Kurban Said’in Das Mädchen vom Goldenen Horn Eserinde Doğu-Batı Karşıtlığı

Abstract

Bu çalışmada Kurban Said’in 1938 yılında Almanca olarak kaleme aldığı ve Türkçeye de çevrilen eseri tarihsel ve edebi açıdan ele alınmaktadır. Kurban Said, bu romanı ile Doğu ve Batı arasındaki kültür çatışmasına ilişkin bir nevi yazın bilimsel bir yaklaşım göstermiştir. Doğu, ana karakter Asiadeh aracılığı ile vücut bulmuştur, fakat roman Berlin’de, yani Batıda başlayıp Doğu’ya olan bir özlemle son bulmaktadır. Romanda, Batı dünyasını temsil eden Berlin ile Doğu dünyasını temsil eden İstanbul’un kültürel tezatlıkları ortaya çıkmaktadır. Roman, diasporadaki Türk toplumunun kültürel ve feminen potansiyeli ile Doğu’ya özgünlükleri tasvir edilmekte ve onların değer yargıları da tanımlamaktadır. Bunların yanı sıra, tarihsel ve siyasi olgular da yer almaktadır. Makalede Doğu ve Batı ile Türk kültürüne dair edebi bakış açıları ve bilimsel anlamda Doğu kavramının kapsadığı konular da işlenmeye çalışılmıştır.Kurban Said, Doğu dünyasında her daim kendisine ait bir ize rastlamış ve verdiği eserlerle Doğuya ilişkin bu düşün dünyasını daha da derinleştirmiştir. Almanya’da yayımlanan Die literarische Welt adlı derginin Kurban Said’i ‘Doğu uzmanı’ olarak adlandırmasıyla yazar, Weimar Cumhuriyeti döneminde kendi alanında oldukça ün kazanmıştır. Çokkültürlülük ve kültürlerarasılık konularını ele alan ilk romanlardan biri olan Das Mädchen vom Goldenen Horn’un ilgi çekici taraflarından birisi de, Kurban Said’in muhtemelen kendi deneyimlerinden yola çıkarak kaleme aldığı, memleketinden uzakta yaşayan karakterlerin nasıl ayakta kaldıklarının ve hangi stratejiyi izlediklerinin gösterilmesidir. Bu stratejiyi anlamak için, Doğu’nun gözündeki Batı imgelemi ve Doğu dünyasından gelen bir sürgünün Batı’da karşılaştığı durumları incelemek gerekmektedir. Bu makalede, Doğu kavramının tam olarak neyi ifade ettiği -yazın dünyasındaki hayali bir yer mi, yoksa coğrafi bir gerçeklik mi- sorusuna Ewald Banse ve Huntington’ın görüşleri doğrultusunda yanıt aranacaktır.

Keywords

• Kurban Said
• Doğu
• Batı
• Kültürlerarası Edebiyat
• Oryantalizm

The Orient-Occident analogy in Kurban Said’s novel Das Mädchen vom Goldenen Horn

Abstract

This paper presents a historical and literary evaluation based on Kurban Said’s novel Das Mädchen vom Goldenen Horn, which was written in German in 1938. In this fictional book, Said provides a literary, scientific statement on the cultural clash between the Occident and the Orient, which is embodied through the book’s protagonist, Asiadeh. The novel begins in the Western World, in Berlin, and ends with a desire for the East, the Orient. Contrasts are highlighted between the cultures of Berlin and Istanbul, representing the Western and Eastern Furthermore, Said describes the cultural, oriental , and feminine potential of the Turkish society in the diaspora and defines their visions. In addition , historical and political facts are included. This study defines the literary perspectives of Eastern, Western, and Turkish cultures. The writer achieved a respectable reputation in his field during theWeimar Republic, after the magazine Die literarische Welt (LiteratureWorld) published in Germany, named him an ‘Oriental expert’. One interesting aspect is that Das Mädchen vom Goldenen Horn is one of the first books to deal with the issues of multiculturalism and cross-cultural perspectives. The story, which is likely based on some of the author’s experiences, shows how the characters, who live far from home, survive and what tactics they follow to handle life. In order to understand this strategy, it is necessary to examine Western imagery through the eyes of an ‘Oriental’ and, simultaneously, the situations a person displaced from the Orient faces in the Western World. In this article, the question of what the Oriental concept means – whether it is an imaginary place in the literary world or a geographical reality – will be answered in line with the views of Banse and Huntington.

Keywords

• Kurban Said
• Orient
• Occident
• Intercultural Literature
• Orientalism

References

1. Abdalla, Y. (2016). Das „fortschrittliche Europa” oder das „rückstandige Asien? Orient und Okzident in den Werken von Mohammed Essad Bey. Dissertation, Universitat Wien. google scholar
2. Ayuningtyas, P. (2012). The relation between home and identity in The Girl form the Golden Horn by Kurban Said. HUMANIORA Vol.3 No.1: Jakarta, 81-87. google scholar
3. Banse, E. (1909). Der Orient. (Begriff, Flache und Volksdichte), in: Dr. A. Petermanns Mitteilungen aus Justus Perthes’ geographischer Anstalt 55. google scholar
4. Banse, E. (1912). Geographie, In Dr. A. Petermanns Mitteilungen aus Justus Perthes’ geographischer Anstalt 58, I. Halbband, 1-4, 69-74, 128-131. google scholar
5. Banse, E. (1914). Das Orientbuch. (Der alte und der neue Orient). Josef Singer Verlag: StraBburg, Leipzig. google scholar
6. Baydar, E. (2010). Osmanlı’nın Avrupalı Müzisyenleri. Kapı Yayınları, İstanbul. google scholar
7. Bossauer-GroB, C. (2018). Transkulturalitat im Aufeinandertreffen von Orient und Okzident im literarischen Werk Lev Nussimbaums. Maurer Hans Verlag, Frankfurt. google scholar
8. Burtscher-Bechter, B. (2004). Edward Saids Analyse kolonialer Diskurse. In S. Martin, Einführung in die Literaturtheorie. UTB Verlag, Stuttgart, S. 257-289. google scholar

9. Busch, A. et al. (2007). Germanistische Linguistik. 2. Auflage. Günther Narr Verlag, Tübingen. google scholar
10. Günay, C. (2012). Geschichte der Türkei. Von den Anfangen der Moderne bis heute. UTB, Wien, Köln. google scholar
11. Deny, J. (1959). Philologiae Turcicae fundamenta. Verlag Aquis Mattiacis. google scholar
12. Ehrenfels, U. (1973). Kurban Said: Das Madchen vom Goldenen Horn, Verlag Kurt Desch AG, Basel. google scholar
13. Escher, A. (2011). Die geographische Gestaltung des Begriffs Orient im 20. Jahrhundert, In S. Burkhard, et. al., Orient, Orientalistik -Orientalismus. Geschichte und Aktualitat. Transkript Verlag. google scholar
14. Essad, B. (2013). Der Kaukasus. Salzwasser-Verlag GmbH, Paderborn. google scholar
15. Fahmi, K. (1997). All the Pasha’s Men - Mehmed Ali, his army and the making of modern Egypt. American University in Cairo Press, Kairo. google scholar
16. Glück, H.& Gödel, M. (2016). Metzler. Lexikon der Sprache. 5. Auflage. Verlag: J.B. Metzler, Stuttgart. google scholar
17. Göckede, R.& Karentzos, A. (2006). „Einleitung: Der Orient, die Fremde“. Der Orient, die Fremde.Positionen zeitgenössischer Kunst und Literatur. Transcript Verlag, Bielefeld. google scholar
18. Hertsch, F. (2019). Exsolutio im Orient? Selbstauflösung westlicher Werte als dekadentes Faktum in Krachts Roman 1979, Dağabakan Fatma vd.’de.: Ex oriente lux. Logos Verlag Berlin, S. 27-38. google scholar
19. Höpp, G. (1997).Mohammed Essad Bey: Nur Orient für Europaer?, In : Asien Afrika Lateinamerika, S.75-97. google scholar
20. Huntington, S. (1998). Kampf der Kulturen. Die Neugestaltung der Weltpolitik im 21. Jahrhundert. Siedler im Goldmann Verlag, München. google scholar
21. Johanson, L. (2006). Der Orientalist als Turkolog. In S. Denis, et. al., Florilegia Altaistica. Otto Harrassowitz Verlag, Wiesbaden, S.51-58. google scholar
22. Joffe, J. (2017). Samuel Huntington: Der Prophet, der brillant daneben griff. Die Zeit. google scholar
23. Polaschegg, A. (2005). Der andere Orientalismus. Deutscher Orientalismus im frühen 19. Jahrhundert. Regeln deutsch-morgenlandischer Imagination im 19. Jahrhundert. Verlag de Gruyter, Berlin. google scholar
24. Kontje, T. (2003). Ein Weltbürger aus der Provinz: Novalis, Europa und der Orientalismus. Sent, Eleonore’de: Bergbau und Dichtung - Friedrich von Hardenberg (Novalis) zum 200. Todestag. Weimar, Hain Verlag s.209- 228. google scholar
25. Loti, P. (1995). Aziade. Sebil Yayınevi, İstanbul. google scholar
26. Mak, G. (2007). Die Brücke von Istanbul. Eine Reise zwischen Orient und Okzident (4. Auflage). Pantheon Verlag, München. google scholar
27. Monastyrjew, W. (2006). Jakutisch: kleines erklarendes Wörterbuch des Jakutischen. Band 68 von Turcologica/Turcologica. Harrassowitz Verlag, Wiesbaden. google scholar
28. Overath, A. (2018). Ein Winter in Istanbul. Luchterhand Literaturverlag, München. google scholar
29. Said, E. (2009). Orientalismus. S. Fischer Verlag, Frankfurt a. M.. google scholar
30. Said, K. (2001). Das Madchen vom Goldenen Horn. Wiener Verlag, Himberg. google scholar
31. Said, K. (2003). Ali und Nino. Ullstein Verlag, Berlin. google scholar
32. Said, K. (2003). Ali ve Nino. Kaknüs Yayınları, İstanbul. google scholar
33. Schiffauer, W. (2002). Die Gewalt der Ehre. Suhrkamp Verlag, Berlin. google scholar
34. Schwab, R. (1984). The Oriental Renaissance. Europe’s Rediscovery oflndia and the East, 1680 -1880. New York, Columbia University Press. google scholar
35. Syndram, K.U. (1989). Der erfundene Orient, in: Europa und der Orient 800-1900. Gütersloh, Bertelsmann Lexikon Verlag. google scholar
36. Wardenga, U. (1992).Orientbilder der deutschen Geographie im 19. und 20.Jahrhundert. In M. Büttner & W. Leitner, Beziehungen zwischen Orient und Okzident, Bochum Universitatsverlag N. Brockmeyer, s.185-210. google scholar
37. Wiese, B. (1927). Friedrich Schlegel. Ein Beitrag zur Geschichte der romantischen Konversionen. Berlin, Verlag Julius Springer. google scholar
38. Wilkens, J. (2000). Alttürkische Handschriften, Teil 8. Stuttgart, Franz Steiner Verlag. google scholar
39. Zantop, S. M. (1999). Kolonialphantasien im vorkolonialen Deutschland (1770 - 1870). Berlin, Erich Schmidt. google scholar