Sağlık Bilgi Sistemleri Yönetimi ve Toplumsal Bellek/Gelecek Açısından Değerlendirilmesi
Öz
Bilgi sistemleri, çalışma yöntemlerini ve koşullarını değiştirdiği gibi zaman ve mekân engelinin de aşılmasını sağlayan uygulamalar olarak yaşamın tüm alanlarında yer almaktadır. Bilgi yönetim sistemleri, veri, bilgi ve belgelerin oluşturulması, işlenmesi, biçimlendirilmesi, analiz edilmesi ve anlamlandırılması, kullanılması, paylaşılmasını içeren uygulamalardır. Bilgi yönetim sistemleri barındırdığı bileşenler açısından disiplinlerarası bütünleştirici yaklaşımlara daha çok gereksinim göstermektedir. Kurumlarda üretilen ve alınan büyük miktardaki veri, bilgi ve belgelerin, kurumlar için yararlanılabilir bir bilgi birikimine etkin dönüşümü gerekmektedir. Veri ve bilgiyi depolamak hatta oradan çıkarmak yetmemekte, veriyi analiz etmek, anlamlandırmak, ilk karar verene, en çabuk karar verecek biçime getirip sunmayı gerektirmektedir. ‘Analiz ve anlamlandırma’ bilgi sistemlerinin temel işlevi olarak öne çıkmaktadır. Konu sağlık olunca bu husus daha da önem taşımaktadır. Bu bağlamda ‘sağlık bilgi sistemleri’ hekimlerin, hastanın tıbbi kayıtlarındaki önemli bilgileri hızlı bir şekilde tespit etmesine, ilgili kanıtları bulmasına ve tedavi seçeneklerini keşfetmesine yardımcı olan platformlar olarak kurgulanmalı ve yönetilmelidir. Bunun için sağlık bilgi sistemlerinde gelişmiş bilişsel algoritmalar kullanılmalı, sağlık bilgi sistemleri teşhis ve tedavide kararın verilmesinde hekimlerin yardımcılarından biri haline getirilmelidir. Bilgi sistemlerinde biriken devasa veri ve bilgiyi anlamlandırmak, analiz etmek, yeni çıkarımlarda bulunmak ise yapay zekâları ön plana çıkarmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Sağlık bilgi sistemleri,bilgi yönetimi,veri işleme,yapay zeka
Kaynakça
- Future of Humanity Institute (2018). https://www.fhi.ox.ac.uk/. Erişim: 12 Kasım 2018.
- Harari, Y. Noah (2017). Homo Deus: Yarının Kısa Bir Tarihi. 7.bs. İstanbul: Kolektif Kitap.
- Hastane Bilgi̇ Yönetim Sistemleri̇ için Genel Gereksinimler. Türk Standardı Tasarısı-ICS 35.240.80. Türk Standartları Enstitüsü).
- IBM Watson for Oncology (2018). https://www.ibm.com/us-en/marketplace/ibm-watson-for-oncology. Erişim: 12 Kasım 2018.
- Özdemirci, F. ve Torunlar, M. (2018). “Bilgi-Değişim-Siber Güvenlik-Bağımsızlık”. Bilgi Yönetimi Dergisi, 1:1 (2018), 78-83.ss. e-Dergi: http://dergipark.gov.tr/download/article-file/488773.
- Ünal, M. A.ve Özdemirci, F. (2017). “EBYS (e-BEYAS) ve e-Arşiv Sistemlerinde/ Uygulamalarında Yapay Zeka Yaklaşımı”. Bilgi Sistemleri ve Bilişim Yönetimi: Beklentiler ve Yeni Yaklaşımlar. - Ankara: BİL-BEM, 2017. İçinde 57-63. ss.
- What is Ross? (2018). https://rossintelligence.com/ross/. Erişim: 12 Kasım 2018.
- Will Robots Take My Jobs? (2018). https://willrobotstakemyjob.com/. Erişim: 12 Kasım 2018.