Supplier Selection with Analytical Network Process at Supplier Chain Management and an Application
Yıl 2013,
Cilt: 42 Sayı: 1, 77 - 92, 12.04.2013
Kasım Baynal
,
Emrah Yüzügüllü
Öz
Nowadays, companies have been focusing on Supply Chain Management, due to occurring of the technological advancement very quickly and increasing of the competition owing to the globalization of the world. When managing supply chain of a company, selection of the most appropriate suppliers by evaluating performances of suppliers is an important problem to deal with. Suppliers must work adaptively with their customers’ goals due to performances of suppliers affect success of the firm directly. Problem of supplier selection depends more than one qualitative and quantitative factors which conflict with themselves. Therefore, multi-criteria decision making methods will help the decision maker to solve the problem. In this study, the problem in application has complex structure and allows feedbacks and mutual interactions. Hence, Analytical Network Process which can work with qualitative and quantitative criteria is used to solve the problem. Goals of this study are making a decision on which suppliers will be chosen and determining how much effects criteria have.
Kaynakça
- Sektör tecrübesi Tesis yeri İade oranı Kalite Sistemleri
- Teknik bilgi geliştirme Teknik kapasite Üretim kapasitesi
- Üretim miktarında esneklik
- Sonuçlar ve Değerlendirme
- Bu çalışmada; alüminyum profil imalatı yapan bir işletmenin, profillerin toz boyama
- yöntemi ile kaplanması faaliyeti için, toz boya tedarik ettiği tedarikçilerin
- performanslarının değerlendirilerek en uygun tedarikçinin belirlenip seçilmesi kararı ele
- alınmıştır. Problemin çözüm yöntemi olarak Analitik Ağ Süreci’nin seçilmesinin nedeni;
- AAS’nin, nitel, nicel, somut, soyut her türlü veriyi karar verme sürecinde kullanabilmesi
- ve faktörler arasındaki içsel ve dışsal etkileşimlere ve geri dönüşümlere izin veren yapısıdır.
- bulundurulmaması çoğunlukla yanlış kararların verilmesine neden olmaktadır; bu da çözümünde
- yüksek maliyet ve zaman kaybına neden olmaktadır. Yöntemin bu gerçekçi yapısı, birçok
- alanda kullanılmasına ve stratejik kararların alınmasına imkan sağlamaktadır. İşletmeler,
- alternatifleri değiştirmek ve ihtiyaçlarına göre spesifik bazı kriterler eklemek suretiyle
- AAS modelini kendilerine adapte ederek rahatlıkla kullanabilirler. göz önünde
- Çalışmada oluşturulan karar modeli, yedi ana kriter ve on beş alt kriterden oluşmaktadır.
- Etkileşimler belirlendikten sonra, bu etkileşimleri gösteren ağ yapısı Super Decisions
- 0.8 paket programında yapılandırılmış, karşılaştırma matrislerine değerler
- yerleştirilerek karşılaştırmalar yapılmıştır. Matrislerdeki değerler, ağ yapısına uygun çeşitli
- hesaplamalarla ağırlıklandırılmamış süpermatris, ağırlıklandırılmış süpermatris ve limit
- süpermatrisi elde edilmiştir. Elde edilen bu matrisler sırasıyla Ek 1, Ek 2 ve Ek 3’te verilmiştir.
- AAS’in uygulanması sonucunda elde edilen değerlere göre, C firması %45,5, A firması
- %29,4 ve B firması da %25,1 değerlerini almıştır. Bu sonuçlara göre en uygun tedarikçi
- C’dir ve öncelikle tedarikçi C ile çalışılması tercih edilmelidir.
- Ana kriterler bazında yapılan analizde karar sürecini etkileyen en önemli ana kriter %22,2
- ile Fiyat ana kriteridir. Onu, %20,6 ile Teknik Yetenekler ve Mühendislik, %17,6 ile
- Dağıtım, %15,2 ile Hizmet, %11 ile Kalite, %10,4 ile İşletmenin Genel Yapısı ve %2,9 ile
- Üretim Yetenekleri ana kriterleri izlemektedir.
- İkili karşılaştırmaların değerlendirilmeleri esnasında karşılaşılan belirsizliklerin azaltılması
- veya ortadan kaldırılması için uygulamaya birden çok sayıda karar verici dahil edilebilir ve
- uygulama bulanık ortamda karar verme yöntemleri ile birleştirilerek geliştirilebilir. Kaynakça [1] M. Öz, Lojistikte Yeni Yaklaşımlar. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 1, 1, 141-155 (2011). [2] J.D. Wisner, K.C. Tan, G.K. Leong, Principles of Supply Chain Management: A
- Balanced Approach, Third Ed., South-Western, Mason, OH-USA, 2012, 6-9. [3] E. Öz, Ö.F. Baykoç, Tedarikçi Seçimi Problemine Karar Teorisi Destekli Uzman
- Sistem Yaklaşımı. Gazi Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 19, 3,
- 275-286 (2004). [4] A. Görener, Kesici Takim Tedarikçisi Seçiminde Analitik Ağ Sürecinin Kullanımı.
- Havacılık ve Uzay Teknolojileri Dergisi, 4, 1, 99-110 (2009). [5] S. Önüt, U.R. Tuzkaya, B. Kemer, Hastane Yeri Seçimine Bir Analitik Ağ Süreci
- Yaklaşımı. Sigma, Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi, 25, 4, 367-379 (2008). [6] M. Dağdeviren, E. Eraslan, M. Kurt, E.N. Dizdar, Tedarikçi Seçimi Problemine
- Analitik Ağ Süreci ile Alternatif Bir Yaklaşim. Teknoloji, 8, 2, 115-122 (2005). [7] A.O. Bayrakçıl, Tedarik Zinciri Yönetiminde Analitik Hiyerarşi Süreci Yöntemi ve
- Tamsayılı Programlama ile Tedarikçi Seçimi: Hipotetik Bir Uygulama, Yüksek Lisans
- Tezi, Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2007. [8] B. Sezen, "Veri Zarflama Analizi İle Tedarik Zinciri Ortaklarının Performans
- Değerlendirmesi", YA/EM'2004 Yöneylem Araştırması/Endüstri Mühendisliği – XXIV.
- Ulusal Kongresi Bildiriler Kitabı, Gaziantep-Adana, 373-375 (2004). [9] G. Akman, A. Alkan, Tedarik Zinciri Yönetiminde Bulanık AHP Yöntemi Kullanılarak
- Tedarikçilerin Performansının Ölçülmesi: Otomotiv Yan Sanayinde Bir Uygulama.
- İstanbul Ticaret Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 9, 23-46 (2006). [10] Y. Oraman, Gıda Sektöründe Başarılı Performans Ölçüm ve Değerlendirme Sistemi
- Tasarımında Hangi Boyutlar Önceliğe Sahip Olmalı?. Verimlilik Dergisi, 3, 121-142 (2004). [11] Z. Akal, İşletmelerde Performans Ölçüm ve Denetimi - Çok Yönlü Performans
- Göstergeleri, Milli Prodüktivite Merkezi, Ankara, 2000, 108-115. [12] B. Özel, B. Özyörük, Bulanık Aksiyomatik Tasarım ile Tedarikçi Firma Seçimi. Gazi
- Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 22, 3, 415-423 (2007). [13] C.H. Kağnıcıoğlu, Tedarik Zinciri Yönetiminde Tedarikçi Seçimi, Anadolu Üniversitesi
- Yayınları, Eskişehir, 2007, 120-139. [14] İ.F. Göktürk, A.Y. Eryılmaz, B. Yörür, Y. Yuluğkural, Bir İşletmenin Tedarikçi
- Değerlendirme ve Seçim Probleminin Çözümünde AAS ve VIKOR Yöntemlerinin
- Kullanılması. Dumlupınar Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 25, 61-74 (2011). [15] T.L. Saaty, "Fundamentals of The Analytical Network Process", in Proceedings of
- ISAHP, Kobe, Japonya, 48-63 (1999). [16] M. Dağdeviren, E. Eraslan, M. Kurt, N.E. Dizdar, Tedarikçi Seçimi Problemine
- Analitik Ağ Süreci ile Alternatif Bir Yaklaşım. Teknoloji, 8, 2, 115-122 (2005). [17] N. Alptekin, Analitik Ağ Süreci Yaklaşımı ile Türkiye’de Beyaz Eşya Sektörünün
- Pazar Payı Tahmini. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 11, 1, 18-27 (2010). [18] T.L. Saaty, Theory and Applications of the Analytic Network Process: Decision
- Making with Benefits, opportunities, Costs, and Risks, RWS Publications, Pittsburgh, 2009, 47-95. [19] K. Göztepe, Yapay Sinir Ağı Temelli Bulanık Analitik Ağ Prosesi Yaklaşımı ile
- Tedarikçi Seçimi, Doktora Tezi, Sakarya Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, 2010. [20] T.L. Saaty, Decision Making with Dependence and Feedback: The Analytic Network
- Process, Second Ed., RWS Publications, Pittsburgh, 2001, 23-77. [21] M. Dağdeviren, N. Dönmez, M. Kurt, Bir İşletmede Tedarikçi Değerlendirme Süreci
- İçin Yeni Bir Model Tasarımı ve Uygulaması. Gazi Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık
- Fakültesi Dergisi, 21, 2, 247-255 (2006). [22] A. Görener, Bütünleşik ANP-VIKOR Yaklaşımı ile ERP Yazılımı Seçimi. Havacılık ve
- Uzay Teknolojileri Dergisi, 5, 1, 97-110 (2011). [23] Ö. Bayazıt, A New Methodology in Multiple Criteria Decision-Making Systems:
- Analytical Network Process (ANP) and An Application. Ankara Üniversitesi Siyasal
- Bilimler Fakültesi Dergisi, 57, 1, 15-33 (2002). [24] S.H. Chung, A.H.I. Lee, W.L. Pearn, Analytic Network Process (ANP) Approach for
- Product Mix Planning in Semiconductor Fabricator. International Journal of
- Production Economics, 96, 2, 15-36 (2005). [25] G. Tuzkaya, S. Önüt, U.R. Tuzkaya, B. Gülsün, An Analytic Network Process
- Approach for Locating Undesirable Facilities: An Example from Istanbul. Journal of
- Environmental Management, 88, 4, 970-983 (2008) [26] M.P. Niemira, T.L. Saaty, An Analytical Network Process Model for Financial Crisis
- Forecasting. International Journal of Forecasting, 20, 4, 573-587 (2004). [27] L. Mikhailov, M.S. Singh, Fuzzy Analytic Network Process and its Application to the
- Development of Decision Support Systems. IEEE Transactions on Systems, Man,
- and Cybernetics-Part C: Applications and Reviews, 33, 1, 33-41 (2003). [28] A. Noorul Haq, G. Kannan, Fuzzy Analytical Hierarchy Process for Evaluating and
- Selecting a Vendor in a Supply Chain Model. International Journal of Advanced
- Manufacturing Technology, 29, 826–835 (2006).
Yıl 2013,
Cilt: 42 Sayı: 1, 77 - 92, 12.04.2013
Kasım Baynal
,
Emrah Yüzügüllü
Öz
Günümüzdeki hızlı teknolojik gelişmeler ve küreselleşme ile rekabet artmıştır. Bu da işletmeleri daha kaliteli, daha düşük maliyetli ve zamanında ürün/hizmet üretmeye zorlamaktadır. Bu kapsamda tedarikçilerin performanslarının değerlendirilerek en uygun tedarikçi/tedarikçilerin seçimi önemli bir problemdir. Tedarikçi seçim problemi, birbiriyle çatışan, nitel ve nicel birden fazla faktöre bağlı olduğundan; problemin çözümünde çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemlerinden biri olan Analitik Ağ Süreci (AAS) kullanılmıştır. Çalışmada tedarikçiler, yedi ana kriter ve on beş alt kriter ile performanslarına göre değerlendirilerek sıralanmış ve karar verici için bir karar alt yapısı oluşturulmuştur
Kaynakça
- Sektör tecrübesi Tesis yeri İade oranı Kalite Sistemleri
- Teknik bilgi geliştirme Teknik kapasite Üretim kapasitesi
- Üretim miktarında esneklik
- Sonuçlar ve Değerlendirme
- Bu çalışmada; alüminyum profil imalatı yapan bir işletmenin, profillerin toz boyama
- yöntemi ile kaplanması faaliyeti için, toz boya tedarik ettiği tedarikçilerin
- performanslarının değerlendirilerek en uygun tedarikçinin belirlenip seçilmesi kararı ele
- alınmıştır. Problemin çözüm yöntemi olarak Analitik Ağ Süreci’nin seçilmesinin nedeni;
- AAS’nin, nitel, nicel, somut, soyut her türlü veriyi karar verme sürecinde kullanabilmesi
- ve faktörler arasındaki içsel ve dışsal etkileşimlere ve geri dönüşümlere izin veren yapısıdır.
- bulundurulmaması çoğunlukla yanlış kararların verilmesine neden olmaktadır; bu da çözümünde
- yüksek maliyet ve zaman kaybına neden olmaktadır. Yöntemin bu gerçekçi yapısı, birçok
- alanda kullanılmasına ve stratejik kararların alınmasına imkan sağlamaktadır. İşletmeler,
- alternatifleri değiştirmek ve ihtiyaçlarına göre spesifik bazı kriterler eklemek suretiyle
- AAS modelini kendilerine adapte ederek rahatlıkla kullanabilirler. göz önünde
- Çalışmada oluşturulan karar modeli, yedi ana kriter ve on beş alt kriterden oluşmaktadır.
- Etkileşimler belirlendikten sonra, bu etkileşimleri gösteren ağ yapısı Super Decisions
- 0.8 paket programında yapılandırılmış, karşılaştırma matrislerine değerler
- yerleştirilerek karşılaştırmalar yapılmıştır. Matrislerdeki değerler, ağ yapısına uygun çeşitli
- hesaplamalarla ağırlıklandırılmamış süpermatris, ağırlıklandırılmış süpermatris ve limit
- süpermatrisi elde edilmiştir. Elde edilen bu matrisler sırasıyla Ek 1, Ek 2 ve Ek 3’te verilmiştir.
- AAS’in uygulanması sonucunda elde edilen değerlere göre, C firması %45,5, A firması
- %29,4 ve B firması da %25,1 değerlerini almıştır. Bu sonuçlara göre en uygun tedarikçi
- C’dir ve öncelikle tedarikçi C ile çalışılması tercih edilmelidir.
- Ana kriterler bazında yapılan analizde karar sürecini etkileyen en önemli ana kriter %22,2
- ile Fiyat ana kriteridir. Onu, %20,6 ile Teknik Yetenekler ve Mühendislik, %17,6 ile
- Dağıtım, %15,2 ile Hizmet, %11 ile Kalite, %10,4 ile İşletmenin Genel Yapısı ve %2,9 ile
- Üretim Yetenekleri ana kriterleri izlemektedir.
- İkili karşılaştırmaların değerlendirilmeleri esnasında karşılaşılan belirsizliklerin azaltılması
- veya ortadan kaldırılması için uygulamaya birden çok sayıda karar verici dahil edilebilir ve
- uygulama bulanık ortamda karar verme yöntemleri ile birleştirilerek geliştirilebilir. Kaynakça [1] M. Öz, Lojistikte Yeni Yaklaşımlar. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 1, 1, 141-155 (2011). [2] J.D. Wisner, K.C. Tan, G.K. Leong, Principles of Supply Chain Management: A
- Balanced Approach, Third Ed., South-Western, Mason, OH-USA, 2012, 6-9. [3] E. Öz, Ö.F. Baykoç, Tedarikçi Seçimi Problemine Karar Teorisi Destekli Uzman
- Sistem Yaklaşımı. Gazi Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 19, 3,
- 275-286 (2004). [4] A. Görener, Kesici Takim Tedarikçisi Seçiminde Analitik Ağ Sürecinin Kullanımı.
- Havacılık ve Uzay Teknolojileri Dergisi, 4, 1, 99-110 (2009). [5] S. Önüt, U.R. Tuzkaya, B. Kemer, Hastane Yeri Seçimine Bir Analitik Ağ Süreci
- Yaklaşımı. Sigma, Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi, 25, 4, 367-379 (2008). [6] M. Dağdeviren, E. Eraslan, M. Kurt, E.N. Dizdar, Tedarikçi Seçimi Problemine
- Analitik Ağ Süreci ile Alternatif Bir Yaklaşim. Teknoloji, 8, 2, 115-122 (2005). [7] A.O. Bayrakçıl, Tedarik Zinciri Yönetiminde Analitik Hiyerarşi Süreci Yöntemi ve
- Tamsayılı Programlama ile Tedarikçi Seçimi: Hipotetik Bir Uygulama, Yüksek Lisans
- Tezi, Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2007. [8] B. Sezen, "Veri Zarflama Analizi İle Tedarik Zinciri Ortaklarının Performans
- Değerlendirmesi", YA/EM'2004 Yöneylem Araştırması/Endüstri Mühendisliği – XXIV.
- Ulusal Kongresi Bildiriler Kitabı, Gaziantep-Adana, 373-375 (2004). [9] G. Akman, A. Alkan, Tedarik Zinciri Yönetiminde Bulanık AHP Yöntemi Kullanılarak
- Tedarikçilerin Performansının Ölçülmesi: Otomotiv Yan Sanayinde Bir Uygulama.
- İstanbul Ticaret Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 9, 23-46 (2006). [10] Y. Oraman, Gıda Sektöründe Başarılı Performans Ölçüm ve Değerlendirme Sistemi
- Tasarımında Hangi Boyutlar Önceliğe Sahip Olmalı?. Verimlilik Dergisi, 3, 121-142 (2004). [11] Z. Akal, İşletmelerde Performans Ölçüm ve Denetimi - Çok Yönlü Performans
- Göstergeleri, Milli Prodüktivite Merkezi, Ankara, 2000, 108-115. [12] B. Özel, B. Özyörük, Bulanık Aksiyomatik Tasarım ile Tedarikçi Firma Seçimi. Gazi
- Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 22, 3, 415-423 (2007). [13] C.H. Kağnıcıoğlu, Tedarik Zinciri Yönetiminde Tedarikçi Seçimi, Anadolu Üniversitesi
- Yayınları, Eskişehir, 2007, 120-139. [14] İ.F. Göktürk, A.Y. Eryılmaz, B. Yörür, Y. Yuluğkural, Bir İşletmenin Tedarikçi
- Değerlendirme ve Seçim Probleminin Çözümünde AAS ve VIKOR Yöntemlerinin
- Kullanılması. Dumlupınar Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 25, 61-74 (2011). [15] T.L. Saaty, "Fundamentals of The Analytical Network Process", in Proceedings of
- ISAHP, Kobe, Japonya, 48-63 (1999). [16] M. Dağdeviren, E. Eraslan, M. Kurt, N.E. Dizdar, Tedarikçi Seçimi Problemine
- Analitik Ağ Süreci ile Alternatif Bir Yaklaşım. Teknoloji, 8, 2, 115-122 (2005). [17] N. Alptekin, Analitik Ağ Süreci Yaklaşımı ile Türkiye’de Beyaz Eşya Sektörünün
- Pazar Payı Tahmini. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 11, 1, 18-27 (2010). [18] T.L. Saaty, Theory and Applications of the Analytic Network Process: Decision
- Making with Benefits, opportunities, Costs, and Risks, RWS Publications, Pittsburgh, 2009, 47-95. [19] K. Göztepe, Yapay Sinir Ağı Temelli Bulanık Analitik Ağ Prosesi Yaklaşımı ile
- Tedarikçi Seçimi, Doktora Tezi, Sakarya Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, 2010. [20] T.L. Saaty, Decision Making with Dependence and Feedback: The Analytic Network
- Process, Second Ed., RWS Publications, Pittsburgh, 2001, 23-77. [21] M. Dağdeviren, N. Dönmez, M. Kurt, Bir İşletmede Tedarikçi Değerlendirme Süreci
- İçin Yeni Bir Model Tasarımı ve Uygulaması. Gazi Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık
- Fakültesi Dergisi, 21, 2, 247-255 (2006). [22] A. Görener, Bütünleşik ANP-VIKOR Yaklaşımı ile ERP Yazılımı Seçimi. Havacılık ve
- Uzay Teknolojileri Dergisi, 5, 1, 97-110 (2011). [23] Ö. Bayazıt, A New Methodology in Multiple Criteria Decision-Making Systems:
- Analytical Network Process (ANP) and An Application. Ankara Üniversitesi Siyasal
- Bilimler Fakültesi Dergisi, 57, 1, 15-33 (2002). [24] S.H. Chung, A.H.I. Lee, W.L. Pearn, Analytic Network Process (ANP) Approach for
- Product Mix Planning in Semiconductor Fabricator. International Journal of
- Production Economics, 96, 2, 15-36 (2005). [25] G. Tuzkaya, S. Önüt, U.R. Tuzkaya, B. Gülsün, An Analytic Network Process
- Approach for Locating Undesirable Facilities: An Example from Istanbul. Journal of
- Environmental Management, 88, 4, 970-983 (2008) [26] M.P. Niemira, T.L. Saaty, An Analytical Network Process Model for Financial Crisis
- Forecasting. International Journal of Forecasting, 20, 4, 573-587 (2004). [27] L. Mikhailov, M.S. Singh, Fuzzy Analytic Network Process and its Application to the
- Development of Decision Support Systems. IEEE Transactions on Systems, Man,
- and Cybernetics-Part C: Applications and Reviews, 33, 1, 33-41 (2003). [28] A. Noorul Haq, G. Kannan, Fuzzy Analytical Hierarchy Process for Evaluating and
- Selecting a Vendor in a Supply Chain Model. International Journal of Advanced
- Manufacturing Technology, 29, 826–835 (2006).