Araştırma Makalesi

Etik liderlik algısının yeşil iş etiği ve iş sorumluluğu üzerindeki etkisi: sosyal güvenlik kurumu çalışanları örneği

Cilt: 19 Sayı: 1 30 Nisan 2026
PDF İndir
EN TR

Etik liderlik algısının yeşil iş etiği ve iş sorumluluğu üzerindeki etkisi: sosyal güvenlik kurumu çalışanları örneği

Öz

Günümüzde kurumların sürdürülebilir bir başarı elde edebilmesinin, sadece finansal bir performansla sınırlı olmadığı, aynı zamanda örgütlerin etik değerler, çevresel sorumluluk ve bireylerin görev bilinci gibi faktörlerle de yakından ilişkili olduğu düşünülmektedir. Özellikle kamuda çalışan bireylerde etik liderlik algısının yerleşmiş olmasının, hem örgütsel güvenin sağlanması hem de çalışan kişilerin bireysel ve toplumsal sorumluluk bilincinin artması bakımından önemli bir rol oynadığı söylenebilmektedir. Etik liderlik, evrensel ahlaki ilkeleri temel alan, bireylerin değişen koşullara uyum sağlayabilen, değer temelli bir benlik inşa etmelerinde belirleyici bir etkiye sahiptir. Yeşil iş etiği ise çevreye karşı sorumlu, sürdürülebilir ve etik temelli iş uygulamalarını esas alan bireysel ve kurumsal davranış biçimidir. Son olarak iş sorumluluğu ise çalışan bireylerin görevlerini zamanında, eksiksiz ve nitelikli şekilde yerine getirmesi bilincini ifade etmektedir. Alanyazında, etik liderliğin çalışan kişilerin üzerindeki etkisine ilişkin araştırmalar bulunmasına rağmen, yeşil iş etiği ile iş sorumluluğu gibi çevresel ve görev bilincine dayalı olan değişkenleri aynı araştırma modeli çerçevesinde ele alan çalışmalara rastlanılmadığı görülmektedir. Bu bağlamda, özellikle kamu kurumları özelinde etik liderlik anlayışının çalışan bireylerin çevreye duyarlı bir şekilde iş uygulamaları ve görev sorumluluğu seviyeleri üzerindeki etkisini inceleyen bütüncül çalışmalara gereksinim olduğunu göstermektedir. Dolayısıyla bu çalışma, söz konusu alanyazın boşluğunu gidermeye katkıda bulunmak amacıyla, sosyal güvenlik kurumu çalışanlarının etik liderlik algısının, yeşil iş etiği ve iş sorumluluğu üzerindeki etkilerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Nicel araştırma yöntemiyle yürütülen çalışma, İç Anadolu Bölgesi’nde bulunan bir sosyal güvenlik kurumunda görev yapan 87 çalışan üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın verileri SPSS programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Analiz sonucunda etik liderliğin her iki değişken üzerinde de pozitif ve anlamlı etkisi olduğu tespit edilmiştir. Çalışmanın bulguları; etik liderlik algısı arttıkça yeşil iş etiğinin alt boyutları olan çalışma etiği ve çevresel etik düzeylerinde de artış meydana geldiği görülmüştür. Diğer bir değişken olan iş sorumluluğu incelendiğinde ise; araştırmaya katılım sağlayan bireylerin etik liderlik algıları arttığında iş sorumluluğu düzeylerinin de o ölçüde artış gösterdiği belirlenmiştir. Son olarak analiz sonucunda yeşil iş etiği ve iş sorumluluğu arasında da pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Araştırma kapsamında Çankırı Karatekin Üniversitesi Bilimsel Etik Kurulundan (29.05.2025, Toplantı No: 54) etik kurul izni alınmış ve araştırmanın etik ilkelere uygun bir şekilde yürütülebileceği kararı verilmiştir.

Kaynakça

  1. Abun, D., Fredolin, J. P., Acidera, E. B., & Apollo, E. (2023). The effect of ethical leadership on the work performance of employees. Divine Word International Journal of Management and Humanities, 2(3), 412-433. https://doi.org/10.62025/dwijmh.v2i3.32
  2. Adawiyah, W. R., Baliartati, B. O., & Rafi, A. (2022). The impact of ethical leadership on employee performance: The mediating role of employee engagement and organizational citizenship behavior (OCB). In Proceedings of the 2021 EAI International Conference on Leadership and Management, EAI. https://doi.org/10.4108/eai.3-8-2021.2315128
  3. Alay, H. K., Keskin, A., Deveciyan, M. T., Şen, G., Kayalıdereden, D., & Berber, Ş. (2024). The impact of green business ethics and green financing on sustainable business performance of industries in Türkiye: The mediating role of corporate social responsibility. Sustainability, 16(17), 7868. https:// doi.org/10.3390/su16177868
  4. Aydemir Dev, M., & Bayram Arlı, N. (2024). Can ethical leadership increase employees'work engagement and job satisfaction? Differences in gender context. Journal of Management & Economics Research, 22(4), 99-114. http://dx.doi.org/10.11611/yead.1500417
  5. Bayram, V., & Öztırak, M. (2023). Yeşil iş etiği: Bir ölçek geliştirme çalışması. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy, 8(2), 124-135. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/3319925 Brown, M. E., Treviño, L. K., & Harrison, D. A. (2005). Ethical leadership: A social learning perspective for construct development and testing. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 97(2), 117-134. https://doi.org/10.1016/j.obhdp.2005.03.002
  6. Büyüköztürk, Ş. (2018). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: istatistik, araştırma deseni, SPSS uygulamaları ve yorum. Ankara: Pegem Yayınları
  7. Charoensap, A., Virakul, B., Senasu, K., & Ayman, R. (2019). Effect of ethical leadership and interactional justice on employee work attitudes. J. Leadersh. Stud. 12, 7–26. https://doi.org/10.1002/jls.21574
  8. Dust, S. B., Resick, C. J., Margolis, J. A., Mawritz, M. B., & Greenbaum, R. L. (2018). Ethical leadership and employee success: Examining the roles of psychological empowerment and emotional exhaustion. The leadership quarterly, 29(5), 570-583. https://doi.org/10.1016/j.leaqua.2018.02.002

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Örgütsel Davranış

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2026

Gönderilme Tarihi

15 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

6 Mart 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 19 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Doğanalp Çoban, S., Öztürk, F., & İspirli Turan, A. (2026). Etik liderlik algısının yeşil iş etiği ve iş sorumluluğu üzerindeki etkisi: sosyal güvenlik kurumu çalışanları örneği. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi, 19(1), 110-122. https://doi.org/10.17218/hititsbd.1764897
  Hitit Sosyal Bilimler Dergisi  Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY NC) ile lisanslanmıştır.