Christian Kracht’ın 1979 Adlı Romanında Zaman ve Mekân İmgelerinin Dağılması
Abstract
İsviçreli yazar
Christian Kracht’ın 2001’de yayımlanan ikinci romanı 1979, Batı burjuva
kültürüne zımni bir eleştiri niteliğini taşır. Gerek adı gerekse İran’ın
başkenti Tahran’ı –özellikle de ilk bölümde– mekân olarak öne çıkarması
dolayısıyla roman, doğrudan doğruya aynı tarihli İran İslam Devrimi’ni
çağrıştırır. Kracht’ın romanı, Tahran’ı öncelikle modern bir kent olarak tarif
eder. Bu doğrultuda Tahran’ı dünyanın dört bir yanından dekadan kesimlerin
jet-set partiler düzenlediği bir kent olarak tanırız ve bu bilginin ışığında
Tahran romanda, Doğu’nun özgül kimliğinden bağımsız, deyiş yerindeyse
kültüraşırı bir mekân olarak karşımıza çıkar. Ne var ki tarih 1979’dur ve kent,
toplumsal ve siyasi bir dönüşümün eşiğindedir. Bununla birlikte kentin,
dolayısıyla da ülkenin politik bir yol ayrımında olması, bu romanın konusu
değildir. Roman daha ziyade tam da darbenin eşiğinde bu kente gelen anonim bir
ben-anlatıcı ile partneri Christopher’a odaklanır. İkili, dekadan kesimlerin
dahil olduğu bir partiye katılmak üzere kenttedir. Batılı yaşam tarzını
dejenerasyona uğramış biçimiyle teşhis ettiğimiz bu partiden sonra Christopher,
kentin karanlık bir semtinde sefil bir hastanede ölür. Böylece 1979’un anonim
başkişisi, halihazırda eşiğinde bulunduğu Batı’nın ötekisi olarak Doğu’ya doğru
yola çıkar ve hep daha doğuya gider. Batı’dan uzaklaştıkça sadece Batılı
kimliğiyle özne değil, özneyle birlikte uygarlık, kültür gibi aslen Batı’ya
atfedilen kavramlar da ölür. Böylece 1979 sadece dünya tarihinde bir devrimin
tarihi değil, kültürel birer gösterge olarak mekân ve zaman kavramlarının da
çözünüp dağıldığı bir dönüm noktası haline gelir. Bu çalışma, Christian
Kracht’ın 1979 adlı romanında bu savı tartışacaktır.
Keywords
References
- Birgfeld, Johannes (2007): „Christian Kracht als Modellfall einer Reiseliteratur des globalisierten Zeitalters“, in: Jean-Marie Valentin (Hrsg.): Akten des XI. Internationalen Germanistikkongresses Paris 2005: Germanistik im Konflikt der Kulturen. Band 9: Divergente Kulturräume der Literatur, S. 405-411. Boberski, Heiner (2004): Adieu, Spassgesellschaft. Wollen wir zu Tode amüsieren?, Klosterneuburg: Edition Va Bene. Brooker, Peter/Andrew Tacker (2005): „Locating the modern“, in: Peter Brooker/Andrew Thacker (Hrsg.): Geographies of Modernism. Literatures, cultures, spaces, S. 1-5. Huyssen, Andreas (2005): „Geographies of modernism in a globalizing world“, in: Peter Brooker/Andrew Thacker (Hrsg.): Geographies of Modernism. Literatures, cultures, spaces, S. 6-19. Kracht, Christian (32013 [2001]): 1979. Ein Roman. Frankfurt am Main: Fischer Taschenbuch Verlag. Leipprand, Eva (2001): „Christian Kracht schreibt einen ziemlich paradoxen Roman“, online unter http://literaturkritik.de/public/rezension.php?rez_id=4336 [07.10.2016] Schulze, Gerhard (1993): Die Erlebnisgesellschaft. Kultursoziologie der Gegenwart. Frankfurt am Main: Campus Verlag.
- Vilas-Boas, Gonçalo (2007): „Krachts 1979: ein Roman der Entmythisierungen“, in: E. Platen/M. Todtenhaupt (Hrsg.): Mythisierungen, Entmythisierungen, Remythisierungen. Zur Darstellung von Zeitgeschichte in deutschsprachiger Gegenwartsliteratur, S. 82-96.
Details
Primary Language
English
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
December 28, 2017
Submission Date
December 4, 2017
Acceptance Date
December 22, 2017
Published in Issue
Year 2017 Volume: 2 Number: 38