Research Article

DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ

Volume: 21 Number: 2 August 31, 2020
EN TR

DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ

Öz

Bu araştırmanın amacı, keşfedici sıralı desen modeline göre dijital ebeveynlik farkındalığının boyutlarını belirlemek ve anne babaların dijital ebeveynlik farkındalık düzeyine ilişkin geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektir. İlk basamakta nitel görüşmelerin içerik analizi ile dijital ebeveynlik farkındalığının boyutları belirlenmiştir. İkinci aşamada, anne-babaların dijital ebeveynlik farkındalığını belirleyen bir ölçek geliştirilmiştir. Nitel bulgulara göre; dijital ebeveynlik farkındalığının beş boyutlu olduğu sonucuna varılmıştır. Nitel çalışma sonuçları ve alan yazı incelenerek bir madde havuzu oluşturulmuştur. Sonraki aşamada geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılan ve ebeveynlerin dijital farkındalığını ölçmeyi amaçlayan bir ölçek geliştirilmiştir. Ölçek geliştirme aşamasında ölçeğin yapı geçerliği için ilkokula giden çocuğa sahip 461 ebeveyn üzerinden açımlayıcı faktör analizi yapılmıştır. Farklı 291 ebeveyn üzerinden doğrulayıcı faktör analizi gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin güvenirliğine ilişkin iç tutarlılık katsayıları, test yarılama analizi, madde analizleri ve son olarak ölçüt geçerliği bulguları elde edilmiştir. Araştırma sonunda, geçerlik ve güvenirliği test edilmiş, , dört boyutlu ve 16 maddelik bir “Dijital Ebeveynlik Farkındalık Ölçeği” geliştirilmiştir. Bu araştırmanın sonuçlarına göre Dijital Ebeveynlik Farkındalık Ölçeği’nin alt boyutları ile nitel bulguları karşılaştırıldığında elde edilen bulguların birbirini desteklediği görülmektedir. Nitel bulguların alt temaları; verimli kullanım, risklerden koruma, model olma, dijital ihmal ve yeniliklere açık olma şeklindedir. Ölçeğin alt boyutlarının da; verimli kullanım, risklerden koruma, model olma ve dijital ihmal şeklinde olduğu görülmektedir. Ölçek de yer alan alt boyutlarla ebeveynlerin dijital ebeveynlik farkındalığının belirlenebileceği görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Dijital ebeveynlik , Dijital ebeveynlik farkındalığı , dijital , ebeveyn , keşfedici sıralı desen

References

  1. Akdağ, M., Şahan-Yılmaz, B., Özhan, U., ve Şan, İ. (2014). Üniversite öğrencilerinin internet bağımlılıklarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (İnönü Üniversitesi örneği). İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 77-96.
  2. Ayas, T., ve Horzum, M. B. (2011). Exploring the teachers’ cyber bullying perception in terms of various variables. International Online Journal of Educational Sciences, 3 (2), 619-640.
  3. Bayram N. (2016), Yapısal Eşitlik Modellemesine Giriş: Ezgi Kitabevi Yayınları, Ankara.
  4. Burger, J. M. (2006) Kişilik. (çev. İ. D. E. Sarıoğlu). İstanbul: Kaknüs Yayınları.
  5. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş., ve Demirel F. (2017). Bilimsel araştırma yöntemleri. (23. Basım). Ankara: Pegem Akademi.
  6. Can, A. (2017). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde nicel veri analizi. (5. Basım). Ankara: Pegem Akademi.
  7. Clarkson, A. C. (2014). Participation on a parenting website: Testing predictors of parents' passive and active site participation. Unpublished Doctoral dissertation, The University of Wisconsin-Madison.
  8. Condrad Guven, G. (2018). The lived experiences of secondary school parents in raising responsible digital citizens in a one-to-one learning environment. Unpublished doctoral dissertation. Doctor of Education: Liberty University.
  9. Creswell, J. W., & Clark, V. L. (2015). Karma yöntem araştırmaları tasarım ve yürütülmesi. (Çev. Y. Dede ve S. B. Demir, 2. Baskı). Anı Yayıncılık: Ankara.
  10. Eşği, N. (2014). Aile-çocuk internet bağımlılığı ölçeği’nin türkçe’ye uyarlanması: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kastamonu Eğitim Dergisi, 22(2), 807-839.
APA
Manap, A., & Durmuş, E. (2020). DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ. İnönü University Journal of the Faculty of Education, 21(2), 978-993. https://doi.org/10.17679/inuefd.711101
AMA
1.Manap A, Durmuş E. DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ. INUJFE. 2020;21(2):978-993. doi:10.17679/inuefd.711101
Chicago
Manap, Abdullah, and Emine Durmuş. 2020. “DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ”. İnönü University Journal of the Faculty of Education 21 (2): 978-93. https://doi.org/10.17679/inuefd.711101.
EndNote
Manap A, Durmuş E (August 1, 2020) DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ. İnönü University Journal of the Faculty of Education 21 2 978–993.
IEEE
[1]A. Manap and E. Durmuş, “DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ”, INUJFE, vol. 21, no. 2, pp. 978–993, Aug. 2020, doi: 10.17679/inuefd.711101.
ISNAD
Manap, Abdullah - Durmuş, Emine. “DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ”. İnönü University Journal of the Faculty of Education 21/2 (August 1, 2020): 978-993. https://doi.org/10.17679/inuefd.711101.
JAMA
1.Manap A, Durmuş E. DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ. INUJFE. 2020;21:978–993.
MLA
Manap, Abdullah, and Emine Durmuş. “DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ”. İnönü University Journal of the Faculty of Education, vol. 21, no. 2, Aug. 2020, pp. 978-93, doi:10.17679/inuefd.711101.
Vancouver
1.Abdullah Manap, Emine Durmuş. DİJİTAL EBEVEYNLİK FARKINDALIK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ. INUJFE. 2020 Aug. 1;21(2):978-93. doi:10.17679/inuefd.711101

Cited By