Other

Fonksiyonel bir gıda bileşeni olarak hurma çekirdeği

Volume: 19 Number: 70 December 30, 2024
TR EN

Fonksiyonel bir gıda bileşeni olarak hurma çekirdeği

Abstract

Hurma bazı ülkelerde temel besin maddesi olarak kabul edilen bir meyvedir. Besin değeri yüksek olan hurma meyvesi taze veya kurutularak tüketilebilmektedir. Bunun yanı sıra çeşitli ürünlere işlendiği bilinmektedir. Hurmanın işlenmesi sırasında çekirdekleri atık olarak açığa çıkmaktadır. Atık olarak açığa çıkan bu çekirdekler sığır, koyun, deve gibi hayvanların beslenmesinde ve kümes hayvancılığı ve balıkçılık sektörlerinde kullanılmaktadır. Hurma çekirdekleri zengin bir besin bileşimine sahiptir. Bileşiminde proteinler, yağlar, fenolik bileşikler, diyet lif ve kül önemli bir yer tutmaktadır. İyi bir protein ve yağ kaynağı olduğu bilinen hurma çekirdeği, esansiyel aminoasitlerin çoğunu içermekte ve oleik asit, linoleik asit ve linolenik asit gibi doymamış yağ asitlerini bileşiminde bulundurmaktadır. Kül miktarı yüksek olup, çeşitli mineraller hatırı sayılır düzeyde hurma çekirdeğinde yer almaktadır. Bunun yanı sıra yapılan çalışmalar hurma çekirdeklerinin fitokimyasal bileşikler açısından önemli bir kaynak olabileceğini göstermiştir. Hurma çekirdekleri bileşiminde yer alan fenolik bileşikler sayesinde yüksek antioksidan aktivite göstermektedir. Ayrıca diyet lif içeriği ile dikkat çekmektedir. Sahip olduğu bütün bu özellikler, hurma çekirdeğinin gıdaların besinsel, duyusal ve fonksiyonel özelliklerinin geliştirilmesine yönelik yapılan çalışmaların öznesi haline gelmesini sağlamıştır. Bu amaçla hurma çekirdeği veya bileşenlerinin fırıncılık ürünleri, kıyma, kahveye alternatif içecek, reçel, çikolata, ketçap ve mayonez gibi ürünlerde kullanıldığı görülmektedir. Bu derlemede hurma çekirdeklerinin besinsel özelliklerine yer verilmiş ve fonksiyonel bir gıda bileşeni olarak kullanımına yönelik yapılan çalışmalar derlenmiştir.

Keywords

References

  1. Abdul Afiq, M .J., Abdul Rahman, R., Che Man, Y. B., Al-Kahtani, H. A. and Mansor, T. S. T. (2013). Date seed and date seed oil. International Food Research Journal, 20(5), 2035-2043.
  2. Ahmed, A., Arshad, M. U. and Saeed, F. (2016). Nutritional probing and HPLC profiling of roasted date pit powder. Pakistan Journal of Nutrition, 15(3), 229-237. doi:10.3923/pjn.2016.229.237
  3. Aktürk Z., Işık, M. (2012). Besin değeri ve sağlık açısından hurma (Phoenix dactylifera). Konuralp Tıp Dergisi, 4(3), 62-68.
  4. Al-Dalali, S., Zheng, F., Aleid, S., Abu-Ghoush, M., Samhouri, M., Al- Farga, A. (2018). Effect of dietary fibers from mango peels and date seeds on physicochemical properties and bread quality of Arabic bread. International Journal of Modern Research in Engineering & Management, 1(2), 10-24.
  5. Al-Farsi, M., Alasalvar, C., Al-Abid, M., Al-Shoaily, K., Al-Amry, M. and Al-Rawahy, F. (2007). Compositional and functional characteristics of dates, syrups, and their by-products. Food Chemistry, 104, 943-947.
  6. Al-Farsi, M., Lee, C.Y. (2011). Usage of date (Phoenix dactylifera L.) seeds in human health and animal feed. in Nuts and Seeds in Health and Disease Prevention, Preedy, V. R., Watson, R. R., Patel, V. B. eds, Academic Press, 447-452, USA.
  7. Almana, H. A. and Mahmoud R.M. (1994). Palm date seeds as an alternative source of dietary fiber in Saudi bread. Ecology of Food and Nutrition, 32, 261-270.
  8. Alqahtani, N. K. (2020a). Effects of replacing pectin with date pits powder in strawberry jam formulation. Scientific Journal of King Faisal University (Basic and Applied Sciences), 21(1), 135-147.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Food Engineering

Journal Section

Other

Publication Date

December 30, 2024

Submission Date

December 11, 2024

Acceptance Date

December 18, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 19 Number: 70

APA
Can, N. (2024). Fonksiyonel bir gıda bileşeni olarak hurma çekirdeği. Anadolu Bil Meslek Yüksekokulu Dergisi, 19(70), 129-147. https://izlik.org/JA28DX44SC
AMA
1.Can N. Fonksiyonel bir gıda bileşeni olarak hurma çekirdeği. ABMYO Dergisi. 2024;19(70):129-147. https://izlik.org/JA28DX44SC
Chicago
Can, Nuray. 2024. “Fonksiyonel Bir Gıda Bileşeni Olarak Hurma çekirdeği”. Anadolu Bil Meslek Yüksekokulu Dergisi 19 (70): 129-47. https://izlik.org/JA28DX44SC.
EndNote
Can N (December 1, 2024) Fonksiyonel bir gıda bileşeni olarak hurma çekirdeği. Anadolu Bil Meslek Yüksekokulu Dergisi 19 70 129–147.
IEEE
[1]N. Can, “Fonksiyonel bir gıda bileşeni olarak hurma çekirdeği”, ABMYO Dergisi, vol. 19, no. 70, pp. 129–147, Dec. 2024, [Online]. Available: https://izlik.org/JA28DX44SC
ISNAD
Can, Nuray. “Fonksiyonel Bir Gıda Bileşeni Olarak Hurma çekirdeği”. Anadolu Bil Meslek Yüksekokulu Dergisi 19/70 (December 1, 2024): 129-147. https://izlik.org/JA28DX44SC.
JAMA
1.Can N. Fonksiyonel bir gıda bileşeni olarak hurma çekirdeği. ABMYO Dergisi. 2024;19:129–147.
MLA
Can, Nuray. “Fonksiyonel Bir Gıda Bileşeni Olarak Hurma çekirdeği”. Anadolu Bil Meslek Yüksekokulu Dergisi, vol. 19, no. 70, Dec. 2024, pp. 129-47, https://izlik.org/JA28DX44SC.
Vancouver
1.Nuray Can. Fonksiyonel bir gıda bileşeni olarak hurma çekirdeği. ABMYO Dergisi [Internet]. 2024 Dec. 1;19(70):129-47. Available from: https://izlik.org/JA28DX44SC



All site content, except where otherwise noted, is licensed under a Creative Common Attribution Licence. (CC-BY-NC 4.0)