Santrifüj Pompalarda Yıpranma ve Etkileri

Öz

Yıpranma; zamanla veya çok kullanılma sonucu aşınmak, eskimek, makine veya diğer malzemelerin aşınıp bozulması anlamına gelir. Yıpranma 4 farklı grup altında incelenebilir. Bunlar mekanik aşınma, korozyon, kavitasyon ve yorulmadır. Mekanik aşınma, mekanik olarak metalin kesilerek kaldırılması veya basılan sıvı içinde taşınan askıdaki katı parçacıkların aşındırması olup malzeme kaybıdır. Korozyon, malzemelerin içinde bulundukları ortamın etkisiyle kimyasal ve elektrokimyasal etkiler sonucunda fiziksel, kimyasal ve mekanik özelliklerinde değişim meydana gelmesidir. Kavitasyon, yoğun yerel basınç değişimlerine maruz kalan sıvı içinde buhar baloncuklarının oluşması ve yüksek basınç bölgesinde patlamasıyla ortaya çıkan yıpranmadır.  Değişken zorlanmalar altında makina elemanlarında meydana gelen yıpranmalara yorulma denir. Santrifüj pompalar dinamik pompa grubundan olup tarımsal sulamada en yaygın kullanılan pompa tipidir. Çok zor ve kritik ortamlarda çalışırlar. Santrifüj pompalar, ömürleri boyunca birçok yıpranma kaynaklı problemlerle karşılaşır. Bu çalışmada santrifüj pompalarda görülen yıpranma tipleri incelenmiş ve santrifüj pompalara etkileri araştırılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Yıpranma,Aşınma,Korozyon,Kavitasyon,Yorulma

Wear and its Effects in Centrifugal Pumps

Abstract

Wearing means the abrasion of machinery or other materials because of a lot of use and over time.  Wearing can be examined under 4 different groups. These are mechanical wear, corrosion, cavitation and fatigue. Mechanical abrasion is the mechanical removal of metal by cutting or the abrasion of suspended solid particles carried in the liquid, which is a loss of material. Corrosion is the change in the physical, chemical and mechanical properties of materials as a result of the chemical and electrochemical effects of the environment they are in. Cavitation is the result of the formation of vapor bubbles in the liquid subjected to intense local pressure changes and the detonation resulting from the explosion in the high pressure zone. Wearing which occurs in machine elements under variable stresses is called fatigue. Centrifugal pumps are from the dynamic pump group and are the most widely used pump type in agricultural irrigation. They work in very difficult and critical environments. They encounter many wear-out problems throughout their lifetime. In this study, the types of wearing observed in centrifugal pumps were investigated and the effects on the centrifugal pumps were investigated.

Keywords

• Wearing,Abrasion,Corrosion,Cavitation,Fatique

References

1. References
2. Akdoğan A (2009). Korozyon. http://www.yildiz.edu.tr/~akdogan/lessons/ korozyon ve koruma /Korozyon_Korozyon_Mekanizmalari.pdf. (Erişim tarihi: 14 Şubat, 2018).
3. Aran A,Temel M A (2004). Paslanmaz Çelik Yassı Mamüller Üretimi Kullanımı Standartları. 113. http://www2.isikun.edu.tr/personel/ahmet.aran/paslanmaz.pdf. (Erişim tarihi: 21 Şubat, 2017).
4. Arıkan R (2007). Saffil (δ-Al2O3) Fiber Takviyeli ZA-12 Alaşımın Sürtünme Aşınma Davranışları. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 22: 359-368.
5. Cebeci Ö (2016). Santrifüj Pompalarda Korozyon ve Erozyon Mekanizmaları. 9. Pompa, Vana, Kompresör Kongresi, 5-7 Mayıs, İstanbul, Turkey
6. Gall F (2013). The Corrosion of Centrifugal Pumps in Aqueous Environments. http://www.idc-online.com/conferences/ 1306FrankPaper.pdf. (Erişim tarihi: 20 Şubat, 2018)
7. Karassik I, Krutzsch W C, Fraser W H, Messina J P (1985). Pump Handbook. Mc Graw-Hill Book Company. TJ 900.P79 621.6 84-9708, 5.3-5.27, USA.
8. Keskin R, Güner M (2012). Sulama Makinaları. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayını, Ders kitabı: 339, No: 1587, 292 s., Ankara.

9. Oluk O, Öztürk D (2011). Erozyon Korozyonu. https://osmanoluk.files.wordpress.com /2012/03/erozyon-korozyonu.pdf. (Erişim tarihi: 18 Şubat, 2018)
10. Tural H N (2011). Pompalarda Malzeme Kaynaklı Hasarlar ve Malzeme Seçimi. 7. Pompa ve Vana Kongresi – Mayıs 2011. http://www.standartpompa.com/sites/default/ files/techdocs/pompalarda_malzeme_kaynakli_hasarlar_ve_malzeme_secimi-pomsad_7._ kongre-mayis_2011_0.pdf. (Erişim tarihi: 14 Şubat, 2018)
11. Yüksel E, Eker B (2010). Tarımsal Sulamada Kullanılan Santrifüj Pompaların Alüminyum Çarklarında Meydana Gelebilecek Aşınmanın Belirlenmesi. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi-Journal of Tekirdağ Agricultural Faculty 7(3): 187-195.
12. Zeren M (2017). Gerilmeli Korozyon. http://metalurji.kocaeli.edu.tr/metal/ files/ DersNotlari/ mmt309-042.pdf. (Erişim tarihi: 19 Şubat, 2018)