Araştırma Makalesi

DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ

Cilt: 24 Sayı: 2 25 Aralık 2014
PDF İndir

DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ

Öz

11. yüzyılda yaşamış olan büyük dil bilgini Kâşgarlı Mahmut Dîvânu Lugati’t-Türk adlı eserini 1072 yılında yazmaya başlamış, 1074 yılında tamamlamıştır. Gelmiş geçmiş en büyük dilcilerden olan Kâşgarlı, bu eserini tamamlamak için 11. yüzyıl Türk dünyasında yer alan Türk boylarını, bu boyların yerleşim yerlerini dolaşarak ayrıntılı bir derleme yapmıştır. Bu derleme sonucunda Türk lehçe ve ağızlarından topladığı malzemeyi gramer açısından da değerlendirmiş ve yorumlamıştır. Böylece Türk dilinin modern dilcilik yöntemine de uyan ansiklopedik bir sözlük meydana getirmiştir. Eski
Türkçenin lehçelerinin dil özelliklerini barındıran Dîvânu Lugati’t-Türk’te yer alan boy, topluluk ve şehirler şunlardır: Argu, Balasagun, Barsgan, Basmıl, Bulgar, Çiğil, Çömül, Hotan, Karluk, Kâşgar, Kay, Kençek, Kıpçak, Kuça, Oğrak, Oğuz, Sayram, Soğd, Suvar, Tatar, Tuhsı, Tübüt, Uç, Uygur, Yabaku, Yağma, Yemek. Dîvân’da yer alan bu lehçe, boy ve topluluklar hakkında şimdiye kadar bazı çalışmalar yapılmıştır. Yapılan çalışmalar arasında Ahmet Cevat Emre (1941), Pritsak (1959), Banguoğlu (1958, 1959), Zieme (1969), Doerfer (1987), Korkmaz (1995), Killi (2008), Güner (2009) gibi bilim adamların adlarını zikretmek mümkündür

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Karahan, Akartürk (2013), Dîvânu Lugati’t-Türk’e Göre XI. Yüzyıl Türk Lehçe Bilgisi, TDK Yay., Ankara.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Aralık 2014

Gönderilme Tarihi

14 Aralık 2014

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2014 Cilt: 24 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Uçar, M. (2014). DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ. Türkiyat Mecmuası, 24(2), 285-290. https://doi.org/10.18345/tm.08035
AMA
1.Uçar M. DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ. Türkiyat Mecmuası. 2014;24(2):285-290. doi:10.18345/tm.08035
Chicago
Uçar, MELİKE. 2014. “DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ”. Türkiyat Mecmuası 24 (2): 285-90. https://doi.org/10.18345/tm.08035.
EndNote
Uçar M (25 Aralık 2014) DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ. Türkiyat Mecmuası 24 2 285–290.
IEEE
[1]M. Uçar, “DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ”, Türkiyat Mecmuası, c. 24, sy 2, ss. 285–290, Ara. 2014, doi: 10.18345/tm.08035.
ISNAD
Uçar, MELİKE. “DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ”. Türkiyat Mecmuası 24/2 (25 Aralık 2014): 285-290. https://doi.org/10.18345/tm.08035.
JAMA
1.Uçar M. DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ. Türkiyat Mecmuası. 2014;24:285–290.
MLA
Uçar, MELİKE. “DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ”. Türkiyat Mecmuası, c. 24, sy 2, Aralık 2014, ss. 285-90, doi:10.18345/tm.08035.
Vancouver
1.MELİKE Uçar. DÎVÂNU LUGATİ’T-TÜRK’E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ. Türkiyat Mecmuası. 25 Aralık 2014;24(2):285-90. doi:10.18345/tm.08035