Arnold Toynbee’nin Batı Uygarlığı Tahlili

Öz

20. yüzyılın önemli tarih felsefecilerinden olan Arnold Toynbee uygarlıkları doğma, büyüme, çöküş ve çözülme evrelerinden geçen ve döngüsel hareketlilik gösteren oluşumlar olarak ele alır. Neticede yok olma bütün uygarlıkların nihai sonu gibi görünmektedir. Ancak söz konusu Batı uygarlığı olduğunda Toynbee, birtakım argümanlar ile bu kaderi değiştirebilecek çözüm yolları bulmaya çalışır. Öncelikle Batı toplumunun manevi çıkmazlarını, özsel yoksunluğunu ve değerler yitimini bir kriz olarak nitelendirir. Ona göre bu krizin bütün sorumluluğu tek başına Batı uygarlığına yüklemek doğru olmaz. Her bakımdan üstün olan Batı birçok alanda diğer uygarlıklara öncü olmuş ve onların teknik, bilimsel ve kültürel açıdan ilerlemelerine yol açmıştır. O halde bu büyük krizi aşmada Batı’ya olduğu kadar diğer uygarlıklara da birtakım görevler düşmektedir. Bu düşünceler ışığında çalışmamızda, Toynbee’nin bakış açısıyla insanlığın tek ve ortak amacı olan uygarlık ya da evrensel devletin neden ve nasıl var olacağına açıklık getirilecektir.

Anahtar Kelimeler

• Batı, İslam, uygarlık, kriz, din, evrensel devlet.

Arnold Toynbee’s Analysis of Western Civilization

Öz

Arnold Toynbee is one of the most important philosophers of history in the twentieth century, analyzes civilizations as formations of cyclical movement that go through the stages of birth, growth, decline and dissolution. Consequently, disappearance seems like the ultimate end of all civilizations. However, when it comes to Western civilization, Toynbee tries to find solutions to change this destiny with some arguments. First, he designates the spiritual dilemmas, essential deprivation and loss of values of Western society as a crisis. For him, it is not right to put all the responsibility for this crisis on Western civilization alone. The West, which is superior in every respects, has led other civilizations and led them in terms of technical, scientific and cultural progress. In this case, there are some tasks the other civilizations as well as the West. In the light of these thoughts, from Toynbee's point of view, it will be clarified why and how civilization or universal state, the one and common aim of mankind, will exist.

Anahtar Kelimeler

• West, Islam, civilization, crisis, religion, universal state.

Kaynakça

1. Bagby, P. (1963). Culture and History, University of California Press, Los Angeles.
2. Fukuyama, (2009). Büyük Çözülme, çev. Hasan Kaya, Profil Yayınları, İstanbul.
3. Langhorne, R. (2000). “Küresel Değişim Sürecinde İslam Dünyası ve Türkiye”, Medeniyetler Çatışmasından Diyaloğa, ed. Mustafa Arma- ğan, Gazeteciler ve Yazarlar Vakfı Yayınları, İstanbul.
4. Scognamillo, G. (2002). Medeniyetler Çatışmasında Batı’nın İnanç Temelle- ri, ed. Nurdan Kaya, Karakutu Yayınları, İstanbul.
5. Sorokin, P. & Toynbee, A. J. (1964). Sorokin ve Toynbee: Sosyal Değişim Üzerine Denemeler, çev. Erdoğan Güçbilmez, Sevinç Matbaası, An- kara.
6. Spengler, (1978). Batı’nın Çöküşü, cilt 1, çev. Giovanni Scognamillo, Dergâh Yayınları, İstanbul.
7. Toynbee, A. J. (1963). “Tarihin Faydası ve Değeri”, çev. Ahmet Uysal, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, sayı 22/1.
8. Toynbee, A. J. (1978), Tarih Bilinci, cilt 1, çev. Murat Belge, Bateş Yayın- ları, İstanbul

9. Toynbee, A. J. (1991), Medeniyet Yargılanıyor, çev. Ufuk Uyan, Ağaç Yayınları, İstanbul.
10. Toynbee, A. J. (2002), Dünya, Batı ve İslam, çev. Abdullah Zerrar, Pınar Yayınları, İstanbul.
11. Toynbee, A. J. (2007), Türkiye’de ve Yunanistan’da Batı Meselesi, çev. K. Mustafa Orağlı, Yeditepe Yayınevi, İstanbul.
12. Toynbee, A. J. (2008). Tarihçi Açısından Din, çev. İbrahim Canan, Ufuk Kitapları, İstanbul.
13. Toynbee, A.J. (1978a), Tarih Bilinci, cilt 2, çev. Murat Belge, Betaş Ya- yınları, İstanbul.
14. Wallerstein, I. (2006). “Medeniyet(ler) Niçin Yeniden Gündemde?”, Medeniyetler Çatışması, der. Murat Yılmaz, Vadi Yayınları, Ankara.