/10.1177/000765039903800303
• Cho, S. J., Young Chung, C., & Young, J. (2019). Study on the relationship between csr and financial performance. Sustainability, 11(2), 343. https://doi.org/10.3390/su11020343
• Cornell, B., & Shapiro, A.C. (1987). Corporate stakeholders and corporate finance. Financial Management, 16(1), 5–14. https://doi.org/10.2307/3665543
• Çakmak, Sel B., & Coşkun Arslan M. (2023). Determinants of sustainable performance on firm value: The case of global 100 most sustainable business. Journal of international Management Educational and Economics Perspectives, 11(1), 70-87. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/pub/jimeep/issue/78212/1285040
• Çokmutlu, E. M. (2019). Sürdürülebilirlik endeksinde yer alan işletmelerin sürdürülebilirlik performansları ile finansal performanslarının karşılaştırılması [Yayımlanmamış doktora tezi]. Karabük Üniversitesi, Karabük.
• Doğukanlı, H., & Borak, M. (2020). Sürdürülebilirliğin firma performansına etkisi: Borsa İstanbul’da bir araştırma. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 15(1), 81-94. https://doi.org/10.17153/oguiibf.537243
• Driscoll, J. C., & Kraay, A. C. (1998). Consistent Covariance Matrix Estimation with Spatially Dependent Panel Data. Review of Economics and Statistics, 80(4), 549–559. https://doi.org/10.1162/003465398557825
• Düzer (2018). Sürdürülebilirlik performans göstergelerine ilişkin açıklamaların finansal performans üzerindeki etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
• Düzer, M., & Önce, S. (2018). Effect of disclosures on sustainability performance İndİcators on fİnancial performance: An application in BIST. Journal of Accounting and Taxation Studies, 11(1), 93-117. https://doi.org/10.29067/muvu.372882
• Düzer, M. (2021). Kurumsal yönetim, kurumsal sürdürülebilirlik ve finansal performans: BIST’de bir inceleme. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, (17), 35-51. https://doi.org/10.17130/ijmeb.834409
• Eccles, R. G., Ioannou, I., & Serafeim, G. (2014). The impact of corporate sustainability on organizational processes and performance. Management Science, 60(11), 2835-2857. https://doi.org/10.1287/mnsc.2014.1984 Fettahoğlu, S. (2001). İşletmelerde sosyal sorumluluk ile finansal performans arasındaki ilişki: IMKB’ye yönelik bir uygulama. Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 6(1), 11-20. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/437895
• Fowler, S. J., & Hope, C., 2007. Incorporating sustainable business practices into company strategy. Business Strategy and the Environment, 16, 26-38. https://doi.org/10.1002/bse.462
• Freedman, M., & Jaggi, B. (1982) Pollution disclosures, pollution performance and economic performance. Omega, 10(2), 167–176. https://doi.org/10.1016/0305-0483(82)90051-2
• Friedman, M. (1962). Capitalism and freedom. University of Chicago Press.
• Gök, I. Y., & Özdemi̇r, O. (2017). Borsa İstanbul sürdürülebilirlik endeksinin performans karakteristiği. Sosyoekonomi, 25(34), 87-105. https://doi.org/10.17233/sosyoekonomi.290838
• Greene, H. W. (1993). Econometric Analysis (2nd ed.). New York: McGraw-Hill.
• Güdelci, E. N. (2016). İşletme düzeyinde çalışma sermayesi ve karlılık ilişkisi –BIST’de faaliyet gösteren gübre işletmeleri üzerine bir çalışma. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 6(2/1), 183-192. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/pub/buyasambid/issue/29812/320636
• Gürünlü, M. (2019). Sürdürülebilirlik ve finansal performans arasındaki ilişki: BIST şirketleri üzerine bir araştırma. Muhasebe ve Finansman Dergisi, (84), 177-190. https://doi.org/10.25095/mufad.625803
• Güriş, S. (2015). Stata ile Panel Veri Modelleri. İstanbul: D&R Yayınları.
• Güriş, S. (2018). Panel veri modelleri. S. Güriş (Ed.), Uygulamalı Panel Veri Ekonometrisi (s. 3-39) içinde. İstanbul: Der Yayınları.
• Hart, S., & Ahuja, G. (1996). Does it pay to be green? An empirical examination of the relationship between emission reduction and firm performance. Business Strategy and the Environment, 5(1), 30-37. https://doi.org/10.1002/(SICI)1099-0836(199603)5:1%3C30::AID-BSE38%3E3.0.CO;2-Q
• Hausman, J. (1979). Specification tests in econometrics. Econometrica, 46(6), 1251-1271. https://doi.org/10.2307/1913827
• Horbach, J. (2008). Determinants of environmental innovation—New evidence from German panel data sources. Research policy, 37(1), 163-173. https://doi.org/10.1016/j.respol.2007.08.006
• Jensen, M. C., & Murphy, K. J. (1990). Performance pay and top-management incentives. Journal of Political Economy, 98(2), 225-264. https://doi.org/10.1086/261677
• Keskin, R., & Gökalp, F. (2016). Çalışma sermaye yönetiminin firma kârlılığı üzerine etkisi: panel veri analizi. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 17(1), 15-25. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/pub/doujournal/issue/66674/1043102
• Kopurlu, G. (2022). Türkiye’de kurumsal sürdürülebilirlik endeksinde yer almanın firmaların finansal performansları üzerindeki etkilerinin karşılaştırmalı analizi, [Yayımlanmamış doktora tezi], Kâtip Çelebi Üniversitesi, İzmir.
• Korga, S. (2023). Sürdürülebilirlik ve finansal performansın karşılaştırılması: BIST sürdürülebilirlik endeksindeki işletmeler üzerine bir araştırma, [Yayınlammamış doktora tezi], Kırıkkale Üniversitesi, Kırıkkale.
• López, M. V., Garcia, A., & Rodriguez, L. (2007). Sustainable development and corporate performance: A study based on the Dow Jones sustainability index. Journal of Business Ethics, 75(3), 285-300. https://doi.org/10.1007/s10551-006-9253-8
• Lo, S. F., & Sheu, H. J. (2007). Is corporate sustainability a value‐increasing strategy for business? Corporate Governance: An International Review, 15(2), 345-358. https://doi.org/10.1111/j.1467-8683.2007.00565.x
• Maddala, G. S. (1987). Recent developments in the econometrics of panel data analysis. Transportation Research Part A: General, 21(4-5), 303-326. https://doi.org/10.1016/0191-2607(87)90052-5
• McWilliams, A., & Siegel, D. (2001). Corporate social responsibility: a theory of the firm perspective. Academy of Management Review, 26(1), 117–127. https://doi.org/10.5465/amr.2001.4011987
• Önder, Ş. (2017). İşletme karlılığına kurumsal sürdürülebilirliğin etkisi: BIST’de bir uygulama. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 19(4), 937-956. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/pub/mbdd/issue/33192/336772
• Özkan, A., Tanç, Ş. G., & Taşdemir, B. (2018). Sürdürülebilirlik açıklamaları kapsamında kurumsal sosyal sorumluluğun kârlılık üzerine etkisi: BIST sürdürülebilirlik endeksinde bir araştırma. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 20(3), 560-577. https://doi.org/10.31460/mbdd.390388
• Parlakkaya, R., Kahraman, Ü. M., & Cihan, Y. (2019). BIST sürdürülebilirlik endeksine alınmanın etkileri: Borsa İstanbul’da bir uygulama. Maliye ve Finans Yazıları, (111), 33-50. https://doi.org/10.33203/mfy.455322
• Pesaran, M. H. (2004). General diagnostic tests for cross section dependence in panels. Cambridge Working Paper in Economics 0435. Erişim adresi: https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=572504
• Pesaran, M. H. (2006). A simple panel unit root test in the presence of cross-section dependence. Journal of Applied Econometrics, 22(2), 265–312. https://doi.org/10.1002/jae.951
• Pava, M. L., & Krausz, J. (1996). The association between corporate social-responsibility and financial performance: the paradox of social cost. Journal of Business Ethics, 15(3), 321–357. https://doi.org/10.1007/BF00382958
• Posner, B., & Schmidt, W. (1992). Values and the american manager: An update updated, California Management Review, 25(2), 80–94. https://doi.org/10.2307/41165090
• Preston, L. E., & O’bannon, D. P. (1997). The corporate social-financial performance relationship: a typology and analysis. Business and Society, 36(4), 419–429. https://doi.org/10.1177/000765039703600406
• Russo, M., & Fouts, P. (1997). A resource-based perspective on corporate environmental performance and profitability. Academy of Management Journal, 40(3), 534-559. https://doi.org/10.5465/257052
• Sak, A. F., & Dalgar, H. (2020). Kurumsal sürdürülebilirliğin firmaların finansal performansına etkisi: BIST kurumsal sürdürülebilirlik endeksindeki firmalar üzerine bir araştırma. Muhasebe ve Finansman Dergisi, (85), 173-186. https://doi.org/10.25095/mufad.673722
• Salzmann, O., Lonescu-Somers, A., & Steger, U. (2005). The business case for corporate sustainability: Literature review and research options. European Management Journal, 23(1), 27-36. https://doi.org/10.1016/j.emj.2004.12.007
• Sharma, D., Bhattacharya, S., & Thukral, S. (2019). Resource-based view on corporate sustainable financial reporting and firm performance: evidences from emerging Indian economy. International Journal of Business Governance and Ethics, 13(4), 323-344. https://doi.org/10.1504/IJBGE.2019.099565
• Tuna, Ö. (2014). Kurumsal sürdürülebilirlik yaklaşım ve uygulamaları: KOBİ’lere yönelik bir araştırma [Yayınlanmamış doktora tezi]. Afyon Kocatepe Üniversitesi, Afyonkarahisar.
• Wagner, M. (2010). The role of corporate sustainability performance for economic performance: A firm-level analysis of moderation effects. Ecological Economics, 69(7), 1553-1560. https://doi.org/10.1016/j.ecolecon.2010.02.017
• Waddock, S. A., & Graves, S. B. (1997) The corporate social performance-financial performance link. Strategic Management Journal, 18(4), 303–319. https://doi.org/10.1002/(SICI)1097-0266(199704)18:4%3C303::AID-SMJ869%3E3.0.CO;2-G
• Wood, D. (1991) Corporate social performance revisited. Academy of Management Review, 16(4), 691–719. https://doi.org/10.5465/amr.1991.4279616
• Yaffee, R. (2003). A primer for panel data analysis. Connect: Information Technology at NYU, 8(3), 1-11. Erişim adresi: https://abenkhalifa.wordpress.com/wp-content/uploads/2015/02/9pda.pdf
• Yerdelen Tatoğlu, F. (2016). Panel Veri Ekonometrisi (3. Baskı). İstanbul: Beta Yayınevi.
• Ziegler, A. (2012). Is it beneficial to be included in a sustainability stock index? A panel data study for European firms. Environmental and Resource Economics, 52(3), 301-325. https://doi.org/10.1007/s10640-011-9529-z