Research Article

CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Volume: 10 Number: 2 December 27, 2023
EN TR

CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Abstract

Küresel piyasalar, yatırımcıların yatırım kararlarında etkili olmaktadır. Yatırımcılar, finansal riskleri anlamak ve yönetmek için aldıkları riskler hakkında bilgi sahibi olmayı önemserler. Yatırımcılar karşılaşabileceği en önemli risk göstergelerinden birisi, yatırım yapacakları ülkenin risk durumunu yansıtan CDS primidir. Bu çalışma; BIST 100 endeksi, CDS primi ve döviz kuru değişkenleri arasındaki nedensellik ilişkisini inceleyerek finansal piyasalardaki bu kritik değişkenler arasındaki ilişkiyi anlamayı amaçlamaktadır. Değişkenler arası nedensellik ilişkisi, 01.01.2009-1.03.2023 dönemi arasındaki aylık veriler kullanılarak incelenmiştir. Birinci farkında durağan olduğu sonucuna ulaşılan değişkenler için güvenilir bir VAR modeli kurulabilmesi amacıyla uygun gecikme uzunluğu belirlenmiş, belirlenen gecikme uzunluğunun otokorelasyon, değişen varyans ve içsel bağlantı sorunu olup olmadığı test edilmiştir. Herhangi bir sorun olmayan VAR modelinde nedensellik ilişkisi Toda-Yamamoto nedensellik testi ile analiz edilmiştir. Yapılan analizlere göre tüm değişkenler arasında çift yönlü nedensellik ilişkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Böylece BIST 100 Endeksi, döviz kuru ve CDS Primi değişkenlerinden birindeki değişim, diğer iki değişkendeki değişimin nedeni olduğu tespit edilmiştir.

Keywords

References

  1. ACARAVCI, S. K., & KARAÖMER, M. Y. (2017). Borsa İstanbul (BİST-100) ve kredi temerrüt takası (CDS) arasındaki ilişkinin incelenmesi. In Mediterranean International Conference on Social Sciences by UDG (Vol. 260, p. 273).
  2. ALTINTAŞ, N. (2018). CDS-Büyüme İlişkisi: Yeni Kırılgan Beşli Ülkeler Üzerine Bir Uygulama.
  3. ASGHARIAN, H., BRANDORF, C., & HOLMBERG, J. (2010). Determinants of Sovereign Credit Default Swap spreads for PIIGS-A macroeconomic approach.
  4. BAŞARİR, Ç., & KETEN, M. (2016). Gelişmekte Olan Ülkelerin CDS Primleri İle Hisse Senetleri ve Döviz Kurları Arasındaki Kointegrasyon İlişkisi-Cointegraion Analysis Between CDS Preniums, Stock Indexes and Excahge Rates in Emerging Countries. https://doi.org/10.20875/sb.72076
  5. BAYHAN, S., KÖMÜR, S., & YILDIZ, Ü. (2021). Uluslararası Ekonomi, İşletme ve Politika Dergisi Türkiye için döviz kuru ve Cds primleri arasındaki ilişkinin frekans alanı nedensellik analizi. http://dergipark.org.tr/ueip
  6. BEKTUR, Ç., & MALCIOĞLU, G. (2017). Kredi temerrüt takaslari ile BİST 100 Endeksi arasindaki ilişki: Asimetrik nedensellik analizi. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 17(3), 73-83.
  7. CARR, P., & WU, L. (2007). Theory and evidence on the dynamic interactions between sovereign credit default swaps and currency options. Journal of Banking and Finance, 31(8), 2383–2403. https://doi.org/10.1016/j.jbankfin.2006.09.008
  8. ÇONKAR, M. K., & VERGİLİ, G. (2017). Kredi Temerrüt Swapları ile Döviz Kurları Arasındaki İlişki: Türkiye İçin Ampirik Analiz. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.310704

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Time-Series Analysis, Macroeconomics (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 27, 2023

Submission Date

August 18, 2023

Acceptance Date

November 14, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 10 Number: 2

APA
Saparca, Ü., & Yenipazarlı, A. (2023). CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(2), 30-44. https://doi.org/10.30803/adusobed.1345429
AMA
1.Saparca Ü, Yenipazarlı A. CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2023;10(2):30-44. doi:10.30803/adusobed.1345429
Chicago
Saparca, Ümit, and Aslı Yenipazarlı. 2023. “CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 10 (2): 30-44. https://doi.org/10.30803/adusobed.1345429.
EndNote
Saparca Ü, Yenipazarlı A (December 1, 2023) CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 10 2 30–44.
IEEE
[1]Ü. Saparca and A. Yenipazarlı, “CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ”, Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 10, no. 2, pp. 30–44, Dec. 2023, doi: 10.30803/adusobed.1345429.
ISNAD
Saparca, Ümit - Yenipazarlı, Aslı. “CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 10/2 (December 1, 2023): 30-44. https://doi.org/10.30803/adusobed.1345429.
JAMA
1.Saparca Ü, Yenipazarlı A. CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2023;10:30–44.
MLA
Saparca, Ümit, and Aslı Yenipazarlı. “CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 10, no. 2, Dec. 2023, pp. 30-44, doi:10.30803/adusobed.1345429.
Vancouver
1.Ümit Saparca, Aslı Yenipazarlı. CDS PRİMİ, DÖVİZ KURU VE BİST 100 ENDEKSİ ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2023 Dec. 1;10(2):30-44. doi:10.30803/adusobed.1345429

Cited By