Research Article

SAĞLIK HİZMETLERİNDE YAPAY ZEKA KULLANIMININ BİBLİYOMETRİK ANALİZİ

Volume: 5 Number: 2 August 29, 2025
EN TR

SAĞLIK HİZMETLERİNDE YAPAY ZEKA KULLANIMININ BİBLİYOMETRİK ANALİZİ

Öz

Amaç: Bu çalışma, Türkiye’de sağlık hizmetlerinde yapay zekâ (AI) kullanımına dair 1995-2024 yılları arasında Scopus veri tabanından elde edilen 487 kaynağı inceleyerek bibliyometrik bir analiz sunmayı amaçlamaktadır. Literatürdeki etkili yayınları, yazarları, kurumları ve anahtar kelimeleri belirleyerek alandaki trendleri ve gelecekteki araştırma yönelimlerini değerlendirmek, Türkiye’nin sağlık araştırma ekosistemine katkı sağlamayı hedefler. Yöntem: Scopus’ta “artificial intelligence” ve “health services” anahtar kelimeleriyle yapılan aramada 31.668 sonuç elde edilmiş, Türkiye ile sınırlandırılarak 487 kaynağa indirgenmiştir. Bu kaynaklar (316 makale, 61 kitap bölümü, 57 kabul edilmiş makale, 39 bildiri, 7 editoryal yazı, 4 belge, 3 kitap) Woswiver programı ile analiz edilmiştir. Yazar, atıf, anahtar kelime, dergi ve kurum verileri üzerinden bibliyometrik analiz gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Türkiye’de AI odaklı sağlık araştırmaları, özellikle 2023’te (134 yayın) son 10 yılda yoğunlaşmıştır. Makaleler (%64,9) yayın türlerinde öne çıkarken, Pamucar (6 yayın) ve Kahraman, Yüksel (5’er yayın) en üretken yazarlardır. Hacettepe Üniversitesi (29 yayın) lider kurumdur. Bilgisayar bilimi (%21) ve tıp (%16,9) başlıca çalışma alanlarıdır. AI, teşhis, tedavi, koruyucu sağlık ve yönetimde etkili olup, Covid-19 pandemisiyle kullanım artmıştır. Sonuç: AI, Türkiye’de sağlık hizmetlerinde dönüştürücü bir rol oynamaktadır. Ancak, altyapı eksiklikleri, veri güvenliği ve etik sorunlar gibi zorluklar devam etmektedir. Gelecekte, altyapı yatırımları, etik düzenlemeler ve disiplinlerarası çalışmalarla AI’nin sağlık hizmetlerindeki potansiyeli sürdürülebilir ve eşitlikçi bir şekilde artırılabilir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. 1. Hamet, P., & Tremblay, J. (2017). Artificial intelligence in medicine. Metabolism, 69(Suppl.), S36–S40. https://doi.org/10.1016/j.metabol.2017.01.011
  2. 2. Secinaro, S., Calandra, D., Secinaro, A., Muthurangu,v., & Biancone, P. (2021). The role of artificial intelligence in healthcare: A structured literature review. BMC Medical Informatics and Decision Making, 21(1), Article 125. https://doi.org/10.1186/s12911-021-01488-9
  3. 3. World Health Organization. (2000). The world health report 2000: Health systems: Improving performance. Geneva, Switzerland: WHO.
  4. 4. Donabedian, A. (1988). The quality of care: How can it be assessed? Journal of the American Medical Association, 260(12), 1743–1748. https://doi.org/10.1001/jama.1988.03410120089033
  5. 5. Krittanawong, C., Zhang, H., Wang, Z., Aydar, M., & Kitai, T. (2017). Artificial intelligence in precision cardiovascular medicine. Journal of the American College of Cardiology, 69(21), 2657–2664. https://doi.org/10.1016/j.jacc.2017.03.571
  6. 6. Brynjolfsson, E., & McAfee, A. (2019). The second machine age: Work, progress, and prosperity in a time of brilliant technologies. New York, NY: W.W. Norton & Company.
  7. 7. Ehteshami Bejnordi, B., Veta, M., Van Diest, P. J., Van Ginneken, B., Karssemeijer, N., Litjens, G., … Venâncio, R. (2017). Diagnostic assessment of deep learning algorithms for detection of lymph node metastases in women with breast cancer. JAMA, 318(22), 2199–2210. https://doi.org/10.1001/jama.2017.14585
  8. 8. Guo, J., & Li, B. (2018). The application of medical artificial intelligence technology in rural areas of developing countries. Health Equity, 2(1), 174–181. https://doi.org/10.1089/heq.2018.0037

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Computing Applications in Health , Intelligent Robotics , Knowledge Representation and Reasoning , Fuzzy Computation , Natural Language Processing , Health Informatics and Information Systems

Journal Section

Research Article

Publication Date

August 29, 2025

Submission Date

June 14, 2025

Acceptance Date

August 7, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 5 Number: 2

Vancouver
1.Kader Gerçeker, Ramazan Erdem. SAĞLIK HİZMETLERİNDE YAPAY ZEKA KULLANIMININ BİBLİYOMETRİK ANALİZİ. JAIHS [Internet]. 2025 Aug. 1;5(2):11-20. Available from: https://izlik.org/JA87HA77BX