Süt Sığırcılığı Yapan İşletmelerin Tarımsal Yeniliklerin Benimsenmesi ve Bilgi Kaynakları Yönünden Değerlendirilmesi: Samsun İli Bafra ve Canik İlçeleri Örneği

Öz

Araştırmanın amacı, süt sığırcılığı işletmelerinin tarımsal yeniliklerin benimsenmesi ve bilgi kaynakları yönünden değerlendirilmesidir. Veriler, Samsun ili Bafra ve Canik ilçelerinde süt sığırcılığı yapan 70 işletmeyle yapılan anketlerden elde edilmiştir. Araştırma sonuçları, süt sığırcılığı işletmelerinde bilgi ve yeniliklerin yeterince benimsenmediğini ve geleneksel yöntemlerin yaygın olduğunu göstermektedir. İşletme yöneticilerinin %47.1’i süt sığırcılığıyla ilgili eğitimlerden haberdar olduklarını, diğerleri ise haberdar olmadıklarını belirtmişlerdir. Eğitimlerden haberdar olanların, eğitimlere katılmamalarındaki en önemli neden %51.5 ile süt sığırcılığıyla ilgili yeterli bilgiye sahip olduklarını düşünmeleridir. Diğer nedenler ise, komşu çiftçilerden bilgi almaları (%27.3) ve eğitimlere katılmak için yeterli zaman bulamamalarıdır (%21.2). Süt sığırcılığıyla ilgili bilgi ve yenilikler konusunda en fazla başvurulan kaynaklar aile bireyleri (%72.9) ve komşu çiftçiler (%67.1) iken, yayım metodu olarak en yaygın kullanılan kitle iletişim aracı televizyondur (%87.1). Süt sığırcılığı işletmelerine aktarılan tarımsal bilgi ve yeniliklerin uygulanabilir olması ve bunların yetiştiriciler tarafından benimsenmesi, kırsal toplumdaki üretim anlayışını önemli oranda değiştirecektir. Yetiştiricilerin bilgi ve yeniliklere karşı olumlu tutum geliştirmeleri, yanlış uygulamaların giderilmesini sağlayacak ve işletmelerin modern bir yapıya dönüşümlerini hızlandıracaktır.

Anahtar Kelimeler

• Süt sığırcılığı,tarımsal yenilikler,bilgi kaynakları

Evaluating the Adoption of Agricultural Innovations and Information Sources of Dairy Cattle Farms: The Case of Bafra and Canik Districts of Samsun Province, Turkey

Öz

The aim of the research is to evaluate the adoption of agricultural innovations and sources of information in dairy cattle farms. The data were obtained by administering a questionnaire to 70 dairy farms in Bafra and Canik districts of Samsun. The results of the research showed that knowledge and innovations in dairy cattle farms are not sufficiently adopted and traditional methods are commonly applied. Nearly half of the dairy cattle owners (47.1%) stated that they were aware of the trainings related to dairy cattle breeding, while others did not. The most important reason for those being aware of the training programs but not participating was that they believed that they had enough information about dairy cattle with 51.5%. Other reasons were that they received information from neighboring farmers (27.3%) and did not find enough time to participate in the trainings (21.2%). The most preferred sources of information about innovations related to dairy cattle were family members (72.9%), and neighboring farmers (67.1%); and the most preferred extension method among mass media methods was television (87.1%). The applicability of agricultural knowledge and innovations transferred to dairy cattle farmers and their adoption will significantly change the understanding of production in rural society. Developing positive attitude towards knowledge and innovation will lead to the elimination of wrong practices and facilitate the transformation of dairy farms to a modern structure.

Anahtar Kelimeler

• Dairy cattle,agricultural innovations,information sources

Kaynakça

1. Atsan T, 2015. Factors Affecting Rural Women in Adopting Agricultural Innovations on Animal Breeding: The Case of TRA1 Region. Alınteri Zirai Bilimler Dergisi, 28 (1): 1-8.
2. Bakan Ö, Aydın R, 2016. Ağrı İli Süt Sığırcılığı İşletmelerinin Sosyo-Ekonomik Özellikleri. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 47 (2): 113-122.
3. Bakır G, Kibar M, 2019. Muş İlinde Bulunan Süt Sığırcılığı İşletmelerinin Bazı Yapısal Özelliklerinin Crosstab Analiziyle Belirlenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 22 (4): 609-619.
4. Bars T, Akbay C, 2013. Kahramanmaraş İlinde Süt ve Süt Ürünleri İşleyen Mandıra İşletmelerinin Yapısal Analizi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi, 16 (2): 9-20.
5. Bernet T, Ortiz O, Estrada RD, Quiroz R, Swinton SM, 2001. Tailoring Agriculture Extension to Different Production Contexts: A User-Friendly Farm-Household Model to Improve Decision-Making for Participatory Research, Michigan State University, East Lansing, USA.
6. Boyacı M, 1998. Tarımsal Bilgi ve Teknoloji Akışı (Enformasyon) Sisteminin Yapısal Özellikleri, Sorunları ve Çözüm Önerileri Üzerine Bir Araştırma: Manisa İli Örneği. Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı, Doktora Tezi.
7. Boz İ, Akbay C, Baş S, Budak DB, 2011. Adoption of Innovations and Best Management Practices Among Dairy Farmers in the Eastern Mediterranean Region of Turkey. Journal of Animal and Veterinary Advances, 10 (2): 251-261.
8. Boz İ, 2013. Doğu Akdeniz Bölgesi'nde Süt Sığırcılığı Yapan İşletmelerin Yapısı, Sorunları ve Çözüm Önerileri. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi, 16 (1): 24-32.

9. Cinemre HA, Kılıç O, 2015. Tarım Ekonomisi (5. Baskı). Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Ders Kitabı No: 11, Samsun.
10. Çiçek H, Cevger Y, Tandoğan M, 2008. Socio-Economic Factors Affecting the Level of Adoption of Innovations in Dairy Cattle Enterprises. Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 55: 183-187.
11. Diler A, Güler İO, Aydın R, Yanar M, Koçyiğit R, 2017. Erzurum İli Narman İlçesi Sığırcılık İşletmelerinde Çiftlik Yönetimi ve Buzağı Yetiştirme Uygulamaları. Alınteri Ziraai Bilimler Dergisi, 32 (1): 39-45.
12. Kılıçtek S, Aksoy A, 2019. Erzurum İli Süt Sığırcılığı İşletmelerinin Yenilikleri Benimseme Açısından Değerlendirilmesi. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 6 (3): 424-431.
13. Koçyiğit R, Diler A, Yanar M, Güler O, Aydın R, Avcı M, 2015. Erzurum İli Hınıs İlçesi Sığırcılık İşletmelerinin Yapısal Durumu: Çiftlik Yönetimi ve Buzağı Yetiştirme Uygulamaları. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 5 (4): 85-97.
14. Köseman A, Rişvanlı A, Kaygusuzoğlu E, Saat N, Korkmaz H, Şeker İ, 2016. Malatya İlindeki Süt Sığırcılık İşletmelerinde Yetiştiricilerin Demografik Özellikleri ve İşletmedeki Üreme, Sürü Sağlığı ve Hijyen Konularında Bilgi Düzeylerinin Belirlenmesi. Eurasian Journal of Veterinary Sciences, 32 (2): 101-108.
15. Mayda F, 2017. İzmir İlinde Süt Sığırcılığı Yapan İşletmelerin Ekonomik Analizi ve Sütün Pazar Arzı. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi.
16. Oğuz C, Yener A, 2016. Süt Sığırcılığı İşletmelerinin Teknoloji Kullanım Düzeylerine Göre Tanımlanması ve Karşılaştırılması; Konya İli Örneği. XII. Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi, 25-27 Mayıs 2016, Isparta.
17. Oktay E, Boyacı M, Karaturhan B, Bayaner A, Sakarya H, 1995. Bilgi ve Teknoloji Akışında Etkinliğin Sağlanması, Türkiye Ziraat Mühendisliği Teknik Kongresi, Ankara.
18. Özçatalbaş O, Ünlü T, 2018. The analysis of Information Sources Used by Pomegranate Producers in Antalya Province of Turkey. Mediterranean Agricultural Sciences, 31 (1): 45-48.
19. Özyürek S, Koçyiğit R, Tüzemen N, 2014. Erzincan İlinde Süt Sığırcılığı Yapan İşletmelerin Yapısal Özellikleri: Çayırlı İlçesi Örneği. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 11 (3): 19-26.
20. Sezgin A, Kaya TE, Külekçi M, Kumbasaroğlu H, 2010. Tarımsal Yeniliklerin Benimsenmesinde Etkili Olan Faktörlerin Analizi: Erzurum İli Örneği. Türkiye IX. Tarım Ekonomisi Kongresi, Şanlıurfa.
21. TAGEM 2018. Süt Sektör Politika Belgesi 2018-2022. Türkiye Cumhuriyeti Tarım ve Orman Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü, Ankara.
22. Taluğ C, Tatlıdil F, 1993. Tarımsal Yayım ve Haberleşme. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Teksir No: 141, Ankara.
23. Türkyılmaz MK, Bardakçıoğlu HE, Nazlıgül A, 2002. Aydın İli Süt Sığırcılığı İşletmelerinde Yeniliklerin Benimsenmesine Etkili Olan Sosyo-Ekonomik Faktörler. Turkish Journal of Veterinary and Animal Sciences, 27: 1269-1275.
24. Yalçın M, Boz İ, 2007. Kumluca İlçesinde Seralarda Üreticilerin Kullandıkları Bilgi Kaynakları. Bahçe, 36 (1): 1-10.
25. Yamane T, 1967. Elemantary Sampling Theory. Printice Hall Inc. Englewood Cliffs, Nt.
26. Yener A, 2017. Konya İlinde Süt Sığırcılığı Yapan Aile İşletmelerinde Yeniliklerin Benimsenmesi ve Yayılmasına Etki Eden Faktörler. Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Konya.