Lösemi patogenezinde miRNA 15a/16–1 lokus delesyonlarının ve Protein L-isoaspartate O-methyltransferase (PCMT1) enziminin rolü
Öz
Kanser, ülkemizde ve dünyada sıklıkla görülen hastalıklardan birisidir. Karsinojenez sırasında büyük değişimlere uğrayan hücresel gen ifadesi profili DNA dizisi dışında DNA metilasyonu, kodlanmayan RNA’lar (ncRNA), RNA interferansı (RNAi), histon varyantları ve post-translasyonel histon modifikasyonları gibi başkaca epigenetik mekanizmalar tarafından da kontrol edilebilmektedir. Bununla birlikte; mutasyonlar, delesyonlar ve translokasyonlar gibi çeşitli sebepler sonucu ortaya çıkan genetik anomaliler kanser oluşumunda ve tedaviye verilen yanıtta önemli rol oynamakta ve klinikte, kanser alt tiplerinin belirlenmesinde incelenmektedir. 13. kromozomun q kolunda bulunan miRNA 15a/16-1 lokusu delesyonlarının Mcl1, Bcl2, Ets1, Jun gibi kanser ile ilişkili birçok geni etkilediği gösterilmiştir. Ayrıca, bu miRNA’ların regüle ettiği Protein L-isoaspartate O-methyltransferase (PCMT1) proteinin apoptoz yolağı üzerindeki etkisi dolayısıyla karsinojenez üzerinde önemli rol oynadığı birçok çalışma ile vurgulanmıştır. Literatürde miRNA 15a/16-1 lokusu ve p53 arasında hücre proliferasyonu ve büyümesini sağlayan sinyallerin üretimini düzenleyen bir feedback döngüsünün varlığı tartışılmaktadır. Yapılan çalışmalar, miRNA 15a/16-1 lokusunu tümör baskılayıcı gen bölgesi, PCMT1’i ise onkogen olarak tanımlamaktadır. Buna paralel olarak, miRNA 15a/16-1 lokusunu da içeren 13q14.3 bölgesi delesyonu birçok lenfoid ve miyeloid lösemi alt türlerinde tespit edilmiş olup, klinikte rutin taramalara dahil edilme potansiyeline sahiptir. Lösemi hastalarında 13q14.3 bölgesi delesyonunun araştırılması hastalığın alt tiplerinin sınıflandırılmasını ve hatta uygulanacak tedavi rejimini yönlendirebilecek önemli sonuçlar elde edilmesini sağlayabilecektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Huisinga KL, Brower-Toland B & Elgin SC. The contradictory definitions of heterochromatin: transcription and silencing. Chromosoma 2006:115, 110–122.
- 2. Cam HP, Sugiyama T, Chen ES, Chen X, FitzGerald PC, Grewal SI. Comprehensive analysis of heterochromatin- and RNAi-mediated epigenetic control of the fission yeast genome. Nat Genet. 2005:37(8):809-19
- 3. Murchison EP, Hannon GJ. miRNAs on the move: miRNA biogenesis and the RNAi machinery. Curr Opin Cell Biol. 2004:16(3):223-9
- 4. Calin GA, Croce CM. MicroRNA signatures in human cancers. Nat Rev Cancer 2006; 6:857–866.
- 5. Calin GA, Dumitru CD, Shimizu M, Bichi R, Zupo S, Noch E, Aldler H, Rattan S, Keating M, Rai K, Rassenti L, Kipps T, Negrini M, Bullrich F, Croce CM. Frequent deletions and down-regulation of micro- RNA genes miR15 and miR16 at 13q14 in chronic lymphocytic leukemia. Proc Natl Acad Sci U S A. 2002;26;99(24):15524-9.
- 6. Calin GA, Cimmino A, Fabbri M, Ferracin M, Wojcik SE, Shimizu M, Taccioli C, Zanesi N, Garzon R, Aqeilan RI, Alder H, Volinia S, Rassenti L, Liu X, Liu CG, Kipps TJ, Negrini M, Croce CM. MiR-15a and miR-16-1 cluster functions in human leukemia. Proc Natl Acad Sci U S A. 2008; 105(13):5166-71.
- 7. Aqeilan RI, Calin GA, Croce CM. miR-15a and miR-16-1 in cancer: discovery, function and future perspectives. Cell Death Differ. 2010; 17(2):215-20. doi: 10.1038/cdd.2009.69.
- 8. Chang H, Bouman D, Boerkoel CF, Stewart AK, Squire JA. Frequent monoallelic loss of D13S319 in multiple myeloma patients shown by interphase fluorescence in situ hybridization. Leukemia 1999; 13: 105–109.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Dilara Fatma Balı
Bu kişi benim
0000-0002-0903-0017
Yayımlanma Tarihi
4 Mart 2019
Gönderilme Tarihi
12 Temmuz 2018
Kabul Tarihi
3 Ekim 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 26 Sayı: 1