Türkiye’de Göçmenlere Sunulan Sağlık Hizmetleri İçin Yürütülen İletişim Çalışmaları

Sağlık hizmeti sunumunun büyük bir bölümünü oluşturan iletişim, tıbbi bakımın temelini oluşturur. Etkili iletişim ile doğru bilgi alışverişi sağlanarak iyi ilişkiler kurulabilir ve bireyin gereksinimleri anlaşılabilir. Bir ülkede yabancı olmak, o ülkede konuşulan dili anlamamak, sağlık hizmetlerine ulaşımda risk oluşturmaktadır. Göç, toplumsal değişimin neden olduğu bir eylem olup hem göç alan hem göç veren ülkedeki bütün toplumu etkiler. Uyum sürecine sağlık iletişimi açısından bakıldığında, öncelikle klasik iletişim engelleri ile karşılaşılmaktadır. Bunların başında “ana dil” kavramı olsa da alt boyutları ile bakıldığında konuşma dili, yazı karakterleri, terminoloji, görsel simgeler, kullanılan alfabe, ağız ve şive farklılıkları da önemli bir yer tutmaktadır. Göçmenler, ana dil ve kültür farklılıkları nedeniyle yaşadığı sağlık problemlerini anlatmada güçlük çekebilmekte ve bir çevirmen (tercüman) gerekliliği ortaya çıkabilmektedir. Sağlık çalışanlarının göçmenlerle ilgili yaşadığı deneyimler de önemlidir ve çoğunlukla iletişim eksikliği, bilgilendirilmiş onam alamama, empati kuramama, tanı ve tedavi sürecini etkin yürütememe gibi iletişim kaynaklı sıkıntılar yaşanabilmektedir. Ülkemizde de göçmenlere verilecek sağlık hizmetleri sunumunu kolaylaştırmaya yönelik büyük adımlar atılarak, ayrı sağlık merkezleri kurulmuş, mevcut sağlık merkezleri içinde tercüman desteği sağlanmış, çağrı merkezleri kurulmuş ve hatta yabancı sağlık personeli çalıştırılması yoluna gidilmiştir. Ancak hala yabancıların sağlık hizmetlerine ulaşmasının önündeki en büyük engel iletişim sorunlarıdır. Özellikle nitelikli tercüman açığının kapatılması için toplum çevirmenliği hizmetlerinin özendirilmesi, mevcut tercümanların sağlık ve iletişim becerilerinin geliştirilmesi gerekmektedir.

Communication, which constitutes a large part of healthcare delivery, forms the basis of medical care. Good relationships can be established and individual’s needs can be understood by providing correct information exchange with effective communication. Being a foreigner in a country and not understanding the language spoken in that country poses a risk in accessing healthcare services. Migration, is an action caused by social change, affects the whole society in both the receiving and originating country. Firstly classic communication barriers are encountered when considering the adaptation process in terms of health communication. Although the concept of “mother tongue” is at the top, when viewed with the sub dimensions, spoken language, typefaces, terminology, visual symbols, the alphabet used and differences in dialect and accent also have an important place. Immigrants may have difficulties in describing their health problems due to differences in their mother tongue and culture, in this way the need for a interpreter may arise. Health professionals’ experiences with immigrants are also important. Mostly communication-related difficulties such as lack of communication, not getting informed consent, inability of empathizing, not effectively carrying out the diagnosis and treatment process can be experienced. In our country great steps have been taken to facilitate the provision of health services to immigrants. The interpreter support was provided in existing health centers. Separate health centers and call centers had been established, even foreign healthcare workers had been employed in these centers. However, the biggest barrier for immigrants to access healthcare services is still communication problems. The communication skills of existing interpereters and encouraging community translation services are need to be improved, especially in order to fill the gap of qualified interpereters.