Report

Türkiye’de illere göre birinci doz Covid-19 aşı kapsayıcılık hızı ile haftalık Covid 19 insidansı arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi

Volume: 20 Number: 2 August 5, 2022
EN TR

Türkiye’de illere göre birinci doz Covid-19 aşı kapsayıcılık hızı ile haftalık Covid 19 insidansı arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi

Abstract

Amaç: Bu çalışmada, Sağlık Bakanlığı tarafından, periyodik ve topluma açık olarak yayınlanan, Covid-19 aşılamasına ait birinci doz aşı kapsayıcılık hızları ile haftalık vaka insidansları arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Bu çalışma Ekolojik bir çalışma olarak planlandı. Sağlık Bakanlığı tarafından web sayfası üzerinden yayınlanan, illere göre haftalık Covid-19 insidansı ve 18 yaş üzerinde birinci doz Covid-19 aşı kapsayıcılık hızı verilerinin analizleri bilgisayar ortamında yapılmıştır. İlk insidans verisi 10-16 Temmuz 2021 haftasında, son veri 04-10 Eylül 2021 haftasında alınmıştır. Haftalık insidans ve kümülatif birinci doz aşı kapsayıcılık hızları parametrik test koşullarını sağlamadığından Spearman korelasyon analizi yapılmıştır. Bulgular: 10-16 Temmuz 2021 haftasında illere göre Covid-19 vaka insidansı ile birinci doz aşı kapsayıcılığı arasında korelasyon katsayısı rho=-0.314 olarak hesaplanmıştır. Hesaplanan korelasyon negatif yönlü ve zayıf bir korelasyon olup, istatistiksel olarak da anlamlıdır (p<0.01). İlerleyen haftalarda negatif yönlü korelasyon değeri artarak, en yüksek seviyesine 21-27 Ağustos 2021 haftasında (rho=-0.642) ulaşmıştır ve korelasyon negatif yönlü kuvvetli bir korelasyon olarak değerlendirilmiştir (p<0.001). Sonraki iki haftada azalarak 04-10 Eylül 2021 haftasında korelasyon katsayısının rho=-0.474’e düştüğü saptanmıştır (p<0.001). Sonuç: İllerde Covid-19 birinci doz aşı kapsayıcılık oranlarının yükselmesi, Covid-19 hastalık insidansının düşmesine katkı sağladığı düşünülmektedir.

Keywords

Covid-19, İnsidans, Aşılar

Supporting Institution

yok

Project Number

yok

Thanks

yok

References

  1. Covid 19 Vaccine Tracker. Our World in Data [online]. Available at: https://covid19.trackvaccines.org/vaccines/approved/. Accessed September 21,2021.
  2. Coronavirus (Covid-19) Vaccinations [online]. Available at: https://ourworldindata.org/covid-vaccinations. Accessed: September 22,2021.
  3. T.C. Sağlık Bakanlığı Covid-19 Bilgilendirme Platformu [online]. Available at: https://covid19.saglik.gov.tr/. Accessed September 22,2021.
  4. Tanrıover MD, Doğanay HL, Akova M, Güner HR, Azap A, Akhan S. Efficacy and safety of an inactivated whole-virion SARS-CoV-2 vaccine (CoronaVac): interim results of a double-blind, randomised, placebo-controlled, phase 3 trial in Turkey. Lancet 2021; 398: 213–22. Jara A, Undurraga EA, González C et al. Effectiveness of an Inactivated SARS-CoV-2 Vaccine in Chile. N Engl J Med 2021; 385:875-884.
  5. Background document on the mRNA vaccine BNT162b2 (Pfizer-BioNTech) against COVID-19. WHO, 14 January 2021 [online]. Available at: file:///C:/Users/user111/Downloads/WHO-2019-nCoV-vaccines-SAGE_recommendation-BNT162b2-background-2021.1-eng.pdf. Accessed October 5,2021.
  6. COVID-19 vaccine efficacy summary. İHME, August 9, 2021 [online]. Available at: https://www.healthdata.org/covid/covid-19-vaccine-efficacy-summary. Accessed September 20,2021.
  7. Türk Tabipleri Birliği. COVID-19 Pandemisi 18 Ay Değerlendirme Raporu. In: Pandemi Bü lteni #9 Tü rkiye verileriyle Tü rkiye’yi konuş(a)mamanın dayanılmaz ağırlığı. Ekim 2021. p. 144-147
  8. Sümbüloğlu K, Sümbüloğlu V. Biyoistatistik. In: Korelasyon Analizi. 19th ed. Ankara: Hatipoğlu Yayınevi; 2019. p. 189-193.
  9. Ramos AM, Vela-Peres M, Ferrandes MR, Kubik AB. Modeling the impact of SARS-CoV-2 variants and vaccines on the spread of COVID-19. CNSNS. Commun Nonlinear Sci Numer Simulat. November 2021.Volume 102; 105937.
  10. Webb G. A COVID-19 Epidemic Model Predicting the Effectiveness of Vaccination in the US. Infect. Dis. Rep. 2021. 13; 654–667.
APA
Erdal, D., & Şaşmaz, C. T. (2022). Türkiye’de illere göre birinci doz Covid-19 aşı kapsayıcılık hızı ile haftalık Covid 19 insidansı arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi. Turkish Journal of Public Health, 20(2), 259-271. https://doi.org/10.20518/tjph.1018929
AMA
1.Erdal D, Şaşmaz CT. Türkiye’de illere göre birinci doz Covid-19 aşı kapsayıcılık hızı ile haftalık Covid 19 insidansı arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi. TJPH. 2022;20(2):259-271. doi:10.20518/tjph.1018929
Chicago
Erdal, Deniz, and Caferi Tayyar Şaşmaz. 2022. “Türkiye’de Illere Göre Birinci Doz Covid-19 Aşı Kapsayıcılık Hızı Ile Haftalık Covid 19 Insidansı Arasındaki Korelasyonun Değerlendirilmesi”. Turkish Journal of Public Health 20 (2): 259-71. https://doi.org/10.20518/tjph.1018929.
EndNote
Erdal D, Şaşmaz CT (August 1, 2022) Türkiye’de illere göre birinci doz Covid-19 aşı kapsayıcılık hızı ile haftalık Covid 19 insidansı arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi. Turkish Journal of Public Health 20 2 259–271.
IEEE
[1]D. Erdal and C. T. Şaşmaz, “Türkiye’de illere göre birinci doz Covid-19 aşı kapsayıcılık hızı ile haftalık Covid 19 insidansı arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi”, TJPH, vol. 20, no. 2, pp. 259–271, Aug. 2022, doi: 10.20518/tjph.1018929.
ISNAD
Erdal, Deniz - Şaşmaz, Caferi Tayyar. “Türkiye’de Illere Göre Birinci Doz Covid-19 Aşı Kapsayıcılık Hızı Ile Haftalık Covid 19 Insidansı Arasındaki Korelasyonun Değerlendirilmesi”. Turkish Journal of Public Health 20/2 (August 1, 2022): 259-271. https://doi.org/10.20518/tjph.1018929.
JAMA
1.Erdal D, Şaşmaz CT. Türkiye’de illere göre birinci doz Covid-19 aşı kapsayıcılık hızı ile haftalık Covid 19 insidansı arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi. TJPH. 2022;20:259–271.
MLA
Erdal, Deniz, and Caferi Tayyar Şaşmaz. “Türkiye’de Illere Göre Birinci Doz Covid-19 Aşı Kapsayıcılık Hızı Ile Haftalık Covid 19 Insidansı Arasındaki Korelasyonun Değerlendirilmesi”. Turkish Journal of Public Health, vol. 20, no. 2, Aug. 2022, pp. 259-71, doi:10.20518/tjph.1018929.
Vancouver
1.Deniz Erdal, Caferi Tayyar Şaşmaz. Türkiye’de illere göre birinci doz Covid-19 aşı kapsayıcılık hızı ile haftalık Covid 19 insidansı arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi. TJPH. 2022 Aug. 1;20(2):259-71. doi:10.20518/tjph.1018929