İstanbul boğazı-mavi kuşak hareketi projesi’nin etkililiğinin belirlenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı öğrencilerin İstanbul Boğazı’ndaki deniz kirliliğine ve ekosistemin karşılaştığı tehditlere yönelik bilgi ve farkındalık düzeylerini geliştirmektir. Çalışma İstanbul ilindeki 1-12. sınıf düzeyinde öğrenim gören 2310 öğrenci üzerinde yürütülmüştür. Çalışmanın verileri araştırmacılar tarafından geliştirilen kişisel bilgi anketi ve bilgi testleriyle toplanmıştır. Anketten elde edilen bulgular incelendiğinde, öğrenciler deniz kirliliğiyle ilgili çoğunlukla öğretmenlerinden ve internetten bilgi aldıklarını belirtmişlerdir. İnternetten bilgi alma oranı en yüksek olan grup lise öğrencilerdir. Öğrencilerin en az bilgi edindikleri kaynak ise sivil toplum kuruluşlarıdır. Öğrenciler denizlerin kirlenmesiyle ilgili daha çok fen ve sosyal bilgiler derslerine ait kitaplardan bilgi aldıklarını ifade etmişlerdir. Bilgi testi sonuçlarına göre tüm gruplarda son test puan ortalamaları ön test puan ortalamalarından yüksek bulunmuştur. Ön test ve son test puan ortalamaları arasındaki farkın manidarlığını test etmek amacıyla yapılan ilişkili örneklemler için t-testi sonucunda; her bir sınıf düzeyi için ön test ve son test puanlar arasında manidar bir farklılık olduğu görülmüştür. Elde edilen bulgular ve sonuçlar, yürütülen eğitimin başarısını destekler niteliktedir.

Anahtar Kelimeler

• Deniz Kirliliği,Ekosistem,Sürdürülebilir Enerji,Ölçme ve Değerlendirme,Mavi Kuşak Hareketi,TURMEPA,MITSU

Determination of the Istanbul Strait Blue Belt Movement Project Effectiveness

Abstract

The purpose of this study is to improve students’ knowledge and awareness regarding the scale of pollution that has engulfed the İstanbul Strait as well as the general threats faced by the ecosystem. Towards this end, 2310 1-12 grade students were sampled from schools in Istanbul to serve as study participants. To collect the research data, two different instruments namely Personal Information Questionnaire and Information Tests developed by the researchers were used. When the data collected with the questionnaire was examined, it was observed that students’ knowledge concerning marine pollution generally came from their teachers and the Internet. Students who took most information from the Internet were those in the high school. The least source of information to students however was civil society organizations. With respect to the courses at school, the students reported taking most information regarding pollution of the sea from their science and social studies’ textbooks. When it comes to the results obtained using the tests administered, it was observed that the average scores for posttest were higher than the average scores for pretest across all the levels. In order to examine whether or not the difference between the posttest average scores and the pretest average scores is significant, a t-test analysis was performed; and the results revealed that across all the levels, the differences observed between the average scores for posttest and pretest are significant. These findings and results provide concrete supports for the success of the educational training implemented in the study.

Keywords

• Marine pollution,Ecosystem,Sustainable energy,Assessment and evaluation,Blue Belt Movement,TURMEPA,MITSUI

References

1. Artüz, İ. (1992). Deniz kirlenmesi. İstanbul: İTÜ Gemi İnşaatı ve Deniz Bilimleri Fakültesi. Ofset Baskı Atölyesi.
2. Brundtland Report. (1987). Our common future: The world commission on environment and development's report. Oxford: Oxford University Press.
3. Büyükgüngör, H. (2011). Karadeniz için çok geç olmadan. Karadeniz Koruma Alanları Konferansı. 27-28 Mayıs, Samsun.
4. Carson, R. (1974). Sessiz bahar. (Çev. Çağatay Güler). Ankara: Palme Yayıncılık.
5. Ergene, T., Babadoğan, M. C., Atik, G. Atmaca, S., Öztürk, M. (2017) Su Elçileri Eğitimi ve Farkındalığının Artırılması Teknik Destek Projesi: Okul Öncesi Eğitim, İlkokul ve Ortaokul Kademelerindeki Öğrencilerin, Suyun Sürdürülebilir Olarak Kullanımı ve Çevre Farkındalığı ile İlgili Öğretim Programlarının İncelenmesi Taslak Raporu
6. IISD. (2012). Collaboration and Innovation: The future of leadership for sustainable development. http://www.iisd.org/about/annual-reports (Access Date: 02.12.2017).
7. Kahraman, A. C. (2013). Derdimiz, değerimiz, denizimiz: MARMARA. Yayın No: 79. İstanbul: T.C. Marmara Belediyeler Birliği Yayını.
8. Kaya, E., Bal, D. A., Sezek, F. ve Akın, M. (2005). Sınıf ortamı ve barınma sorunlarından kaynaklanan olumsuzlukların öğrenci başarısı üzerine etkisi. Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(2), 41-51. Kutlu Ö., Babadoğan, C., Kumandaş, H. ve Altıntaş, Ö. (2016). Mavi kuşak hareketi-İstanbul Boğazı projesi eğitim ve materyal geliştirme çalışması (1-12) (2015). DenizTemiz Derneği/TURMEPA- MITSUİ CO. İstanbul Milli Eğitim Müdürlüğü, İstanbul

9. Kutlu Ö., ve Babadoğan, C. (2010). Assessment and evaluation in infinited blue project 9-12 graders module. Procedia Social and Behavioral Sciences, 2(2), 3383-3388.
10. Kutlu, Ö. (2007). Sınırsız mavi 1-5 sınıflar öğretim modülünde kullanılan ölçme ve değerlendirme yaklaşımı. Uluslararası Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Sempozyumu, On sekiz Mart Üniversitesi Eğitim Fakültesi, 16-18 Mayıs, Çanakkale.
11. Kutlu, Ö. (2008). Sınırsız mavi 6-8. sınıflar modülünde kullanılan ölçme ve değerlendirme yaklaşımı. 2nd International Computer and Instructional Technologies Symposium, Ege Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü, 16-18 Nisan, Kuşadası-Aydın.
12. Kutlu, Ö., Doğan, C. D. ve Karakaya, İ. (2017). Ölçme ve değerlendirme: Performansa ve portfolyoya dayalı durum belirleme. (5. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
13. Mardin, B. (2012). Mavi keyif: Bir Zamanlar Boğaziçi'nde Denize Girerdik. I. Uluslararası Marmara ve Karadeniz Konferansı. İstanbul Büyükşehir Belediyesi, İstanbul.
14. Öğülmüş. S., Babadoğan, C., Kutlu, Ö., Çakır, H. ve Altındağ, A. (2007a). Sınırsız mavi 1. sınıf (öğretmen-öğrenci kitapları). İstanbul: TURMEPA Yayınları.
15. Öğülmüş. S., Babadoğan, C., Kutlu, Ö., Çakır, H. ve Altındağ, A. (2008). Sınırsız mavi 4-5. sınıf (öğretmen-öğrenci kitapları). İstanbul: TURMEPA Yayınları.
16. Öğülmüş. S., Babadoğan, C., Kutlu, Ö., Çakır, H., İnal, S. ve Altındağ, A. (2009a). Sınırsız mavi 6-8. sınıf (öğretmen-öğrenci kitapları). İstanbul: TURMEPA Yayınları.
17. Öğülmüş. S., Babadoğan, C., Kutlu, Ö., Çakır, H., İnal, S. ve Altındağ, A. (2009b). Sınırsız mavi 9-12. sınıf (öğretmen-öğrenci kitapları). İstanbul: TURMEPA Yayınları.
18. Öğülmüş. S., Babadoğan, C., Kutlu, Ö., Çakır, H., ve Altındağ, A. (2007b). Sınırsız mavi 2-3. sınıf (öğretmen-öğrenci kitapları). İstanbul: TURMEPA Yayınları.
19. Önder, R. (2015). İlköğretim öğrencilerinin çevre tutumlarının incelenmesi. Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(1), 115-124.
20. Özdemir, S., Sezgin, F., Şirin, H., Karip, E. ve Erkan, S. (2010). İlköğretim okulu öğrencilerinin okul iklimine ilişkin algılarını yordayan değişkenlerin incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 41, 313-324
21. Özer, Y. ve Anıl D. (2011). Öğrencilerin Fen ve Matematik Başarılarını Etkileyen Faktörlerin Yapısal Eşitlik Modeli İle İncelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38, 213-224.
22. Peker, F. (2007). İstanbul Boğazı deniz kirliliğine sebep olan kirletici kaynaklar ve su kalitesinin değişimleri. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
23. Richards, D. (1986). Productive and effective schools. Chicago, Illinois: The Annual Conference of The American Finance Association.
24. Şahin, Ç. ve Altınay, Y. B. (2009). İlköğretim I. kademedeki öğrencilerin düşünme becerilerini ve yaratıcılıklarını geliştirmek amacıyla aktif araştırmacı olarak araştırma tekniklerini kullanma becerilerinin değerlendirilmesi. The First International Congress of Educational Research (1-3 May 2009). Çanakkale: 18 Mart Üniversitesi. http://oc.eab.org.tr/egtconf/pdfkitap/pdf/375.pdf (Access Date: 14.03.2016).
25. Tanrıverdi, B. (2009). Sürdürülebilir çevre eğitimi açısından ilköğretim programlarının değerlendirilmesi. Eğitim ve Bilim, 34(151), 89-103.
26. TIMSS. (2011). International Database, TIMSS & PIRLS International Study Center, Lynch School of Education, Boston College, Chestnut Hill, MA and International Association for the Evaluation of Educational Achievement (IEA), Amsterdam, the Netherlands. http://timssandpirls.bc.edu/timss2011/international-database.html (Date of Access: 02.12.2017).
27. TURMEPA. (2017). 2016 faaliyet raporu. http://turmepa.org.tr/page/faaliyet-raporlari_282 (Access Date: 02.12.2017).
28. TURMEPA. (2017). Sınırsız mavi projesi. http://www.sinirsizmavi.com (Access Date: 02.12.2017).
29. UN. (2015). Transforming our world: The 2030 agenda for sustainable development. https://sustainabledevelopment.un.org/post2015/transformingourworld/publication (Date of Access:02.12.2017). Unutkan, Ö. P. (2007). 5-6 yaş çocuklarının yaşadıkları evin yapısının ilköğretime hazırbulunuşluk düzeyine etkisi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Dergisi, 24, 43-54.
30. Yüksel, Y., Çevik, E., Demir, A., Ertek, A., Yalçıner, A. C., Öngür, T., Özmen, İ., Eriş̧, İ., Ayat, B. ve Üzmez, Z. (2006). İstanbul kıyı ve liman alanları raporu. İstanbul: İBB İstanbul Metropolitan Planlama Merkezi.