Akdeniz meyve sineği Ceratitis capitata (Diptera: Tephritidae)’nın Kırşehir’deki ilk kaydı ve barkodlaması
Abstract
Akdeniz meyve sineği, Ceratitis capitata (Wiedemann) (Diptera: Tephritidae) kozmopolit bir meyve zararlısıdır. Türkiye’de Akdeniz, Ege ve Karadeniz Bölgesi’nde yayılış gösterdiği bilinmektedir. İç Anadolu’da büyük zararlara neden olmamakla birlikte, yaşamasına elverişli sınırlı habitatlardaki varlığı uzun zaman önce Ankara’da tespit edilmiştir. Bu çalışma kapsamında soğuk kış koşullarının yaşandığı Kırşehir’de gerçekleştirilen armut, şeftali ve erik örneklemelerinde de C. capitata tespit edilmiştir. Zararlının tespiti hem morfolojik, hem de mitokondriyel COI gen bölgesine ait primer ile moleküler barkodlama yapılarak gösterilmiştir. Bu çalışmada, Kırşehir’de bilinen biyolojisine uygun olmamasına karşın, C. capitata’nın görülmesi ile ilgili olarak iki hipotez öne sürülmüştür. Birincisi C. capitata’nın Kırşehir’e, şehir dışından satılmak üzere getirilen meyvelerle geldiği, Kırşehir’de geçici yaz populasyonları oluşturduğu ancak soğuk geçen kışlar nedeniyle burada kışlamadığıdır. İkincisi ise C. capitata’nın Kırşehir kış şartlarında hayatta kalabilen yerleşik bir populasyonunun olduğudur. İkinci hipotezi sınamak için bu çalışma kapsamında, Kırşehir’de yapılan örneklemelerden elde edilen C. capitata larvası bulunan meyveler bir meyve bahçesinde toprak üzerine yerleştirilmiş ve üzeri, predasyondan korumak ve çıkan erginleri yakalamak amacıyla sinek teli ile kapatılmıştır. İzleyen ilkbahara kadar yapılan gözlemlerde burada herhangi bir ergine rastlanmamıştır. Bu sonuç ikinci hipoteze ilişkin olumsuz bir kanıttır. Ancak bunun sağlıklı bir şekilde ortaya konması için daha kapsamlı kış denemelerinin yapılması gerekmektedir. Bununla birlikte C. capitata ev ya da ahır gibi kapalı mekanlarda kışlayabileceğinden ikinci hipotezin hala geçerli olabileceği göz ardı edilmemelidir. Bu çalışma C. capitata’nın Kırşehir’deki ilk kaydıdır. Ayrıca bu çalışma ile Türkiye’den ilk kez C. capitata mitokondriyel dizi verisi de bildirilmektedir.
Keywords
References
- Avidov Z, Harpaz I (1969) Plant pests of Israel. Israel University Press, Jerusalem.
- Bergsten D, Lance D, Stefan M (1999) Mediterranean fruit flies and their management in the USA. The Royal Society of Chemistry 10: 207-212.
- Buyckx EJ (1994) Bioclimatic Effects on the Distribution of the Mediterranean Fruit Fy (Diptera: Tephritidae) in the Maghreb. (Ed: Calkins CO, Klassen W, Liedo P), Fruit Flies and the Sterile Insect Technique. CRC Press, Boca Raton, Florida, s. 149-164.
- Duyck PF, Quilici S (2002) Survival and development ofdifferent life stages of three Ceratitis spp. (Diptera: Ttephritidae) reared at five constant temperatures. Bulletin of Entomological Research 92: 461-469.
- Elekçioğlu NZ (2009) Akdeniz meyvesineği. Biyoloji Bilimleri Araştırma Dergisi 2(1): 61-65.
- Elekçioğlu N (2012) Akdeniz meyvesineği. T.C. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, Biyolojik Mücadele Araştırma İstasyonu Müdürlüğü (Adana) Yayınları, Bereket, No:4.
- Elekçioğlu N Z (2013) Fruit flies of economic importance in Turkey, with special reference to Mediterranean fruit fly, Ceratitis capitata (Wied.). Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi 6(2): 33-37.
- EPPO-European Plant Protection Organization (1981) Data sheets on quarantine organisms, No. 105, Ceratitis capitata. EPPO Bulletin 11(1): 1-7.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Agricultural Engineering
Journal Section
Research Article
Authors
Kahraman İpekdal
Ahi Evran Universitesi Ziraat Fakültesi
Türkiye
Tayfun Kaya
*
Ahi Evran Üniversitesi Mimarlık-Mühendislik Fakültesi
Türkiye
Publication Date
August 1, 2018
Submission Date
February 26, 2018
Acceptance Date
April 17, 2018
Published in Issue
Year 2018 Volume: 31 Number: 2
Cited By
The effectiveness of mass trapping of Ceratitis capitata (Wiedemann,1824) (Diptera: Tephritidae) in peach orchards in İzmir, Aydın and Mersin
Bitki Koruma Bülteni
https://doi.org/10.16955/bitkorb.1022760Elazığ ve Malatya illerinde, Akdeniz meyvesineği’nin bazı biyo-ekolojik özellikleri ve zarar durumu üzerine çalışmalar
Derim
https://doi.org/10.16882/derim.2020.692963Akdeniz meyvesineği, Ceratitis capitata (Wiedemann) (Diptera: Tephritidae)’nin Marmara Bölgesi Meyve Bahçelerine Bulaşma Yolları, Kışlama Durumu ve Alınması Gerekli Önlemler
Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.24180/ijaws.1268639Field Study on Mass-Trapping for the Control of Mediterranean Fruit Fly, Ceratitis capitata (Wiedemann, 1824), in Orange Orchards in Türkiye
Horticultural Studies
https://doi.org/10.16882/hortis.1909858Akdeniz Meyve Sineği Ceratitis capitata Wiedemann (Diptera: Tephritidae)’nın Malatya (Türkiye) İli Kurutmalık Kayısı Alanlarındaki Zarar Potansiyeli
Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.47495/okufbed.1725220
