Research Article

Stres Düzeyi, Hedonik Açlık ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili mi?

Volume: 10 Number: 3 December 31, 2023
EN TR

Stres Düzeyi, Hedonik Açlık ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili mi?

Abstract

Amaç: Bu çalışma, yetişkin bireylerde algılanan stres düzeyi, hedonik açlık ve duygusal yemenin obezite üzerindeki etkilerini ve birbirleri ile olan ilişkilerini araştırmak amacıyla planlamıştır. Gereç ve Yöntem: 18-65 yaş aralığındaki 212 yetişkin bireye, Covid-19 pandemisi nedeniyle çevrim içi (online) olarak hazırlanan anket formu uygulanmıştır. Anket formu, bireylerin genel özellikleri ve beslenme alışkanlıkları ile birlikte stres düzeyini belirlenmesi için Algılanan Stres Düzeyi Ölçeği (ASÖ), hedonik açlık düzeyi için Besin Gücü Ölçeği (BGÖ) ve duygusal yeme durumlarının belirlenmesi için Duygusal Yeme Ölçeği (DYÖ)’nden oluşmuştur. Bulgular: Kadın bireylerin stres düzeylerinin yüksek olduğu saptanmıştır (sırasıyla; K: %28.8, E: %3.6, p=0.04). Stres düzeyi yüksek olan bireylerin beden kütle indekslerinin (BKİ) daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p=0.046). Aynı zamanda kadınların ASÖ, BGÖ ve DYÖ’den aldıkları toplam puanların anlamlı şekilde daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). BKİ grupları değerlendirildiğinde, obez bireylerin her üç ölçekten aldıkları toplam puanların daha yüksek olduğu görülmüştür (p<0.05). Duygusal yeme ile BKİ (r=0.483; p<0.001) ve hedonik açlık (r=0.594; p<0.001) arasında orta düzeyde pozitif yönlü, duygusal yeme ve stres düzeyi arasında da zayıf, ancak pozitif yönlü bir ilişki saptanmıştır (r=0.290; p<0.001). Sonuç: Stres, hedonik açlık ve duygusal yeme üçlemesi arasındaki pozitif yönlü ilişkiler, bireylerde besin alımını tetikleyerek, sağlıksız beslenme modellerine katkıda bulunabilir ve dolayısıyla obezite için risk faktörü olabilir. Bu nedenle altta yatan mekanizmaları anlamak, bireylerde daha sağlıklı yeme davranışlarını teşvik etmek için yapılan müdahale ve stratejilerin etkilerini göz önünde bulundurmak, obezitenin önlenmesine katkı sağlayabilir

Keywords

References

  1. Albert, K., Pruessner, J., ve Newhouse, P. (2015). Estradiol levels modulate brain activity and negative responses to psychosocial stress across the menstrual cycle. Psychoneuroendocrinology, 59, 14-24. https://doi.org/10.1016/j.psyneuen.2015.04.022.
  2. Al-Musharaf, S. (2020). Prevalence and predictors of emotional eating among healthy young Saudi women during the COVID-19 pandemic. Nutrients, 12(10), 2923. https://doi.org/10.3390/nu12102923
  3. Aliasghari, F., Asghari Jafarabadi, M., Lotfi Yaghin, N., ve Mahdavi, R. (2020). Psychometric properties of Power of Food Scale in Iranian adult population: gender-related differences in hedonic hunger. Eating and Weight Disorders-Studies on Anorexia, Bulimia and Obesity, 25, 185-193. https://doi.org/10.1007/s40519-018-0549-3
  4. Arslantaş, H., Dereboy, F., Yüksel, R., ve İnalkaç, S. (2019). Duygusal yeme ölçeği’nin türkçe çevirisinin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikiyatri Dergisi, 30, 1-10. https://doı.org/ 10.5080/u23520.
  5. Barbosa‐Leiker, C., Kostick, M., Lei, M., McPherson, S., Roper, V., Hoekstra, T., ve Wright, B. (2013). Measurement invariance of the perceived stress scale and latent mean differences across gender and time. Stress and Health, 29(3), 253-260. https://doi.org/10.1002/smi.2463.
  6. Barcın-Güzeldere, H. K., ve Devrim-Lanpir, A. (2022). The association between body mass index, emotional eating and perceived stress during COVID-19 partial quarantine in healthy adults. Public Health Nutrition, 25(1), 43-50. https://doi.org/10.1017/S1368980021002974.
  7. Bergquist, J. M. (1992). German Americans. J. D. Buenker & L. A. Ratner (Eds.), Multiculturalism in the United States: A comparative guide to acculturation and ethnicity (pp. 53-76). Greenwood.
  8. Berthoud, H-R. (2011). Metabolic and hedonic drives in the neural control of appetite: who is the boss? Current Opinion in Neurobiology, 21(6), 888-896. https://doi.org/10.1016/j.conb.2011.09.004.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Nutritional Science, Public Health Nutrition, Clinical Nutrition

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

December 2, 2023

Publication Date

December 31, 2023

Submission Date

June 12, 2023

Acceptance Date

August 1, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 10 Number: 3

APA
Ata, B., Kutsal Mergen, E., & Açıkgöz Pınar, A. (2023). Stres Düzeyi, Hedonik Açlık ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili mi? Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal, 10(3), 695-708. https://doi.org/10.21020/husbfd.1312040
AMA
1.Ata B, Kutsal Mergen E, Açıkgöz Pınar A. Stres Düzeyi, Hedonik Açlık ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili mi? HUFHSJ. 2023;10(3):695-708. doi:10.21020/husbfd.1312040
Chicago
Ata, Bahar, Esra Kutsal Mergen, and Aylin Açıkgöz Pınar. 2023. “Stres Düzeyi, Hedonik Açlık Ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili Mi?”. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal 10 (3): 695-708. https://doi.org/10.21020/husbfd.1312040.
EndNote
Ata B, Kutsal Mergen E, Açıkgöz Pınar A (December 1, 2023) Stres Düzeyi, Hedonik Açlık ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili mi? Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal 10 3 695–708.
IEEE
[1]B. Ata, E. Kutsal Mergen, and A. Açıkgöz Pınar, “Stres Düzeyi, Hedonik Açlık ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili mi?”, HUFHSJ, vol. 10, no. 3, pp. 695–708, Dec. 2023, doi: 10.21020/husbfd.1312040.
ISNAD
Ata, Bahar - Kutsal Mergen, Esra - Açıkgöz Pınar, Aylin. “Stres Düzeyi, Hedonik Açlık Ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili Mi?”. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal 10/3 (December 1, 2023): 695-708. https://doi.org/10.21020/husbfd.1312040.
JAMA
1.Ata B, Kutsal Mergen E, Açıkgöz Pınar A. Stres Düzeyi, Hedonik Açlık ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili mi? HUFHSJ. 2023;10:695–708.
MLA
Ata, Bahar, et al. “Stres Düzeyi, Hedonik Açlık Ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili Mi?”. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal, vol. 10, no. 3, Dec. 2023, pp. 695-08, doi:10.21020/husbfd.1312040.
Vancouver
1.Bahar Ata, Esra Kutsal Mergen, Aylin Açıkgöz Pınar. Stres Düzeyi, Hedonik Açlık ve Duygusal Yeme Obezite Üzerinde Etkili mi? HUFHSJ. 2023 Dec. 1;10(3):695-708. doi:10.21020/husbfd.1312040

Cited By