Review

Toplumsal Eşitsizlikleri Ele Almada Kadim Bir Suçlama Mekanizması: Günah Keçisi

Volume: 11 Number: 1 July 31, 2025
EN TR

Toplumsal Eşitsizlikleri Ele Almada Kadim Bir Suçlama Mekanizması: Günah Keçisi

Öz

Toplumsal eşitsizlikler, bireylerin ve grupların toplumdaki kaynaklara, haklara, fırsatlara ve statülere erişiminde ortaya çıkan yapısal, tarihsel ve kültürel dengesizliklerden beslenmektedir. Bu eşitsizlikler; sınıfsal konum, toplumsal cinsiyet, etnik kimlik, dezavantajlı gruplara aidiyet ve bireylerin içinde bulundukları sosyo-kültürel koşullar gibi çok katmanlı unsurlara dayanmaktadır. Bu yapısal dengesizlikler, farklı dönemlerde çeşitli biçimlerde yeniden üretilerek toplumsal hiyerarşileri pekiştirmektedir. Kriz anlarında – örneğin salgınlar, göç dalgaları ya da doğal afetler gibi durumlarda – bu eşitsizlikler daha da görünür hâle gelmekte ve belirli gruplar, toplum nezdinde “günah keçisi” olarak hedef hâline getirilmektedir. Kadınların toplumsal sorunların nedeni olarak konumlandırılması ve marjinal grupların bulaşıcı hastalıkların yayılmasında sorumlu tutulması, yalnızca bireysel önyargıları değil, aynı zamanda yapısal ayrımcılığı da derinleştirmektedir. Bu tür yaklaşımlar, dışlanmayı ve toplumsal kopuşları besleyerek eşitsizliklerin sürekliliğini sağlamaktadır. Bu çalışma, konuyla ilgili kuramsal yaklaşımlar ve önceki çalışmalar ışığında, günah keçisi mekanizmasının cinsiyet ve sağlık alanlarında nasıl işlediğini tartışmayı ve bu mekanizmanın eşitsizliklerin sorumluluğunu başkalarına transfer ederek nasıl meşrulaştırdığını ortaya koymayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Akar, Ç. (2022). Beyaz mantolu adam öyküsünde ötekileştirmenin görünümleri. Edebi Eleştiri Dergisi, 6(2), 133–141. https://doi.org/10.31465/eeder.1131649
  2. Baker, D. (2011). The end of loser liberalism: Making markets progressive. Lulu.com.
  3. Batuk, C. (2006). Âdem ve Havva’nın kitabı: Eski Ahit apokrifasında Âdem ve Havva’nın hayatı. Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 5(10), 51–96.
  4. Bauer, M., Cahlíková, J., Chytilová, J., Roland, G., & Želinský, T. (2023). Shifting punishment onto minorities: Experimental evidence of scapegoating. The Economic Journal, 133(652), 1626–1640. https://doi.org/10.1093/ej/uead024
  5. Campbell, C. (2011). Günah keçisi: Başkalarını suçlamanın tarihi (Çev. M. Bayındır). İthaki Yayınları.
  6. Eagleton, T. ve Tunca, K. (2012). Tatlı şiddet: Trajik kavramı (Çev. K. Tunca). Ayrıntı Yayınları.
  7. Evangelical Quarterly. (1965). The Oxford annotated Apocrypha. The Apocrypha of the Old Testament (Revised Standard Version)... with introductions, comments, cross references, tables of chronology, and index (B. M. Metzger, Ed.). Oxford University Press. Evangelical Quarterly: An International Review of Bible and Theology, 37(3), 185.
  8. Giddens, A., & Sutton, P. W. (2021). Essential concepts in sociology (2nd ed.). John Wiley & Sons.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Sociology of Inequalities

Journal Section

Review

Publication Date

July 31, 2025

Submission Date

November 11, 2024

Acceptance Date

June 23, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 11 Number: 1

APA
Aktoklu, S. (2025). Toplumsal Eşitsizlikleri Ele Almada Kadim Bir Suçlama Mekanizması: Günah Keçisi. Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 11(1), 1-11. https://doi.org/10.22466/acusbd.1583361

Artvin Coruh University International Journal of Social Sciences

ACUSBD is licensed under the Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY-NC).