Organik Ürün Pazarındaki Tüketicilerde Organik Ürün Bilinci: İstanbul ve İzmir İlleri Örneği

Öz

Bu araştırmada, organik ürün pazarına gelen tüketicilerin organik ürün bilincini ölçmek amaçlanmıştır. Bu amaç kapsamında, İzmir ve İstanbul’da ki organik ürün pazarlarında 271 tüketici ile yüz yüze anket yapılmıştır. Anket analiz sonucunda organik pazara gelen organik ürün tüketicilerinin çoğunlukla orta yaşlı, evli, kadın ve yüksek eğitim seviyelerinde olduğu belirlenmiştir. Yapılan anketler sonucunda organik ürün pazarlarına gelen tüketicilerin %97.8’i organik tarımın ne olduğunu bildiklerini beyan etmişler ve bunlardan %97.7’si ise organik tarımı doğru tanımlayabilmiştir. Çalışma kapsamındaki organik tüketicilerin organik ürünlerle ilgili bilgi kaynaklarının genellikle internet ve sosyal medya olduğu (%45.4) ve bunu takiben aile ve arkadaş çevresinin de (%33.6) bilgi ediniminde etkili olduğu ortaya konmuştur. Bu kapsamda organik ürün tüketimini arttırmaya yönelik; organik tarım, organik ürün, organik ürün sertifikaları ve organik ürün pazarlarıyla ilgili yapılacak olan bilgilendirme, tanıtım gibi konularda internet ve sosyal medyanın daha etkili bir yöntem olacağı belirlenmiştir. Çalışma sonucunda organik ürün pazar sayısının Türkiye genelinde arttırılması, organik ürün tüketimini arttırabileceği ve uzun vadede ise üretim miktarlarını, üretici sayısını, üretim alanlarını ve dolayısıyla ithalat ve ihracat miktarlarını pozitif yönde etkileyeceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Organik Ürün
• Organik Tüketici
• Organik Pazar

Organic Product Awareness Among Consumers in the Organic Product Market: The Case of Istanbul and Izmir Provinces

Öz

In this research, it is aimed to measure the organic product awareness of consumers coming to the organic product market. For this purpose, face-to-face surveys were conducted with 271 consumers in organic product markets in Izmir and Istanbul. As a result of the survey analysis, it was determined that the organic product consumers coming to the organic market are mostly middle-aged, married, female and at higher education levels. As a result of the surveys, 97.8% of the consumers who came to the organic product markets declared that they knew what is the organic agriculture, and 97.7% of them were able to define the organic agriculture correctly. Within the scope of the study, it has been revealed that the sources of information about organic products for organic consumers are generally the internet and social media (45.4%), followed by family and friends (33.6%), which are also effective in acquiring information. In this context, to increase the consumption of organic products; It has been determined that the internet and social media will be a more effective method for information and promotion about organic agriculture, organic products, organic product certificates and organic product markets. As a result of the study, it is thought that increasing the number of organic product markets in Turkey may increase the consumption of organic products and in the long term, it will positively affect the production amounts, the number of producers, production areas and thus the import and export quantities.

Anahtar Kelimeler

• Organic Product
• Organic Consumer
• Organic Bazaar

Kaynakça

1. Bıyıkoğlu Ş, 2010. Organik Gıdalarla İlgili Tüketici Davranışlarının Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma, Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 57s.
2. Cantu PA, Sheehan CM, Sasson I, Hayward MD, 2021. Increasing Education-Based Disparities in Healthy Life Expectancy Among U.S. Non-Hispanic Whites, 2000–2010. The Journals of Gerontology: Series B 76(2): 319–329.
3. Çulfa S, Yıldırım E, Bayram B, 2021. COVID-19 Pandemi Süresince İnsanlarda Değişen Beslenme Alışkanlıkları İle Obezite İlişkisi. Online Türk Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(1): 135-142.
4. Davies A, Titterington A. ve Cochrane C. 1995. Who buys organic food? A profile of the purchasers of organic food in Northern Ireland. British Food Journal, 97(10): 17-23.
5. Eti İçli GE, Anıl NK ve Kılıç B, 2016. Tüketicilerin organik gıda satın alma tercihlerini etkileyen faktörler. Kırklareli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 5(2): 93-108.
6. Erbaşlar G, 2013. Uludağ Üniversitesi Öğrencilerinin Organik Ürünler Konusunda Tüketici Bilincinin Ölçülmesi, Türkiye II. Organik Hayvancılık Kongresi 24-26 Ekim 2013 Bursa.
7. FiBL, 2021. https://statistics.fibl.org/world/key-indicators.html (Erişim Tarihi: 14.06.2021)
8. Güngör M, 2019. Organik Ürünlere Yönelik Tüketici İlgilenimi ile Satın Alma Nedenleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi Üzerine Bir Pilot Araştırma. İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, 125s.

9. IFOAM, 2021. https://www.ifoam.bio/why-organic/organic-landmarks/definition-organic (Erişim Tarihi: 14.06.2021)
10. İnan R, Bekar A, Urlu H, 2021. Tüketicilerin Organik Gıda Satın Alma Davranışları ve Tutumlarına İlişkin Bir Değerlendirme, Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 9: 220-235.
11. İnci H, Karakaya E, Söğüt B, Şengül T, 2014. Organic Product Consumption and Customer Preferences in Urban Sections of Bingol Province. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi 1(2): 255-261.
12. Kartal T, 2012. İlköğretim Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Eleştirel Düşünme Eğilimlerinin İncelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(2): 279-297.
13. Kurtuluş S, Karapınar E, Özkan E, 2019. Organik Ürün Tüketicilerinin Tipolojisi: Gönüllü Sadelik, Çevre Bilinci ve Değerler Açısından Pazar Bölümlerinin İncelenmesi. Tüketici ve Tüketim Araştırmaları Dergisi, 11: 107-142.
14. Şahin AN, 2019. İzmir ve İstanbul'da organik pazarların mevcut durumu ve en fazla tercih edilebilir organik pazar tasarımının geliştirilmesi. Doktora Tezi, Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü (Basılmış).
15. Newbold, P., 1995. Statistics for Business and Economics, 4th ed. Prentice Hall International Editions, USA, 1016.
16. Okudum R, Alaeddinoğlu F, Şeremet M, 2017. Literatürde Organik Tarım Terminolojisi: Organik Tarımla İlişkili Dergilerde Bir İçerik Analizi. Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7(1): 14-28.
17. Tekin O, 2019. Öğretmenlerin Sosyal Medya Bağımlılık Seviyelerinin Genel Erteleme Davranışlarıyla İlişkisi. Türkiye Eğitim Dergisi, 4(1): 36-47.
18. TÜİK, 2017. Yaşlara ve Cinsiyete Göre İllerin Nüfus Bilgileri. Türkiye İstatistik Kurumu Web Sayfası. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr. Erişim Tarihi: (Erişim Tarihi: 5.09.2021)
19. Yılmaz R, Yılmaz FGK, 2018. Eğitim Yöneticilerinin Hayat Boyu Öğrenme Süreçleri Bağlamında Bilgi ve İletişim Teknolojilerinden Yararlanma Durumlarının İncelenmesi, International Congress on Science and Education, 55-60.