Research Article

ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ

Volume: 10 Number: 2 June 1, 2022
EN TR

ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ

Abstract

Esnek üstyapı tasarım metotlarından olan ampirik yöntemler büyük ölçüde yol testlerine dayanmaktadır. Fakat mekanistik-ampirik tasarım yönteminde belirli faktörler göz önünde bulundurularak ortamın çevresel ve fiziki şartları hesaba katılarak bölgeden geçen araç trafiğinin sebep olduğu gerilme, deformasyon ve deplasmanlar ve bunun sonucunda da kaplamada oluşan yorulma düzensizlikleri, tekerlek izleri, termal çatlaklar göz önüne alınır, üstyapı kalınlıkları belirlenir ve o yol için gerekli servis ömrünün bulunması hedeflenir. Bu çalışmada, esnek üstyapı tasarımında mekanistik-ampirik bir metodu kullanan KENPAVE yazılımına, Karayolları Genel Müdürlüğü, Esnek Üstyapı Projelendirme Rehberi’nde bulunan tasarım kombinasyonlarından birkaç senaryo girilerek yolun servis ömrünün tahmin edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, elastik ve tabakalı bir kaplama sistemi tanımlandıktan sonra, asfalt tabaka alt noktasındaki yatay çekme gerilmesinin neden olduğu yorulma ve taban zemini üst noktasında düşey basınç gerilmesinin neden olduğu tekerlek izi deformasyonuna ait hasar modelleri programa girilmiştir. İkinci aşamada AASHTO 93 esnek üstyapı tasarım parametreleri olan trafik kategorisi, toplam mevcut SN değeri, taban zemini-MR (Esneklik Modülü) değerlerinin servis ömrüne etkileri, duyarlılık analizi yapılarak irdelenmiştir. Karar değişkenlerinin servis ömrü üzerindeki duyarlılıkları göz önüne alındığında dingil yükü sayısı ve taban zemini-MR etkisinin %95 güven aralığında anlamlı olduğu ve dingil yükü sayısının, servis ömrünü taban zemini-MR‘a göre daha çok etkilediği tespit edilmiştir.

Keywords

References

  1. Alimohammadi, H., Zheng, J., Buss, A., Schaefer, V. R., Williams, C., & Zheng, G. (2020). Field and simulated rutting behavior of hot mix and warm mix asphalt overlays. Construction and Building Materials, 265, 120366.
  2. American Association of State Highway and Transportation Officials (AASHTO), 1993. AASHTO Guide for Design of Pavement Structures. AASHTO, Washington DC.
  3. Azizian, M., Tafreshi, S. M., & Darabi, N. J. (2020). Experimental evaluation of an expanded polystyrene (EPS) block-geogrid system to protect buried pipes. Soil Dynamics and Earthquake Engineering, 129, 105965.
  4. Asphalt Institute, 1982. Research and Development of Asphalt Institute's Thickness Design Manual, ninth ed. Asphalt Institute, Lexington.
  5. Bağdatlı, M. E. C., & Yıldırım, M. Ş. (2017). Karayolu üstyapılarındaki bozulmaların bakım maliyetlerine etkisi. Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi, 6(1), 102-111. DOI: 10.17100/nevbiltek.304473
  6. Bressi, S., Primavera, M., & Santos, J. (2022). A comparative life cycle assessment study with uncertainty analysis of cement treated base (CTB) pavement layers containing recycled asphalt pavement (RAP) materials. Resources, conservation and recycling, 180, 106160.
  7. Burmister DM (1945). The General Theory of Stresses andDisplacement in Layered Systems. J. Appl. Phys. 15: 89-94, 126-127,296-302.
  8. Carvalho, R.L., 2006, Mechanistic-Empirical Design of Flexible Pavements: A Sensitivity Study, Yüksek lisans tezi, Department of Civil and Environmental Engineering, University of Maryland, 166.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 1, 2022

Submission Date

March 17, 2022

Acceptance Date

May 21, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 10 Number: 2

APA
Çarkanat, F., Bozatlı, S., & Abut, Y. (2022). ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ. Konya Journal of Engineering Sciences, 10(2), 512-523. https://doi.org/10.36306/konjes.1089467
AMA
1.Çarkanat F, Bozatlı S, Abut Y. ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ. KONJES. 2022;10(2):512-523. doi:10.36306/konjes.1089467
Chicago
Çarkanat, Fatma, Sinem Bozatlı, and Yavuz Abut. 2022. “ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ”. Konya Journal of Engineering Sciences 10 (2): 512-23. https://doi.org/10.36306/konjes.1089467.
EndNote
Çarkanat F, Bozatlı S, Abut Y (June 1, 2022) ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ. Konya Journal of Engineering Sciences 10 2 512–523.
IEEE
[1]F. Çarkanat, S. Bozatlı, and Y. Abut, “ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ”, KONJES, vol. 10, no. 2, pp. 512–523, June 2022, doi: 10.36306/konjes.1089467.
ISNAD
Çarkanat, Fatma - Bozatlı, Sinem - Abut, Yavuz. “ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ”. Konya Journal of Engineering Sciences 10/2 (June 1, 2022): 512-523. https://doi.org/10.36306/konjes.1089467.
JAMA
1.Çarkanat F, Bozatlı S, Abut Y. ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ. KONJES. 2022;10:512–523.
MLA
Çarkanat, Fatma, et al. “ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ”. Konya Journal of Engineering Sciences, vol. 10, no. 2, June 2022, pp. 512-23, doi:10.36306/konjes.1089467.
Vancouver
1.Fatma Çarkanat, Sinem Bozatlı, Yavuz Abut. ESNEK ÜSTYAPILARDA KALICI DEFORMASYON VE YORULMAYA BAĞLI MEKANİSTİK BİR MODELLEME VE DUYARLILIK ANALİZİ. KONJES. 2022 Jun. 1;10(2):512-23. doi:10.36306/konjes.1089467