Araştırma Makalesi

Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları

Cilt: 6 Sayı: 1 31 Mart 2023
PDF İndir
EN TR

Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları

Öz

Amaç: Meme kanseri tüm kadınlar için tehdit oluşturan önemli bir halk sağlığı sorunudur. Birçok kadın meme kanserine yakalanma endişesi yaşamaktadır. Kadınların yaşadıkları bu endişe meme kanserine karşı risk algılarını ve erken tanı yöntemlerine bakış açılarını da etkilemektedir. Bu çalışmada aile sağlığı merkezlerine başvuran kadınlarda meme kanseri endişe sıklığı, meme kanseri risk faktörlerinin saptanması ve bu kadınların meme kanserine yönelik yürütülen erken tanı yöntemlerine yaklaşımlarının değerlendirilmesi amaçlandı. Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel tipteki bu çalışmada, veriler Tokat il merkezi ve ilçelerinde belirlenen aile sağlığı merkezlerine kayıtlı 20 yaş ve üzerindeki 570 yetişkin kadınla yüz yüze görüşme yöntemiyle anket formu, Meme Kanseri Risk Değerlendirme Formu ve Meme Kanseri Endişe Skalası uygulanarak toplandı. İstatistiksel analizde Ki-kare testi kullanıldı. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Çalışma grubundaki 570 kadının yaş ortalaması 40,5±12,6 olup %81,8’i evli, %55,6’sı ortaokul ve üzeri mezunuydu. Meme kanseri endişe düzeyi %86,8’inde düşük, %13,2’sinde yüksek bulundu. Yaş grubuna göre meme kanseri endişe düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p=0,006). Reprodüktif risk faktörleri ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarına göre meme kanseri endişe düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0,05). Meme kanseri risk değerlendirme puanlarına göre %96,5’inin düşük risk grubunda, %3,5’inin ise orta risk grubunda olduğu saptandı. Sonuç: Çalışmamızda kadınların meme kanseri endişe düzeyi düşük olup, risk algıları yeterli seviyede değildi.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Yok

Teşekkür

Çalışmanın veri toplama aşamasındaki destekleri nedeniyle, aile sağlığı merkezlerindeki aile hekimleri, aile sağlığı çalışanları ve çalışmaya katılmayı kabul eden gönüllü kadınlara teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. International Agency for Research on Cancer. Global Cancer Oservatory. Breast Cancer https://gco.iarc.fr/today/data/factsheets /cancers/20-Breast-fact-sheet.pdf. Erişim tarihi: 13 Nisan, 2021.
  2. April-Sanders A, Oskar S, Shelton RC, et al. Predictors of breast cancer worry in a Hispanic and predominantly immigrant mammography screening population. Women's Health Issues. 2017;27(2):237-244.
  3. Murphy PJ, Marlow LA, Waller J, Vrinten C. What is it about a cancer diagnosis that would worry people? A population-based survey of adults in England. BMC Cancer. 2018;18(1):86.
  4. Nacar G. Kadınlarda meme kanseri endişe düzeyi ile erken tanı uygulama davranışları arasındaki ilişki. İnönü SHMYO Derg. 2018;6(2):44-53.
  5. Timur Taşhan S, Uçar T, Aksoy DY, Nacar G, Erci B. Validity and reliability of the Turkish version of the modified breast cancer worry scale. Iran J Public Health. 2018;47(11):1681-87.
  6. Whitney CA, Dorfman CS, Shelby RA, Keefe FJ, Gandhi V, Somers TJ. Reminders of cancer risk and pain catastrophizing: Relationships with cancer worry and perceived risk in women with a first-degree relative with breast cancer. Fam Cancer. 2019;18(1):9-18.
  7. Gözüyeşil E, Taş F, Düzgün AA. 15-49 yaş arası kadınlarda meme kanseri endişesi ve sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını etkileyen faktörler. Cukurova Med J. 2019;44(4):1215-1225.
  8. Esen ES, Taş BG, Öztürk GZ, Toprak D. 18 yaş ve üzeri kadınlarda meme kanseri risk düzeyinin belirlenmesi. Türk Aile Hek Derg. 2020;24(1):32-40.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Klinik Tıp Bilimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Mart 2023

Gönderilme Tarihi

18 Ekim 2022

Kabul Tarihi

14 Mart 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 6 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Altu, E., Çıtıl, R., & Okan, İ. (2023). Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları. Medical Research Reports, 6(1), 32-46. https://doi.org/10.55517/mrr.1191099
AMA
1.Altu E, Çıtıl R, Okan İ. Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları. MRR. 2023;6(1):32-46. doi:10.55517/mrr.1191099
Chicago
Altu, Eda, Rıza Çıtıl, ve İsmail Okan. 2023. “Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları”. Medical Research Reports 6 (1): 32-46. https://doi.org/10.55517/mrr.1191099.
EndNote
Altu E, Çıtıl R, Okan İ (01 Mart 2023) Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları. Medical Research Reports 6 1 32–46.
IEEE
[1]E. Altu, R. Çıtıl, ve İ. Okan, “Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları”, MRR, c. 6, sy 1, ss. 32–46, Mar. 2023, doi: 10.55517/mrr.1191099.
ISNAD
Altu, Eda - Çıtıl, Rıza - Okan, İsmail. “Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları”. Medical Research Reports 6/1 (01 Mart 2023): 32-46. https://doi.org/10.55517/mrr.1191099.
JAMA
1.Altu E, Çıtıl R, Okan İ. Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları. MRR. 2023;6:32–46.
MLA
Altu, Eda, vd. “Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları”. Medical Research Reports, c. 6, sy 1, Mart 2023, ss. 32-46, doi:10.55517/mrr.1191099.
Vancouver
1.Eda Altu, Rıza Çıtıl, İsmail Okan. Kadınların Meme Kanseri Endişesi ve Risk Faktörleri ile Kanser Erken Tanı Yöntemlerine Yaklaşımları. MRR. 01 Mart 2023;6(1):32-46. doi:10.55517/mrr.1191099

Cited By