Bulgaristan Türklerinin Seyhan’a Göçü (1950-1951)
Abstract
Osmanlı Devleti’nin hâkimiyeti altında Türklerin yoğun olarak yaşadığı coğrafyadan birisi de Balkanlardır. Ancak Balkanların 19. Yüzyılın ikinci yarısından itibaren Osmanlı hâkimiyetinden çıkmaya başlaması üzerine bölgede yaşayan Türkler Anadolu’ya göç etmeye başlamıştır. Uzun yıllar boyunca devam eden göçler sonucunda bölgedeki Türk varlığı hızla azalmıştır.
Balkanlardan Anadolu’ya göçün yoğun olarak gerçekleştiği ülkelerden birisi de Bulgaristan’dır. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı ile başlayıp 1990’lı yıllara kadar devam eden göç sürecinde yüz binlerce Türk Anadolu’ya gelirken bir o kadarı da hayatını kaybetmiştir. Hatta bu göçler, iki ülke arasındaki ilişkiye bağlı olarak zaman zaman kitlesel bir hâl alarak insanlık dramı şeklinde cereyan etmiştir. Göçün kitlesel olarak yaşandığı dönemlerden birisi de İkinci Dünya Savaşı sonrasına tesadüf eden 1950-1951 yılları olmuştur. Bu göç, Bulgaristan’ın İkinci Dünya Savaşı sırasında maruz kaldığı Sovyet işgaliyle birlikte yaşanan iktidar ve rejim değişikliğinden kaynaklanmıştır. İşgalle birlikte kurulan komünist idarenin Bulgar Sosyalist Devleti ile bütünleşmiş tek bir ulus yaratma projesi bilhassa ülkedeki en büyük azınlık olan Türkleri etkilemiştir. Bunun üzerine Bulgaristan’da daha fazla yaşayamayacaklarına kanaat getiren Türkler Anadolu’ya göç etmiştir. Göçmenlerin yerleştirildiği vilayetlerden birisi de Seyhan’dır. Ancak bu iskân süreci detaylı bir şekilde çalışılmamıştır. Zira konuya dair yapılan tek çalışmanın da alan araştırması kısmının yetersiz olduğu görülmektedir. Bundan dolayı konuyu daha detaylı bir şekilde ele almak üzere bu çalışma gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda öncelikle vilayete dair iskân defterlerinden göçmenlerin yerleştirildiği yerler belirlenmiş, müteakiben de dönemin yerel basını taranarak alan araştırması gerçekleştirilmiştir. Yapılan bu çalışmalar neticesinde elde edilen bilgiler doğrultusunda Seyhan’a yerleştirilen Bulgaristan Türklerinin iskân süreçleri ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Keywords
Migration of Turks of Bulgaria to Seyhan (1950-1951)
Abstract
The Balkans is one of the regions where the Turks lived intensively under the rule of the Ottoman Empire. However, after the Balkans ceased to be under the Ottoman domination as of the second half of the 19th century, the Turkish people began to migrate to Anatolia. As a result of the ongoing migrations for many years, the Turkish presence in the region decreased rapidly.
Bulgaria is one of the countries where migration from the Balkans to Anatolia was intensive. In the period which started with 1877-1878 Ottoman-Russian War and continued until the 1990s, hundreds of thousands of Turks came to Anatolia and many immigrants died on the way during migration. In fact, these migrations turned into a mass from time to time depending on the relationship between the two countries and became a drama of humanity. One of the periods when migration took place was 1950-1951 after the Second World War.
This immigration resulted from the change of administration and regime with the Soviet occupation of Bulgaria during the Second World War. The project of the communist administration established with the occupation to create a single nation integrated with the Bulgarian Socialist State especially affected the Turks, the largest minority. Upon these developments, the Turks, who realized that they could not live in Bulgaria any longer, immigrated to Anatolia. One of the provinces where immigrants were settled is Seyhan. However, it seems that this settlement process has not been studied in detail in the province. Therefore, this study was conducted to examine the subject in detail. In this context, first of all, the places where the immigrants were settled were determined from the settlement books of the province, and then a field research was conducted by reviewing the local press of the period. In line with the findings obtained, the settlement processes of the Bulgarian Turks who settled in Seyhan were tried to be revealed.
Keywords
There is no study that would require the approval of the Ethical Committee in this article.
