Vatandaş katılımına yönelik bir uygulama: İçişleri Bakanlığı açık kapı birimleri

Abstract

Katılım, günümüzün anahtar kavramlarından biri olarak vatandaşların yönetsel sürece dahil olmasını sağlamakla birlikte şeffaflık ve hesap verebilirlikle birlikte demokrasinin uygulanabilirliği konusunda da önem arz etmektedir. Yönetsel süreç içinde geleneksel kamu yönetimi anlayışında kendine çok yer bulamayan katılım kavramı, yönetişim anlayışı içinde vatandaşların bir nevi denetim fonksiyonunu da yüklenmesini sağlayarak vatandaşı pasif konumundan çıkarmış ve daha fazla söz sahibi yapmıştır. Yükselen dijitalleşmenin de katılım, bilgi edinme, denetleme fonksiyonunu desteklemesi ile artık vatandaşların yönetsel konularda süreci daha fazla etkilemesi mümkün olmuştur. Türk kamu yönetiminde ise 2000’li yıllarla birlikte dünyada uygulanır olan yönetsel anlayışların ve Avrupa Birliği’ne uyum sürecinin etkisiyle bir reform süreci yaşanmıştır. Çok farklı düzeyde yaşanan değişim, dönüşüm yanında katılım konusu da daha fazla dikkate alınmış, Bilgi Edinme Hakkı Kanunu ile süreç hukuki olarak desteklenmiş, yerel ve merkezi anlamda katılımı sağlayan CİMER, Beyaz Masa ve Açık Kapı uygulaması dijitalleşmenin de pozitif etkisini arkasına alarak daha fazla vatandaşı yönetsel sürece dâhil etmeye çalışmıştır.

Keywords

• Yönetişim
• katılım
• İçişleri Bakanlığı
• açık kapı
• CİMER

An application for citizen participation: the open-door units of Ministry of Interior

Abstract

Participation, as one of today’s key concept, not only ensures citizens' involvement in the administrative process but also plays a crucial role in the feasibility of democracy alongside transparency and accountability. The concept of participation, which did not find much place in the traditional understanding of public administration within the administrative process, has removed citizens from their passive position and given them a greater voice by enabling them to take on a kind of supervisory function within the understanding of governance. With the rise of digitalization supporting participation, information acquisition, and oversight functions, it is now possible for citizens to have a greater impact on administrative matters. In Turkish public administration, a reform process has taken place since the 2000s, influenced by administrative approaches implemented worldwide and the process of harmonization with the European Union. Alongside the changes and transformations occurring at many different levels, the issue of participation has also received greater attention. The process has been legally supported by the Right to Information Act, and the CİMER, White Table, and Open-Door initiatives, which enable participation at the local and central levels, have sought to involve more citizens in the administrative process, backed by the positive effects of digitalization.

Keywords

• Governance
• participation
• Ministry of Interior
• open door
• CIMER

References

1. Açık Kapı, Kuruluş, Çalışma, Usul ve Esasları-Kullanım Kılavuzu (2017). Retrieved from: http://www.eskisehir.gov.tr/kurumlar/eskisehir.gov.tr/ilan/yonerge.pdf
2. Akıncı, B. (2021). Bilgi edinme ve dilekçe hakkı kapsamında kamu yönetiminde alternatif hesap verebilirlik yöntemleri: Yenilikçi bir e-devlet uygulaması olarak CİMER mekanizması. Premium e-Sosyal Bilimler Dergisi (PEJOSS), 5(12), 154–169. https://doi.org/10.37242/pejoss.2092
3. Arnstein, S. R. (1969). A ladder of citizen participation. Journal of the American Institute of Planners, 35(4), 216–224. https://doi.org/10.1080/01944366908977225
4. Bouckaert, G. (2023). The neo-Weberian state: From ideal type model to reality? Max Weber Studies, 23(1), 13–59. https://doi.org/10.1353/max.2023.0002
5. Campbell, J. W. (2023). Public participation and trust in government: Results from a vignette experiment. Journal of Policy Studies, 38(2), 23–31. https://doi.org/10.52372/jps38203
6. Christensen, H. S., Huttunen, J., Malmberg, F., & Silagadze, N. (2023). Unequal inequalities? How participatory inequalities affect democratic legitimacy. European Political Science Review, 15(1), 19–38. https://doi.org/10.1017/S1755773922000479
7. Christensen, T., & Lægreid, P. (2025). Reversing government reforms: Radical change or adaptive adjustments? Public Administration, 1–14. https://doi.org/10.1111/padm.13060
8. Çelik, F. (2020). Citizen, citizenship and awareness of citizenship. Peter Lang GmbH.

9. Dan, S. (2024). Theoretical approaches to measuring governance: Public administration. In Handbook on Measuring Governance (pp. 80–95). https://doi.org/10.4337/9781802200645.00014
10. Darıcı, M. (2020). Yeni Kamu Yönetimi ekseni içinde bir şikâyet mekanizması olarak Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi (CİMER). Türk İdare Dergisi, 92(490), 93–114. Retrieved from: https://www.tid.gov.tr/kurumlar/tid.gov.tr/tum-sayilar(2)/2001-2025/2020/Haziran/YENI-KAMU-YONETIMI-EKSENINDE.pdf
11. Dede, A. (2024). Dijital iletişim, dijital vatandaşlık, dijital yönetişim ve CİMER. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 24(1), 355–365. https://doi.org/10.11616/asbi.1396928
12. Denhardt, J. V., & Denhardt, R. B. (2015). The new public service revisited. Public Administration Review, 75(5), 664–672. https://doi.org/10.1111/puar.12347
13. Dursun, D. (2007). Türkiye'nin dönüşüm süreci, dinamikleri ve genel özellikleri. İçinde D. Dursun, B. Duran ve H. Al (Eds.), Türkiye'nin dönüşüm sürecinde. (ss. 17–64). Alfa Kitap.
14. Farazmand, A. (2024). Governance reforms: The good, the bad, the ugly, and the sound. In A. Farazmand (Ed.), Comparative governance reforms: Assessing the past and exploring the future (pp.29–56). Springer Nature Switzerland.
15. Fox, J. (2007). The uncertain relationship between transparency and accountability. Development in Practice, 17(4–5), 663–671. https://doi.org/10.1080/09614520701469955
16. Frederickson, H. G. (1996). Comparing the reinventing government movement with the new public administration. Public Administration Review, 263–270. https://doi.org/10.2307/976450
17. Fung, A. (2006). Varieties of participation in complex governance. Public Administration Review, 66, 66–75. https://doi.org/10.1111/j.1540-6210.2006.00667.x
18. Gower, A., Hotker, M., & Grodach, C. (2023). Digital participation models as public engagement tools in planning: A concept exploration. Planning Theory & Practice, 24(5), 663–678. https://doi.org/10.1080/14649357.2023.2278099
19. Gupta, A. K., & Lamsal, B. P. (2023). From traditional to innovative public service: A review of paradigm shifts. Public Administration Issues, 6, 137–156. https://doi.org/10.17323/1999-5431-2023-0-6-137-156
20. Güler, T., & Yılmaz, A. (2019). Bir yönetişim reformu olarak devletin güler yüzü: “Açık Kapı” uygulaması. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(3), 359–374. https://doi.org/10.18037/ausbd.632121
21. Harrison, T. M., & Sayogo, D. S. (2014). Transparency, participation, and accountability practices in open government: A comparative study. Government Information Quarterly, 31(4), 513–525. https://doi.org/10.1016/j.giq.2014.08.002
22. Hood, C. (1991). A public management for all seasons? Public Administration, 69(1), 3–19. https://doi.org/10.1111/j.1467-9299.1991.tb00779.x
23. Jessop, B. (1998). The rise of governance and the risks of failure: The case of economic development. International Social Science Journal, 50(155), 43–57. https://doi.org/10.1111/1468-2451.00107
24. Kann-Rasmussen, N. (2024). Reframing instrumentality: From new public management to new public governance. International Journal of Cultural Policy, 30(5), 583–596. https://doi.org/10.1080/10286632.2023.2239262
25. Karadeniz, Y. (2024). Belediyelerde vatandaşların karar alma mekanizmalarına katılımında Beyaz Masanın etkinliği: Sakarya çözüm masası örneği. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(1), 361–374. https://doi.org/10.21547/jss.1382375
26. Karasoy, H. A., Sezer, Ö. & Yıldırım, Ö. K. (2018). Vatandaş ve idare arasındaki iletişimde elektronik kanallar. Yasama Dergisi, 37, 29–48. Retrieved from: https://izlik.org/JA55FR75EP
27. Koçak, S. Y. (2010). Kamu yönetiminde açıklık için bilgi edinme hakkı. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23, 115–125. Retrieved from: https://izlik.org/JA47MC57NS
28. Luna-Reyes, L. F. (2017). Opportunities and challenges for digital governance in a world of digital participation. Information Polity, 22(2–3), 197–205. https://doi.org/10.3233/IP-170408
29. Lynn, L. E., Jr. (2001). The myth of the bureaucratic paradigm: What traditional public administration really stood for. Public Administration Review, 61(2), 144–160. https://doi.org/10.1111/0033-3352.00016
30. Margetts, H., & Dunleavy, P. (2013). The second wave of digital-era governance: A quasi-paradigm for government on the web. Philosophical Transactions of the Royal Society A, 371, 1–17. https://doi.org/10.1098/rsta.2012.0382
31. Peters, G. (2024). Theoretical approaches to administrative reform. In A. Farazmand (Ed.), Comparative governance reforms (pp. 13–28). Springer Nature Switzerland.
32. Pislaru, M., Vlad, C. S., Ivascu, L., & Mircea, I. I. (2024). Citizen-centric governance: Enhancing citizen engagement through artificial intelligence tools. Sustainability, 16(7), 2686. https://doi.org/10.3390/su16072686
33. Potucek, M. (2008). The concept of the neo-Weberian state confronted by the multi-dimensional concept of governance. NISPAcee Journal of Public Administration and Policy, 1(2), 83–94.
34. Rhodes, R. A. W. (2007). Understanding governance: Ten years on. Organization Studies, 28(8), 1–22. https://doi.org/10.1177/0170840607076
35. Sebunya, J., & Gichuki, A. (2024). Digital tools and platforms for enhancing community participation: A review of global practices. International Journal of Scholarly Practice, 4(2), 54–67. Retrieved from: https://edinburgjournals.org/journals/index.php/Internationa-Journal-of-Scholarl/article/view/405
36. Sezgin, M., & Özbay, E. H. (2016). Halkla ilişkiler uygulamalarından Beyaz Masa: Uşak belediyesi örneği. Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(1), 198–209. Retrieved from: https://izlik.org/JA28MK82FS
37. Shields, P. M. (2008). Rediscovering the taproot: Is classical pragmatism the route to renew public administration? Public Administration Review, 68(2), 205–221. https://doi.org/10.1111/j.1540-6210.2007.00856.x Shineman, V. A. (2018). If you mobilize them, they will become informed: Experimental evidence that information acquisition is endogenous to costs and incentives to participate. British Journal of Political Science, 48(1), 189–211. https://doi.org/10.1017/S0007123416000168
38. Stoker, G. (1998). Governance as theory: Five propositions. International Social Science Journal, 50(155), 17–28. https://doi.org/10.1111/1468-2451.00106
39. Şimşek, G. (2024). Halkla ilişkilerde devletin vatandaşı anlama çabası: Açık Kapı uygulaması. The Turkish Online Journal of Design, Art and Communication, 14(3), 700–718. https://doi.org/10.7456/tojdac.1464801
40. T.C. Başbakanlık İletişim Merkezi (2006). BİMER Hakkında Genelge. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2006/01/20060120-5.htm
41. T.C.İçişleri Bakanlığı (2023). Açık Kapı Projesi. Retrieved from: https://www.icisleri.gov.tr/acik-kapi-projesi-19-01-2018
42. T.C.İçişleri Bakanlığı (2025). Açık Kapı Projesi-Milletin Kapısı. Retrieved from: https://www.icisleri.gov.tr/bilgiteknolojileri/acik-kapi-projesi-milletin-kapisi
43. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı. (2024). CİMER hakkında 50 soru. Retrieved from:https://www.cimer.gov.tr/50sorudacimer.pdf
44. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı. (2025). 2024 yılında CİMER'e 45 milyondan fazla başvuru yapıldı. Retrieved from: https://www.iletisim.gov.tr/turkce/duyurular/detay/cimere-2024te-45-milyondan-fazla-basvuruyapildi
45. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı İletişim ve Yayınlar Müdürlüğü (2023). Kamu yönetiminde bir dönüşümün öyküsü: CİMER (1. baskı). İstanbul.
46. Uyar, A., & Mecek, M. (2016). Kent bilincinin oluşturulması ile hizmet pazarlaması aracı olarak beyaz masa uygulaması ve hukuki yapısı: Afyonkarahisar belediyesi örneği. PARADOKS Ekonomi, Sosyoloji ve Politika Dergisi, 11(Özel Sayı), 143–157. Retrieved from: https://izlik.org/JA77FP72GY
47. Weber, M. (1946). From Max Weber: Essays in sociology (H. H. Gerth & C. W. Mills, Eds.). Oxford University Press.
48. Welch, E. W. (2012). The relationship between transparent and participative government: A study of local governments in the United States. International Review of Administrative Sciences, 78(1), 93–115. Retrieved from: https://doi.org/10.1177/0020852312437982
49. Wilson, W. (2018). İdarenin İncelemesi: Şerhli Çeviri (çev. N. Şat). Ankara: Liberte Yayınları.
50. Yılmaz, A., & Akdemir, D. Ş. (2019). “İyi idare hakkı” bağlamında İçişleri Bakanlığı “Açık Kapı Uygulaması” üzerine notlar. Ombudsman Akademik, 6(11), 17–38. Retrieved from: https://izlik.org/JA82PL27CU
51. Yılmaz, A., & Bozkurt, Y. (2005). Belediye müşteri ilişkileri kapsamında Beyaz Masa uygulaması ve Kütahya belediyesi Beyaz Masa örneği. Türk İdare Dergisi, 77 (447), 179–194.