Liman Yer Seçimi ve Yeşil Liman Kapsamında Türk Limanlarının İncelenmesi

Öz

Limanlar, çevrelerinin ekonomisiyle yakından bağlantılıdır. Ekonomik gücü deniz ticaretine dayanan ülkeler, yeni limanların seçimine, inşasına ve geliştirilmesine büyük önem vermelidir. İklim, hammadde, enerji, ulaşım, arazi, pazar ve stratejik durum gibi kriterler göz önünde bulundurularak yapılan liman yeri seçimi bölgesel kalkınmaya büyük katkı sağlamaktadır. Günümüzde yeşil liman kavramı popüler bir konudur. Bu çalışmada yeşil liman kavramı dikkate alınarak Türkiye'nin başlıca limanları yer seçim kriterleri kullanılarak incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Denizcilik
• Liman
• Yer Seçimi

Investigation of Turkish Ports Within the Scope of Port Location Selection and Green Port

Öz

Ports are closely related to the economy of both the country and the neighbouring countries, especially the region they are located in. Countries whose economic power is based on maritime trade should attach great importance to the selection, construction and development of new ports in order to meet the increasing import and export volume and market demands in the developing and changing world trade with technology. Otherwise, it will be difficult for countries to compete economically in the market, especially in their foreign trade. Climate, raw materials, energy, transport, land, market, strategic situation etc. the selection of a port location to be made by considering the criteria will make great contributions to the development of the regional economy. In addition, it is thought that making the most suitable choices for the environment, considering the concept of a green port, which is still a popular topic, with a proactive environmentalist approach in its construction, will also play a role in encouraging the protection of the ecosystem in which the port is located throughout its lifetime. In this study, Turkey's main ports were examined by using a comprehensive literature review, taking into account the concept of green ports.

Anahtar Kelimeler

• Maritime
• Port
• Site selection

Kaynakça

1. Abood, K. A., Asce, F., Ph.D., P. E. (2007). Sustainable and Green Ports: Application of Sustainability Principles to Port Development and Operation. Ascelibrary.org, İstanbul University, 1-10.
2. Acciaro, M., Ghiara, H. and Cusano, M. I. (2014). Energy Management in Sea ports: A New Role for Port Authorities. Energy Policy, 71, 4-12.
3. Adams, M., Quinonez, P., Pallis, A. A. and Wakeman, T. H. (2009). Environmental Issues in Port Competitiveness. The Atlantic Gateway Research Initiative, pp.3-20.
4. Akgül, B. (2017). Green Port / Eco Port Project -Applications and Procedures in Turkey. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 95 (4), 42-63.
5. Anastasopouos, A., Kolios, S. and Styios, C. (2011). “How Will Greek Ports Become Green Ports?” Geo-Eco-Marina, Vol. 17, s. 73-80.
6. Ateş, A. and Akın, M. (2014). Türkiye’de Yeşil Liman Kavramı ve Yasal Çerçevesi. Academic Platform Magazine, ss.174-181.
7. Ateş, A. (2014). Türkiye’de Liman Özelleştirmeleri İskenderun Liman Örneği. Mustafa Kemal University, Journal of Social Sciences Institute, 11(25).
8. Bal, K. (2014). Liman İşletmelerinde ISO 14001 Çevre Yönetim Sistemi Standardı ve Uygulama Örneği (Master Thesis). Okan University, İstanbul.

9. Bayraktutan, Y. ve Özbilgin, M. (2013). Limanların Uluslararası Ticarete Etkisi ve Kocaeli Limanlarının Ülke Ekonomisindeki Yeri. Kocaeli University, Journal of Social Sciences. (26)1-10: 11 – 41.
10. Bedük F. and Aydın M. E., (2012) “Green Logistics Applications”, National Logistics and Supply Chain Congress, 10-12 May 2012, Konya
11. Biber, G. (2014). Marmara Bölgesi Konteyner Terminallerinde Gerçekleşen Ticarette Tekirdağ Asyaport Limanı'nın Sahip Olacağı Payın İncelenmesi (Master Thesis). Namık Kemal University, Tekirdağ.
12. Canbulat, O. (2014). Sustainable Port Operation Management: Green Performance Criteria for Container Terminals (Master Thesis). Brunel University, Londra.
13. Coşkuntuncel, A. ve Rad, S. (2015). The International Logistics Center of Turkey: Situational Analysis of Mersin Port’s Seaways Logistics. International Journal of Management and Sustainability, (4)4, 89-103.
14. Çakın E. (2013). Dokuz Eylül University Graduate School of Social Sciences, Department of Business Administration, Management Science Program Master Thesis, Enver Çakın, 2013, İzmir.
15. DGM (2020). Statistics Bulletin 2020, Denizcilik Genel Müdürlüğü.
16. Erdem, M. (2012). Türkiye’de Kombine Taşımacılık için Liman Yerinin Bulanık AHP ile Seçimi (Master Thesis). İstanbul University, İstanbul.
17. Erdönmez, E. S. (2019). Yeni Liman İnşasında Liman Yeri Belirleme Süreci: Kapıdağ Örneği (Master Thesis). Bandırma On Yedi Eylül Üniversitesi Institute of Social Sciences, Department of Maritime Business Management, Balıkesir.
18. Eroğlu, İ. ve Bozyiğit, R. (2013). Aliağa Port. Marmara Geography Magazine, (28), 81-116.
19. Esmer, S., Çetin, İ. B. and Tuna, O. (2010). A Simulation for Optimum Terminal Truck Number in a Turkish Port Basedon Lean and Green Concept. The Asian Journal of Shipping and Logistics, 26(2), 277-296.
20. Görgün and Bardakçı (2020). Green Logıstıcs and Applıcatıons of Green Logıstıcs in Turkey Conference: 4th Internatıonal Zeugma Conference on Scıentıfıc Researches, Harran University, May 2020 Gaziantep.
21. Gültepe Mataracı, G.D. (2016). Yeşil Liman Yaklaşimi ve Liman İşletmelerinde Sürdürülebilirlik (Master Thesis). İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü.
22. Hadipour, M., Pourebrahim, S. and Mokhtar, M.B. (2012). GIS-based modeling for location planning of jetties in coastal towns. Ocean & Coastal Management (56), 17-25.
23. Hasanzadeh, M., Danehkar, A. and Azizi, M. (2013). The application of Analytical Network Process to environmental prioritizing criteria for coastal oil jetties site selection in Persian Gulf coasts (Iran). Ocean & Coastal Management (73), 136-144.
24. IHA (2017). Yeşil Liman Sertifikası Almaya Hak Kazanan Limanlar, Retrieved October 15, .2021, from http://www.iha.com.tr/ankara-haberleri/yesil-liman-sertifikasi-almaya-hak-kazanan-limanlar-belirlendi-ankara-1742763/.
25. Ilık, M. (2020). Tatvan Limanının Yeşil Liman Kriterleri Açısından Değerlendirilmesi (Master Thesis). Bitlis Eren University and Fırat University, Bitlis-Elazığ.
26. Kallo, Z. (2015). Katılım bankalarının performanslarının değerlendirilmesi: TOPSIS ve PROMETHEE yöntemi ile uluslararası karşılaştırma. Dokuz Eylül University, Graduate School of Social Sciences, Department of Business Administration, İzmir.
27. Karabacak, G. (2012). Analitik Hiyerarşi Yöntemi ve Analitik Ağ Süreci ile Mühimmat Seçimi (Master Thesis), Atatürk Universtiy Graduate School of Natural and Applied Sciences, Erzurum.
28. Karaca, F. (2009). Liman Yeri Seçiminde Fizibilite Etüdü. İstanbul Üniversitesi, Deniz Bilimleri ve İşletmeciliği Enstitüsü, İstanbul.
29. Kavlakçı, M. (2014). Analitik Hiyerarşi Projesi ve Hibrit Bulanık AHP-Bulanık TOPSIS Yöntemleri ile Liman Yeri Seçimi ve Örnek Uygulama (Master Thesis). Çukurova University, Adana.
30. Keske, B., Peker, İ. ve Kısa, C., (2020). Yeşil Liman Çalışmalarına İlişkin Bir Literatür Araştırması. Gümüşhane University, Social Sciences Institute, Departman of Business Administration, Journal of Logistics, (52), 64-78.
31. Koldemir, B. (2008). Marmara Bölgesi Liman Yeri Seçiminde Bölge Ekonomisi, Kiyi Jeolojisi ve Jeomorfolojisinin Önemi: Silivri Limani. Uygulamalı Yerbilimleri (1), 32-45.
32. Korucuk, S. and Memiş, S. (2019). Yeşil Liman Uygulamaları Performans Kriterlerinin Dematel Yöntemi ile Önceliklendirilmesi: İstanbul Örneği. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, (7)(16) 134-148.
33. Koşar Danışman, İ. and Özalp, A.G. (2015). Karbon Ayak İzinin Azaltilmasinda Yeşil Liman Uygulamasinin Rolü: Marport Örneği. II. Ulusal Liman Kongresi, İzmir.
34. Koyuncu, O. ve Özcan, M. (2014). Personel seçim sürecinde analitik hiyerarşi süreci ve TOPSIS yöntemlerinin karşılaştırılması: Otomotiv sektöründe bir uygulama. Hacettepe University, Journal of the Faculty of Economics and Administrative Sciences, 32(2), 195-218., Ankara.
35. Köseoğlu M.C. ve Solmaz M.S. (2019). Yeşil Liman Yaklaşımı: Türkiye ve Dünya Yeşil Liman Ölçütlerinin Karşılaştırmalı bir Değerlendirmesi. IV. National Harbour Congress “Küresel eğitimler- yerel stratejiler”, 7-8 November 2019. İzmir.
36. Kuzu, S. (2015). İşletmeciler, Mühendisler ve Yöneticiler İçin Operasyonel, Yönetsel ve Stratejik Problemlerin Çözümünde ÇKKV Yöntemleri. B. F. Yıldırım ve E. Önder (Ed.). VIKOR (117). Dora Publisher, Bursa.
37. Merk, O. and Bagis, O. (2013). The Competitiveness of Global Port-Cities: the Case of Mersin – Turkey. OECD Regional Development Studies.
38. Nguyen, T-M-T., Nguyen, D-T., Truong, M-H. and Doan, N-A. (2021). GIS-based simulation for deep-water port site selection using analytic hierarchy process: a case study from Southern East of Vietnam. Applied Geomatics (13), 107-118.
39. Öner, D. (2015). Deniz Ticaretinde Limanlar ve Türkiye Uygulaması (Master Thesis). İstanbul University, İstanbul.
40. Özbek, A. (2018a). BİST'te İşlem Gören Faktoring Şirketlerinin Mali Yapılarının Çok Ölçütlü Karar Verme Yöntemleri İle Değerlendirilmesi. Manisa Celal Bayar University Journal of Management and Economics , 25(1), 29-53.
41. Özdemir, M. (2015). İşletmeciler, Mühendisler ve Yöneticiler İçin Operasyonel, Yönetsel ve Stratejik Problemlerin Çözümünde ÇKKV Yöntemleri. B. F. Yıldırım ve E. Önder (Ed.). TOPSIS (133). Dora Publisher, Bursa.
42. Özel, A. (2018). Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinden Vikor Yöntemi ile Konteyner Liman Yeri Seçimi. Yaşar Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
43. Pekkaya, M. and Bucak, U. (2018). Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleriyle Bölgesel Liman Kuruluş Yeri Seçimi: Batı Karadeniz’de Bir Uygulama. International Journal of Economic and Administrative Studies, 18. EYİ Özel Sayısı, 253-268.
44. Satir, T. and Dogan-Saglamtimur, N. (2018). The Protection of Marine Aquatic Life: Green Port (Ecoport) Model Inspired by Green Port Concept in Selected Ports from Turkey. Europe and the USA, Periodicals of Engineering and Natural Scinces, 6 (1), 120-129.
45. Shariati, S., Yazdani-Chamzini, A., Salsani, A. ve Tamosaitiene, J. (2014). Proposing A New Model for Waste Dump Site Selection: Case Study of Ayerma Phosphate Mine. Inzinerine Ekonomika-Engineering Economics, 25(4), 410–419.
46. Slack, B. (1985). Containerization, Inter-Port Competition and Port Selection. Maritime Policy and Management. 14, 293–303.
47. Sotiris, R. (2017). Sustainable Policies of EU Ports. Retrieved October 15, 2021, from https://safety4sea.com/sustainable-policies-eu-ports.
48. Şenol S. (2020). Alternative Propulsion Systems Based on Ship Origined Emissions, Alternative Propulsion Systems Based on Ship Origined Emissions, İstanbul Technical Universtiy, Graduate School of Natural and Applied Sciences Sayı 18, 2020 GiDB|Magazine 31-54.
49. Teerawattana, R. and Yang, Y. C. (2019). Environmental Performance Indicators for Green Port Policy Evaluation: Case Study of Laem Chabang Port. The Asian Journal of Shipping and Logistics, 35(1), 36-69.
50. TSE (2014). Retrieved October 1, 2021, from https://www.tse.org.tr/IcerikDetay?ID=2049&ParentID=3290.
51. Tüminçin, F. (2016). Analytical Hierarchy Process (AHP) ile bir karar destek sistemi oluşturulması: bir üretim işletmesinde uygulama (Master Thesis), Bartın University, Social Sciences Institute, Bartın.
52. Türklim (2013). Port Sector Report, 2013.
53. Türklim (2021). Türkiye Limancılık Sektörü Raporu, Turkish Port Operators Association, 2021.
54. Ünaldık, S.B. (2019). Çok Kriterli Karar Verme Yöntemi İle Yer Seçimi Kararı Üretimi’nde Coğrafi Bilgi Sistemleri’nin Kullanımı. Yapı Bilgi Modelleme 1(2), 46-52.
55. Wiegmans, B., Hoest, A. and Notteboom, T. (2008). Port and Terminal Selection by Deep-Sea Container Operators. Maritime Policy & Management, (35):6, 517-534.
56. Yakan Dündar, S.D. (2020). Observing the Water Quality in the Vicinity of Green Ports Located in the Marmara Sea, Turkey. Çanakkale Onsekiz Mart University, Journal of Graduate School of Natural and Applied Sciences (6)(1), 1-13.
57. Yalılı Kılıç, M. and Adalı, S. (2020). Deniz Ulaşimindan Kaynaklanan Gürültü Kirliliğinin Belirlenmesi: Bursa Güzelyali Örneği. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, (25) (2), 1015-1024.
58. Yaran, A. (2009). Marmara Bölgesi’nde Ro-Ro Taşımacılığı İçin Liman Yeri Seçimi ve Bir Uygulama (Master Thesis). İstanbul University, İstanbul.
59. Yıldırım, S. (2006). Ro-Ro Taşımacılığında Yer Seçimi Problemine Yönelik Bir Çözüm Geliştirilmesi ve İstanbul İli İçin Uygulanması. Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
60. Zavadskas, E. K. ve Turskis, Z. (2010). A New Additive Ratio Assessment (ARAS) Method in Multicriteria Decision-Making. Technological and Economic Development of Economy, 16(2), 159-172.
61. Zavadskas, E.K., Turskis, Z. and Begocius, V. (2015). Multi-criteria selection of a deep-water port in the Eastern Baltic Sea. Applied Soft Computing (26), 180-192.