EN
TR
Abdominal Cerrahi Sonrasında Bağırsak Fonksiyonlarını Artırmada Farmakolojik Olmayan Yöntemlerin Kullanımı: Kanıtlar Ne Diyor?
Öz
Günümüzde abdominal cerrahi sonrasında hastaların sıklıkla karşılaştığı sorunlardan biri gastrointestinal motilitede fonksiyon bozukluğudur. Hastalarda gaz çıkaramama, bağırsak hareketinin olmaması, karın ağrısı, distansiyon, bulantı, kusma, konstipasyon gibi belirti ve bulgularla ortaya çıkmaktadır. Bu semptomların erken sürede kontrol altına alınmaması hastalarda sıvı-elektrolit dengesizliği, iyileşmede gecikme, konforda azalma, hastanede yatış süresinde uzama, hastane kaynaklı enfeksiyon riskinin artması gibi ilave sorunlara neden olmaktadır. Ameliyat sonrası dönemde bağırsak motilitesini artırmada hem farmakolojik hem de farmakolojik olmayan tedavi yöntemleri kullanılmaktadır. Literatürde erken mobilizasyon, sakız çiğneme, erken oral hidrasyon (su, ılık su, çay, kahve tüketimi), sıcak uygulama gibi farmakolojik olmayan yöntemlerin bağırsak motilitesini arttırmada etkili olduğu yer almaktadır. Bu yöntemler ucuz olması, kolay uygulanabilmesi, ilaç yan etkilerini önlemesi, olumsuz etkilerinin olmaması gibi nedenlerle tercih edilmektedir. Bu derlemede, abdominal cerrahi sonrasında hastaların bağırsak motilitesini arttırmada kullanılan farmakolojik olmayan yöntemlere ilişkin kanıt düzeyi yüksek çalışmalara yer verilmiştir. Cerrahi hemşirelerinin gastrointestinal motiliteyi arttırmaya yönelik kanıta dayalı uygulamaları hemşirelik bakımına dahil etmeleri ve konuya ilişkin randomize kontrollü klinik çalışmaların artırılması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Veličković J, Feng C, Palibrk I, Veličković D, Jovanović B, Bumbaširević V. The assessment of complications after major abdominal surgery: a comparison of two scales. J Surg Res. 2020;247:397-405. doi:10.1016/j.jss.2019.10.003.
- İzveren AÖ, Dal Ü. Abdominal cerrahi girişim uygulanan hastalarda görülen erken dönem sorunları ve bu sorunlara yönelik hemşirelik uygulamaları. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Nursing Journal. 2011;18(2):36-46.
- Taşdemir N, Çelik SŞ. Hastaların cerrahi girişim sonrası abdominal distansiyona yönelik deneyimleri. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi. 2010; 26(3):23-31.
- Lassen K, Soop M, Nygren J, et al. Consensus review of optimal perioperative care in colorectal surgery: Enhanced Recovery After Surgery (ERAS) Group recommendations. Archives of Surgery. 2009;144(10):961-969. doi:10.1001/archsurg.2009.170.
- Bozkırlı BO, Gündoğdu RH, Ersoy PE, Akbaba S, Temel H, Sayın T. ERAS protokolü kolorektal cerrahi sonuçlarımızı etkiledi mi? Ulusal Cerrahi Dergisi. 2012;28(3):149-152. doi:10.5152/UCD.2012.05.
- Gungorduk K, Ozdemir IA. Non-pharmacological interventions for the prevention of postoperative ileus after gynecologic cancer surgery. Taiwanese Journal of Obstetrics and Gynecology. 2021;60(1):9-12. doi:10.1016/j.tjog.2020.11.002.
- Bulechek G, Butcher H, Dochterman J, Wagner C. Hemşirelik Girişimleri Sınıflaması (NIC). Erdemir F, Kav S, Yılmaz AA, eds. 6. baskı. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevi; 2017.
- Uysal H. Gastrointestinal sistemin tanılaması ve fiziksel muayene. In: Enç N, ed. Sağlık Tanılaması ve Fiziksel Muayene. 1. baskı. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri; 2015:71-90.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
31 Ağustos 2021
Gönderilme Tarihi
26 Haziran 2021
Kabul Tarihi
30 Temmuz 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Sayı: 14
APA
Irmak, B., & Bulut, H. (2021). Abdominal Cerrahi Sonrasında Bağırsak Fonksiyonlarını Artırmada Farmakolojik Olmayan Yöntemlerin Kullanımı: Kanıtlar Ne Diyor? Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, 14, 336-350. https://doi.org/10.38079/igusabder.957817
AMA
1.Irmak B, Bulut H. Abdominal Cerrahi Sonrasında Bağırsak Fonksiyonlarını Artırmada Farmakolojik Olmayan Yöntemlerin Kullanımı: Kanıtlar Ne Diyor? IGUSABDER. 2021;(14):336-350. doi:10.38079/igusabder.957817
Chicago
Irmak, Burçin, ve Hülya Bulut. 2021. “Abdominal Cerrahi Sonrasında Bağırsak Fonksiyonlarını Artırmada Farmakolojik Olmayan Yöntemlerin Kullanımı: Kanıtlar Ne Diyor?”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, sy 14: 336-50. https://doi.org/10.38079/igusabder.957817.
EndNote
Irmak B, Bulut H (01 Ağustos 2021) Abdominal Cerrahi Sonrasında Bağırsak Fonksiyonlarını Artırmada Farmakolojik Olmayan Yöntemlerin Kullanımı: Kanıtlar Ne Diyor? Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences 14 336–350.
IEEE
[1]B. Irmak ve H. Bulut, “Abdominal Cerrahi Sonrasında Bağırsak Fonksiyonlarını Artırmada Farmakolojik Olmayan Yöntemlerin Kullanımı: Kanıtlar Ne Diyor?”, IGUSABDER, sy 14, ss. 336–350, Ağu. 2021, doi: 10.38079/igusabder.957817.
ISNAD
Irmak, Burçin - Bulut, Hülya. “Abdominal Cerrahi Sonrasında Bağırsak Fonksiyonlarını Artırmada Farmakolojik Olmayan Yöntemlerin Kullanımı: Kanıtlar Ne Diyor?”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences. 14 (01 Ağustos 2021): 336-350. https://doi.org/10.38079/igusabder.957817.
JAMA
1.Irmak B, Bulut H. Abdominal Cerrahi Sonrasında Bağırsak Fonksiyonlarını Artırmada Farmakolojik Olmayan Yöntemlerin Kullanımı: Kanıtlar Ne Diyor? IGUSABDER. 2021;:336–350.
MLA
Irmak, Burçin, ve Hülya Bulut. “Abdominal Cerrahi Sonrasında Bağırsak Fonksiyonlarını Artırmada Farmakolojik Olmayan Yöntemlerin Kullanımı: Kanıtlar Ne Diyor?”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, sy 14, Ağustos 2021, ss. 336-50, doi:10.38079/igusabder.957817.
Vancouver
1.Burçin Irmak, Hülya Bulut. Abdominal Cerrahi Sonrasında Bağırsak Fonksiyonlarını Artırmada Farmakolojik Olmayan Yöntemlerin Kullanımı: Kanıtlar Ne Diyor? IGUSABDER. 01 Ağustos 2021;(14):336-50. doi:10.38079/igusabder.957817
Cited By
Ürolojik Cerrahi Hastasının Bakımında Güncel Yaklaşımlar
Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.51754/cusbed.1340627The effect of kinesiophobia on gastrointestinal disorders in patients with lower extremity orthopedic surgery
Frontiers in Surgery
https://doi.org/10.3389/fsurg.2025.1457474