Derleme

Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi

Cilt: 2 Sayı: 4 31 Aralık 2012
PDF İndir
EN TR

Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi

Öz

Kültür bitkilerinde kalite ve verim azalışına sebep olan virüs hastalıkları mücadele zorluğu açısından ayrı
bir önem taşımaktadır. Virüsten ari (virüssüz) üretim materyali kullanmak, virüse ve vektör organizmaya dayanıklılık
ıslahı ve vektör organizmalarla mücadele ederek hastalığın bulaşmasını engellemek viral hastalık etmenleriyle
mücadelede en etkili yöntemlerdir. Üzerinde en fazla çalışılan yöntem virüslere karşı dayanıklı bitki genotiplerinin
geliştirilmesidir. Virüslere dayanıklı çeşitler, hem doğal dayanıklılık genleri içeren hatlarla ekonomik değeri
olan çeşitlerin tozlaştırılması şeklinde klasik ıslah metotlarıyla hem de son yıllarda, genetik mühendisliği yöntemleri
kullanılarak transgenik olarak elde edilebilmektedir. Bitkileri virüslere karşı dayanıklı hale getirmek için üç temel
transgen kaynağından faydalanılmaktadır. Bunlar doğal dayanıklılık genleri, viral sekanslardan türetilen genler
(Patojen kaynaklı dayanıklılık) ve diğer kaynaklardan elde edilen ve hedef virüsü engelleyici çeşitli genlerdir.
Patojen kaynaklı dayanıklılık (PDR) uygulamalarının temeli, patojenezdeki moleküler etkileşimlerin anlaşılması
ve bunların patojen aleyhine bozulmasıdır. Hedef virüsün kılıf proteini (CP) geninin aktarılması ve transkripsiyon
sonrası gen susturulması (Post Transcriptional Gene Silencing) patojen kaynaklı dayanıklılıkta son yıllarda en çok
üzerinde durulan uygulamalardır. Bu derlemede bitki patojeni virüslerle mücadelede özellikle virüslere ve vektörlerine
karşı kültür bitkilerini dayanıklı hale getirme yöntemleri özetlenmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Agrios, G.N., 2005. Plant pathology, 5th Edition. Elsevier, Acade- mic Press.
  2. Anonymous, 2012a. Interference with vector transmission. http:// www.resistvir-db.org/docs/deliverables/WP3/WP3_D22_ EG5_report.pdf (Erişim tarihi:12.01.2012).
  3. Anonymous, 2012b. Mechanisms and Sources of Resistance. http:// www.resistvir-db.org/docs/deliverables/WP3/WP3_D6_ EG2_report.pdf (Erişim tarihi: 12.01.2012).
  4. Beachy, R.N., Abel, P., Oliver, M.J., 1986. Potential for applying genetic information to studies of virus pathogenesis and cross- protection. Biotechnology in Plant Science: Relevance to Ag- riculture in the Eighties (Editors: M. Zaitlin, P. Day, A. Holla- ender), Academic Press, Orlando, pp. 265-275.
  5. Bevan, M.W., Mason, S.E, Goelet, P., 1985. Expression of tobacco mosaic virus coat protein by a cauliflower mosaic virus pro- moter in plants transformed by Agrobacterium. European Mo- lecular Biology Organization Journal, 4: 1921-1926.
  6. Buck, K.W., 1991. Virus-resistant plants. Plant Genetic Engineering (Editor: D. Grierson), Blackie and Son Ltd, London, pp.136- 177.
  7. Cuozzo, M., O’Connel, K.M., Kaniewski, W., Fang, R.X., Chua, N.H., Tumer, N.E., 1988. Viral protection in transgenic tobac- co plants expressing the cucumber mosaic virus coat protein or its antisense RNA. Bio/technology, 6: 549-57.
  8. Ergül, A., Aras, S., Erayman, M., Özcan, S., 2001. Virüslere daya- nıklı transgenik bitkilerin geliştirilmesi. Bitki Biyoteknoloji- si II-Genetik Mühendisliği ve Uygulamaları (Editörler: S. Öz- can, E. Gürel, M. Babaoğlu), Selçuk Üniversitesi Basımevi s. 239-260.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Filiz Ertunç Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2012

Gönderilme Tarihi

16 Mart 2012

Kabul Tarihi

19 Ekim 2012

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2012 Cilt: 2 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Yeşil, S., & Ertunç, F. (2012). Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi. Journal of the Institute of Science and Technology, 2(4), 19-28. https://izlik.org/JA43NE62SZ
AMA
1.Yeşil S, Ertunç F. Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 2012;2(4):19-28. https://izlik.org/JA43NE62SZ
Chicago
Yeşil, Serkan, ve Filiz Ertunç. 2012. “Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi”. Journal of the Institute of Science and Technology 2 (4): 19-28. https://izlik.org/JA43NE62SZ.
EndNote
Yeşil S, Ertunç F (01 Aralık 2012) Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi. Journal of the Institute of Science and Technology 2 4 19–28.
IEEE
[1]S. Yeşil ve F. Ertunç, “Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi”, Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der., c. 2, sy 4, ss. 19–28, Ara. 2012, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA43NE62SZ
ISNAD
Yeşil, Serkan - Ertunç, Filiz. “Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi”. Journal of the Institute of Science and Technology 2/4 (01 Aralık 2012): 19-28. https://izlik.org/JA43NE62SZ.
JAMA
1.Yeşil S, Ertunç F. Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 2012;2:19–28.
MLA
Yeşil, Serkan, ve Filiz Ertunç. “Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi”. Journal of the Institute of Science and Technology, c. 2, sy 4, Aralık 2012, ss. 19-28, https://izlik.org/JA43NE62SZ.
Vancouver
1.Serkan Yeşil, Filiz Ertunç. Bitki Virüsleriyle Mücadelede Yeni Stratejiler: Virüs Enfeksiyonlarına ve Vektörlerine Karşı Dayanıklılığın Geliştirilmesi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. [Internet]. 01 Aralık 2012;2(4):19-28. Erişim adresi: https://izlik.org/JA43NE62SZ