Review

Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi

Volume: 21 Number: 3 December 31, 2020

Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi

Öz

Öğrenme güçlükleri bireylerin akademik başarılarına olumsuz yönde etki edebilmektedir ve okuma, yazma, matematik, okuduğunu anlama ve konuşma gibi birçok alanda görülmekle birlikte bu güçlükler bireyden bireye farklı boyutlarda ve etkilerde kendini gösterebilmektedir. Bu alanlardan biri olarak okuduğunu anlama, bireylerin bir metni okuma ve okuduklarını anlama becerileriyle ilişkili olup hayat boyu hem akademik hem de kişisel öğrenmeleri için oldukça önemli bir beceridir. Alanyazın incelendiğinde, özel öğrenme güçlüğü olan bireylere yönelik birçok müdahale çalışması bulunmakla birlikte okuduğunu anlama alanına yönelik oldukça sınırlı sayıda çalışma gerçekleştirildiği görülmektedir. Dolayısıyla bu araştırmada, özel öğrenme güçlüğü olan bireylerin okuduğunu anlama becerileri konusunda 2000-2017 yılları arasında yapılmış müdahale çalışmalarının incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, üniversitelerin e-kütüphanelerindeki veri tabanlarından faydalanılarak, Google Akademik, ERIC, ProQuest, EBSCOHost, SAGE ve Elsevier Science Direct gibi veri tabanlarında tarama gerçekleştirilmiş ve araştırmaya dâhil edilme ölçütlerini karşılayan 21 makaleye ulaşılmıştır. Ulaşılan makaleler alanyazındaki derleme çalışmaları ve uzman görüşleri doğrultusunda oluşturulan; “amaç, katılımcı özellikleri (sınıf düzeyi, cinsiyet, sayı, yaş), yöntem (araştırma desenleri), yazar sayıları, çalışmanın yayınlandığı yıl, çalışmanın yapıldığı dil ve bulgular” kategorilerine göre incelenmiştir. İncelenen makale bulguları, en çok çalışmanın hikâye haritası ve kendini yönetme stratejilerinin etkililiğine yönelik yapıldığını ortaya koymaktadır. Ayrıca çalışmaların katılımcıları açısından erkek katılımcıların sayısal anlamda daha fazla olduğu görülmektedir. Bunun yanı sıra makalelerde incelenen katılımcıların çoğunluk olarak ortaokul düzeyinde oldukları belirlenmiştir. Bu araştırma kapsamında incelenen makalelerde kullanılan stratejiler Türkiye’de hem özel öğrenme güçlüğü olan öğrencilere hem de diğer gruplara yönelik uygulanabilir. Ayrıca, özel öğrenme güçlüğü olan bireylerin okuduğunu anlama becerilerine yönelik müdahale çalışmalarının artarak devam ettirilmesi ve kullanılan farklı stratejilerin etkililiklerinin karşılaştırılmasının yararlı olacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Özel Öğrenme Güçlüğü , Okuduğunu Anlama , Okuma Stratejileri , Derleme

References

  1. Akça, G. (2002). Hikâye haritası yönteminin, ilköğretim 4. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama beceri düzeyleri üzerine etkisi (Yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi, Ankara.
  2. Alfassi, M. (1998). Reading for meaning: The Efficacy of reciprocal teaching in fostering comprehension in high school students in remedial reading classes. American Educational Research Journal, 35(2), 309-332.
  3. Altun, T., Ekiz, D. ve Odabaşı, M. (2011). Sınıf öğretmenlerinin sınıflarında karşılaştıkları okuma güçlüklerine ilişkin nitel bir araştırma. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 17, 80-101.
  4. Alturki, N. (2017). The effectiveness of using group story-mapping strategy to improve reading comprehension of students with learning disabilities. Educational Research and Reviews, 12(18), 915-926.
  5. Antoniou, F., & Souvignier, E. (2007). Strategy instruction in reading comprehension: An intervention study for students with learning disabilities. Learning Disabilities: A Contemporary Journal, 5(1), 41-57.
  6. Ataman, A. ve Kahveci, G. (2009). Öğrenme yetersizliği ya da özgül öğrenme güçlüğü. A. Ataman (Ed.), Özel gereksinimli çocuklar ve özel eğitime giriş içinde (s. 153-170). Ankara: Gündüz Eğitim ve Yayıncılık.
  7. Babür, N., Haznedar, B., Erçetin, G., Özerman, D. ve Çekelek, E. E. (2011). Türkçe'de Kelime Okuma Bilgisi Testi'nin (KOBİT) Geliştirilmesi. Boğaziçi Üniversitesi Eğitim Dergisi, 28(2), 1-21.
  8. Başaran, M. (2013). Okuduğunu anlamanın bir göstergesi olarak akıcı okuma. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 13(4), 2277-2290.
  9. Balıkçı, Ö. S. (2017). Erken çocukluk dönemi öğrenme güçlüğü belirtileri. Melekoğlu, M. A. ve Çakıroğlu, O. (Ed), Özel öğrenme güçlüğü olan çocuklar içinde (s. 181-198). Ankara: Vize Yayıncılık.
  10. Baydık, B. (2012). Okuma güçlükleri. S. S. Yıldırım Doğru (Ed.), Öğrenme güçlükleri içinde (s. 131-166). Ankara: Eğiten Kitap.
APA
Yıldız, M., & Melekoğlu, M. A. (2020). Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi. İnönü University Journal of the Faculty of Education, 21(3), 1274-1303. https://doi.org/10.17679/inuefd.770066
AMA
1.Yıldız M, Melekoğlu MA. Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi. INUJFE. 2020;21(3):1274-1303. doi:10.17679/inuefd.770066
Chicago
Yıldız, Müslüm, and Macid Ayhan Melekoğlu. 2020. “Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi”. İnönü University Journal of the Faculty of Education 21 (3): 1274-1303. https://doi.org/10.17679/inuefd.770066.
EndNote
Yıldız M, Melekoğlu MA (December 1, 2020) Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi. İnönü University Journal of the Faculty of Education 21 3 1274–1303.
IEEE
[1]M. Yıldız and M. A. Melekoğlu, “Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi”, INUJFE, vol. 21, no. 3, pp. 1274–1303, Dec. 2020, doi: 10.17679/inuefd.770066.
ISNAD
Yıldız, Müslüm - Melekoğlu, Macid Ayhan. “Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi”. İnönü University Journal of the Faculty of Education 21/3 (December 1, 2020): 1274-1303. https://doi.org/10.17679/inuefd.770066.
JAMA
1.Yıldız M, Melekoğlu MA. Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi. INUJFE. 2020;21:1274–1303.
MLA
Yıldız, Müslüm, and Macid Ayhan Melekoğlu. “Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi”. İnönü University Journal of the Faculty of Education, vol. 21, no. 3, Dec. 2020, pp. 1274-03, doi:10.17679/inuefd.770066.
Vancouver
1.Müslüm Yıldız, Macid Ayhan Melekoğlu. Özel Öğrenme Güçlüğü Olan Bireylerin Okuduğunu Anlama Becerileri Konusunda Gerçekleştirilmiş Araştırmaların İncelenmesi. INUJFE. 2020 Dec. 1;21(3):1274-303. doi:10.17679/inuefd.770066