Research Article

Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması

Volume: 21 Number: 2 August 31, 2020
EN TR

Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması

Öz

Öğretmenler, eğitim programı okuryazarlığından eğitim programının “ne”sini ve “nasıl”ını bilmeyi anlamaktadırlar (Yazar, 2017): Eğitim programının “ne”sini bilmek, bir eğitim programının ögeleri (kazanımlar, içerik, öğrenme-öğretme süreci, ölçme ve değerlendirme) hakkında bilgi sahibi olmak; eğitim programının “nasıl”ını bilmek ise bir eğitim programını uygulamayı ve eleştirmeyi bilmek ile ilişkilendirilmiştir. Literatür incelendiğinde eğitim programı okuryazarlığını doğrudan ele alan az sayıda çalışmaya (Bolat, 2017; Erdem & Eğmir, 2018; Yazar, 2017) rastlansa da öğretmenlerin algılanan eğitim programı okuryazarlığını ölçen geçerli ve güvenilir bir ölçme aracına hâlâ ihtiyaç vardır. Bu çalışmanın amacı, öğretmenlerin eğitim programı okuryazarlığına ilişkin algılarını ölçen, iyi psikometrik özelliklere sahip bir ölçme aracı geliştirmek ve geçerlemektir. Ölçek geliştirme aşamasında ölçek 240 öğretmene uygulanmıştır. Açımlayıcı faktör analizi sonuçları, ölçeğin program okuryazarı öğretmenin algılanan özellikleri ve program okuryazarlığının algılanan yararları/sonuç beklentileri olmak üzere iki faktörden meydana geldiğini ortaya koymuştur. Ölçek geçerleme aşamasında ölçeğin 17 maddelik nihai hâli 192 öğretmene uygulanmıştır. Doğrulayıcı faktör analizi ile ölçeğin bu iki faktörlü yapısı doğrulanmıştır. Faktörlerin her biri için Cronbach Alfa güvenirlik katsayıları sırasıyla .93 ve .87 olarak hesaplanmıştır. Ayrıca, çok değişkenli varyans analizi sonucunda algılanan eğitim programı okuryazarlığının öğretmenlerin eğitim programları ve öğretim alanında lisansüstü eğitim alıp almamalarına göre anlamlı farklılaştığı ortaya çıkmıştır. Sonuçlar, Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği’nden elde edilen puanların güvenilir ve geçerli olduğuna dair kanıtlar sunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı , Öğretmen , Ölçek Geliştirme , Ölçek Geçerleme

References

  1. Bay, E., Kahramanoğlu, R., Döş, B., & Turan-Özpolat, E. (2017). Programa bağlılığı etkileyen faktörlerin analizi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 43, 110-137.
  2. Bolat, Y. (2017). Eğitim programı okuryazarlığı kavramı ve eğitim programı okuryazarlığı ölçeği. Turkish Studies – International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 12(18), 121-138.
  3. Browne, M.W., & Cudeck, R. (1993). Alternative ways of assessing model fit. In K.A. Bollen & J.S. Long (Eds.), Testing structural equation models (pp. 136-162). Newbury Park, CA: Sage.
  4. Bümen, N. T., Çakar, E., Yıldız, D. G. (2014). Türkiye’de öğretim programına bağlılık ve bağlılığı etkileyen etkenler. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 14(1), 203-228.
  5. Cohen. J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. Hillsdale, NJ: Erlbaum.
  6. Costello, A. B., & Osborne, J. W. (2005). Best practices in exploratory factor analysis: four recommendations for getting the most from your analysis. Practical Assessment, Research & Evaluation, 10(7), 1-9.
  7. Crocker, L., & Algina, J. (1986). Introduction to classical and modern test theory. New York: Harcourt Brace Jovanovich College Publishers.
  8. Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G., & Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik: SPSS ve LISREL uygulamaları. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
  9. Erdem, E., & Eğmir, E. (2018). Öğretmen adaylarının eğitim programı okuryazarlığı düzeyleri. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 123-138.
  10. Fabrigar, L. R., Wegener, D. T., MacCallum, R. C., & Strahan, E. J. (1999). Evaluating the use of exploratory factor analysis in psychological research. Psychological Methods, 4(3), 272-299.
APA
Kasapoğlu, K. (2020). Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması. İnönü University Journal of the Faculty of Education, 21(2), 963-977. https://doi.org/10.17679/inuefd.709688
AMA
1.Kasapoğlu K. Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması. INUJFE. 2020;21(2):963-977. doi:10.17679/inuefd.709688
Chicago
Kasapoğlu, Koray. 2020. “Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması”. İnönü University Journal of the Faculty of Education 21 (2): 963-77. https://doi.org/10.17679/inuefd.709688.
EndNote
Kasapoğlu K (August 1, 2020) Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması. İnönü University Journal of the Faculty of Education 21 2 963–977.
IEEE
[1]K. Kasapoğlu, “Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması”, INUJFE, vol. 21, no. 2, pp. 963–977, Aug. 2020, doi: 10.17679/inuefd.709688.
ISNAD
Kasapoğlu, Koray. “Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması”. İnönü University Journal of the Faculty of Education 21/2 (August 1, 2020): 963-977. https://doi.org/10.17679/inuefd.709688.
JAMA
1.Kasapoğlu K. Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması. INUJFE. 2020;21:963–977.
MLA
Kasapoğlu, Koray. “Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması”. İnönü University Journal of the Faculty of Education, vol. 21, no. 2, Aug. 2020, pp. 963-77, doi:10.17679/inuefd.709688.
Vancouver
1.Koray Kasapoğlu. Öğretmenlere Yönelik Algılanan Eğitim Programı Okuryazarlığı Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Ve Geçerleme Çalışması. INUJFE. 2020 Aug. 1;21(2):963-77. doi:10.17679/inuefd.709688

Cited By