ŞEHİR HASTANESİ KURULUŞ YERİ SEÇİMİ İÇİN GRİ İLİŞKİSEL ANALİZ YAKLAŞIMI: DENİZLİ İLİ ÖRNEĞİ*
Abstract
Özet
İşletme kuruluş yeri, işletmenin ana faaliyetlerini gerçekleştireceği ve uzun yıllar sürdüreceği coğrafi konum anlamına gelir. İşletme kuruluş aşamasında en önemli unsurların başında işletme kuruluş yeri seçimi gelir. Kuruluş yeri seçimi, işletme tipine, firmanın üreteceği mal ya da sunacağı hizmete, yer alacağı pazarın koşullarına, kapasite büyüklüğüne bağlı stratejik bir karardır. Kuruluş yeri seçimi her işletmenin verimliliğini, performansını, tedarik kolaylığını ve kârlılığını etkiler. Birçok kriterin ve birçok alternatifin arasından seçim yapmak söz konusu olduğunda, çok kriterli karar verme yöntemleri karşımıza çıkmaktadır. Çok kriterli karar verme yöntemlerinden birisi de Gri İlişkisel Analiz (GİA) yöntemidir. GİA, unsurlar arasındaki eğilimlerin benzerlik ya da farklılık derecesine bağlı olarak, ilişkiyi ölçmeye yarayan ve sıralama yapmaya imkân veren bir tekniktir
Şehir hastaneleri, kamu özel ortaklığı modeli ile karşımıza çıkmaktadır. Kamu özel ortaklığı modeli bir sözleşmeye dayalı olarak, sağlık yatırımı ve hizmetlerin, projeye yönelik maliyet, risk ve getirilerinin, kamu ve özel sektör arasında paylaşılması yoluyla gerçekleştirilmesidir. Böylece, halka sağlık hizmetleri daha hızlı ve daha kaliteli bir şekilde verilmesi planlanmaktadır. Bu şehir hastaneleri projelerinin tüm Türkiye’de yaygınlaştırılması amaçlanmaktadır. Bu çalışmada Denizli ilinde yapılması planlanan şehir hastanesi yatırımına örnek olması amacıyla, sağlık ve şehir planlama alanında çalışmakta olan uzmanlarla birlikte 5 alternatif kuruluş yeri ve 12 kriter ele alınmıştır. Alternatif bölgeler GİA yöntemi ile değerlendirilerek, en uygun şehir hastanesi kuruluş yeri belirlenmeye çalışılmıştır.
Keywords
References
- KAYNAKÇA Acartürk, E., Keskin, S. (2012), “Türkiye’de Sağlık Sektöründe Kamu Özel Ortaklığı Modeli”, SDÜ İİBF Dergisi, Cilt.17, Sayı.3, 25 – 51. Ahmed, A. H., Mahmoud, H., Aly, A. M. M. (2016), “Site Suitability Evaluation forSustainable Distribution of Hospital Using Spatial Information Technologies and AHP: A case Study of Upper Egypt, Aswan City”, Journal of Geographic Information System, Vol. 8, No. 5, 578 – 594. Altan, Y., Kerman, U., Aktel, M.,Metin, Y. ve Eke, E. (2013), “Yerel Yönetimlerde Kamu Özel Ortaklığı Uygulaması: Büyükkabaca Belediyesi Örneği”, Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, C:5, S:3, s. 9-17 Aytürk, S. (2006), Askeri Savunma Sistemlerinde Analitik Hiyerarşi ve Analitik Şebeke Prosesi ile Hafif Makineli Tüfek Seçimi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Alp, İ., Öztel, A., Köse, M. S. (2015), “Entropi Tabanlı MAUT Yöntemi ile Kurumsal Sürdürülebilirlik Performansı Ölçümü: Bir Vaka Çalışması”, Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt. 11, Sayı. 2, 65 – 81. Arık, M. M. (2014). Analitik Hiyerarşi Süreci ve Analitik Ağ Süreci Metotları Kullanılarak Bir Termal Kamerada Optik Seçimi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara. Baş, M., Çakmak, Z. (2012), “Gri İlişkisel Analiz ve Lojistik Regresyon Analizi ile İşletmelerde Finansal Başarısızlığın Belirlenmesi ve Bir Uygulama”, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt. 12, Sayı. 3, 63 – 82. Busief, İ. M., Shouman, M. A. (2012), “Hospital Site Selection in Benghazi City in Libya”, International Conference on Industrial Engineering an Operations Management (İstanbul), 3th – 6th July, 2012. Bostancı, S. H., Ocakçı, M., Şeker, S. (2006), “Kentsel Siluetin Çeşitlilik Açısından Değerlendirilmesinde Entropi Yaklaşımı”, Journal of İstanbul Kültür University, Cilt. 4, Sayı. 2, 83 – 95. Cerrahoğlu, A. (2016), “Şehir Hastaneleri ve Birinci Basamak”, The Journal of Turkish Family Physician, Cilt. 7, Sayı. 3, 81 – 84. Chatterjee, D., Mukherjee, B. (2013), “Potential Hospital Location Selection Using AHP: A Study in Rural India”, International Journal of Computer Applications, Vol. 71, No. 17, 1 – 7. Chatterjee, D., Mukherjee, B. (2013), “Potential Hospital Location Selection Using Fuzzy – AHP: An Empirical Study in Rural India”, International Journal of Innovative Technology an Research, Vol. 1, No. 4, 304 – 314. Chen, F. L., Chen, Y. C. (2010), “Evaluating the Maintenance Performance of the Semiconductor Factories Based on the Analytical Hierarchy Process and Grey Relational Analysis”, American Journal of Applied Sciences, Vol. 7, No. 4, 568 – 574. Chen, T., Jin, Y., Qiu, X., Chen, X. (2014), “A Hybrid Fuzzy Evaluation Method for Safety Assessment of Food-Waste Feed Based on Entropy and The Analytic Hierarchy Process Methods”, Expert Systems with Applications, Vol. 41, No. 16, 7328 – 7337. Chen, W., Feng, D. F., Chu, X. (2015), “Study of Poverty Alleviation Effects for Chinese Fourteen Contiguous Destitute Areas Based on Entropy Method”, International Journal of Economics and Finance, Vol. 7, No. 4, 89 – 98. Çınar, Y. (2004), Çok Nitelikli Karar Verme ve Bankaların Mali Performanslarının Değerlendirilmesi Örneği (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara. Ecer, F. (2007), Fuzzy Topsis Yöntemiyle İnsan Kaynağı Seçiminde Adayların Değerlemesi ve Bir Uygulama (Yayımlanmamış Doktora Tezi), Afyon Kocatepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar. Ecer, F. (2013), “Türkiye’deki Özel Bankaların Finansal Performanslarının Karşılaştırılması: 2008 – 2011 Dönemi”, AİBÜ SBE Dergisi, Cilt. 13, Sayı. 2, 171 – 189. Ecer, F. Ve Günay, F. (2013), “ Borsa İstanbul’da İşlem Gören Turizm Şirketlerinin Finansal Performanslarının Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Ölçülmesi, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi”, Cilt 25, Sayı 1, Bahar: 35 - 48 Enea, M., Piazza, T. (2004), “Project Selection by Constrained Fuzzy AHP”. Fuzzy Optimization and Decision Making, Vol. 3, No. 1, 39 – 62. Ertuğrul, İ., Karakaşoğlu, N. (2010), “Electre ve Bulanık AHP Yöntemleri İle Bir İşletme İçin Bilgisayar Seçimi”, DEÜ İİBF Dergisi, Cilt. 25, Sayı. 2, 23 – 41. Ertuğrul, İ., Özçil, A. (2014), “Çok Kriterli Karar Vermede TOPSIS ve VIKOR Yöntemleriyle Klima Seçimi”, Çankırı Karatekin Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, Cilt. 4, Sayı. 1, 267 – 282. İnce, Ö., Bedir, N., Eren, T. (2016), “Hastane Kuruluş Yeri Seçim Probleminin Analitik Hiyerarşi Süreci İle Modellenmesi”, GÜ Sağlık Bilimleri Dergisi, Cilt. 3, Sayı. 1, 8 – 21. Jajaliyoon, N., Arastoo, A., Pirouti, A. (2015), “Land Selection; Using Multiple Criteria Decision Making”, International Journal of Academic Research in Management, Vol. 4, No. 1, 14 – 23. Karaatlı, M., Ömürbek, N., Köse, G. (2014), “Analitik Hiyerarşi Süreci Temelli TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri İle Futbolcu Performanslarının Değerlendirilmesi”, DEÜ İİBF Dergisi, Cilt. 29, Sayı. 1, 25 – 61. Karadeniz, E., Koşan, L., Günay, F. Ve Beyazgül, M. (2017), “Türk İmalat Sektöründe Finansal Performansın Gri İlişkisel Analiz Yöntemi İle İncelenmesi: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası İmalat Alt Sektör Bilançolarında Bir Araştırma”, Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi, 2017-2, s.161-184 Kenger, M. D. (2017). Banka Personel Seçiminin Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinden Entropi Temelli MAUT, ARAS ve Gri İlişkisel Analiz Yöntemleri İle Değerlendirilmesi, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Pamukkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizli. Kerman, U., Altan, Y., Aktel M. Ve Eke, E., (2012), “Sağlık Hizmetlerinde Kamu Özel Ortaklığı Uygulaması”, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Y.2012, C.17, S.3, s.1-23. Kuo, Y., Yang, T., Huang, G. W. (2008), “The Use of Grey Relational Analysis in Solving Multiple Attribute Decision – Making Problems”, Computers and Industrial Engineering, Vol. 55, No. 1, 80 – 93. Lee, P. T. W., Lin, C. W., Shin, S. H. (2012), “A Comparative Study on Financial Positions of Shipping Companies in Taiwan and Korea Using Entropy and Grey Relation Analysis”, Expert Systems with Applications, Vol. 39, No. 5, 5649 – 5657. Lin, s. J., Lu, I. J., Lewis C. (2007), “Grey Relation Performance Correlations Among Economics, Energy Use and Carbondioxide Emission in Taiwan”, Energy Policy, Vol. 35, No. 3, 1948 – 1955. Meydan, C., Yıldırım, B. F., Senger, Ö. (2016), “BIST’te İşlem Gören Gıda İşletmelerinin Finansal Performanslarının Gri İlişkisel Analiz Yöntemi Kullanılarak Değerlendirilmesi”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, Cilt. 0, Sayı. 69, 147 – 167. Opricovic, S., Tzeng, G. H.(2003), “Defuzzification within a Multicriteria Decision Model”, International Journal of Uncertainty, Vol. 11, No.5, 635 – 652. Organ, A., Kenger, M. D. (2012), “Bulanık Analitik Hiyerarşi Süreci ve Mortgage Banka Kredisi Seçim Problemine Uygulanması”, Niğde Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, Cilt. 5, Sayı. 2, 119 – 135. Organ, A. (2013), “Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinden Bulanık PROMETHEE Yönteminin Konteynır Seçiminde Uygulanması”, Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt. 12, Sayı. 45, 252 – 269. Ömürbek, N., Karaatlı, M., Balcı, H. F. (2016), “Entropi Temelli MAUT ve SAW Yöntemleri İle Otomotiv Firmalarının Performans Değerlemesi”, Dokuz Eylül Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, Cilt. 31, Sayı.1, 227 – 255. Önüt, S., Tuzkaya, U. R., Kemer, B. (2008), “An Analytical Network Process Approach To The Choice of Hospital Location”, Journal of Engineering and Natural Sciences, Vol. 25, No. 4, 367 – 379. Özden, U., Başar, Ö Ve Kalkan S., ( 2012), “İMKB’de İşlem Gören Çimento Sektöründeki Şirketlerin Finansal Performanslarının Vıkor Yöntemi ile Sıralanması”, Ekonometri ve İstatistik Dergisi, Sayı:17, 23-44 Parkan, C., Wu, M. L. (2000), “Comparison of Three Modern Multicriteria Decision Making Tools”, International Journal of Systems Science, Vol. 31, No. 4, 497 – 517. Şen, H., Demiral, M. F. (2016), “Hospital Location Selection with Grey System Theory”, European Journal of Economics an Business Studies, Vol. 5, No. 1, 66 – 79. Pophali, G. R., Chelani, A. B., Dhodapkar, R. S. (2011), “Optimal Selection of Full Scale Tannery Effluent Treatment Alternative Using Integrated AHP and GRA Approach”, Expert Systems with Applications, Vol. 38, No. 9, 10889 – 10895. Shahbandarzadeh, H., Ghorbanpour, A. (2011), “The Applying ISM/FANP Approach for Appropriate Location Selection of Health Centers”, Iranian Journal of Management Studies, Vol. 4, No. 2, 5 – 28. Soltani, A., Marandi, E. Z. (2011), “Hospital Site Selection Using Two– Stage Fuzzy Multi – Criteria Decision Making Process”, Journal of Urban and Environmental Engineering, Vol. 5, No. 1, 32 – 43. Shemshadi, A., Shirazi, H., Toreihi, M., Tarokh M. J. (2011), “A Fuzzy VIKOR Method for Supplier Selection Based on Entropy Measure for Objective Weighting”, Expert Systems with Applications, Vol. 38, No. 10, 12160 – 12167. Şişman, B., Eleren, A. (2013), “En Uygun Otomobilin Gri İlişkisel Analiz ve ELECTRE Yöntemleri İle Seçimi”, SDÜ İİBF Dergisi, Cilt. 18, Sayı. 3, 411 – 429. Tiryaki, F., Ahlatçıoğlu, M. (2005), “Fuzzy Stock Selection Using a New Fuzzy Ranking and Weighting Algorithm”, Applied Mathematics and Computation, Vol. 170, No. 144 – 157. Tunca Z., Ömürbek N., Cömert G. ve Aksoy E. (2016), “Opec Ülkelerinin Performanslarının Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinden Entropi ve Maut İle Değerlendirilmesi”, Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, Isparta, Cilt:7, Sayı:14, 7-8. Uzun, S., Kazan, H. (2016), “Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinden AHP TOPSIS ve PROMETHEE Karşılaştırılması, Gemi İnşada Ana Makine Seçimi Uygulaması”, Journal of Transportation and Logistics, Cilt. 1, No. 1, 99 – 113. Üstünışık, N. Z. (2007), Türkiye'deki İller ve Bölgeler Bazında Sosyo – Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması: Gri İlişkisel Analiz Yöntemi ve Uygulaması, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Wang, R. T., Ho, C. T., Feng, C. M., Yang Y. K. (2004), “A Comparative Analysis of the Operational Performance of Taiwan’s Major Airports”, Journal of Air Transport Management, Vol. 10, No. 5, 353 – 360. Xu, G., Yang, Y. P., Lu , S. Y., Li, L., Song, X. (2011), “Comprehensive Evaluation of Coal – Fired Power Plants Based on Grey Relational Analysis and Analytic Hierarchy Process”, Energy Policy, Vol. 39, No. 5, 2343 – 2351. Yıldırım, B. F. (2015), “Çok Kriterli Karar Verme Problemlerinde ARAS Yöntemi”, KAÜİİBF Dergisi, Cilt. 6, Sayı. 9, 285 – 296. Zhang Y., Chen J., Chen Z., Nie Z. (2015), “Improving Assessment Of Groundwater Sustainability With Analytic Hierarchy Process and information Entropy Method: A Case Study of The Hohhot Plain”, China, Environment Earth Science, Vol. 73, No. 5, 2353 – 2363.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Arzu Organ
PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ, İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ
Türkiye
Bilge Tekin
This is me
DENIZLI TICARET ODASI
Publication Date
December 28, 2017
Submission Date
September 7, 2017
Acceptance Date
December 6, 2017
Published in Issue
Year 2017 Volume: 4 Number: 3
Cited By
Hospital Location Selection: A Systematic Literature Review on Methodologies and Applications
Mathematical Problems in Engineering
https://doi.org/10.1155/2021/6682958Gri İlişkisel Temelli TOPSIS Yöntemi ile Depo Yeri Seçimi
Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.18506/anemon.761624Estimation of hospital trip characteristics in terms of transportation planning
Journal of Transport & Health
https://doi.org/10.1016/j.jth.2020.100987ENTROPİ-ARAS HİBRİT YÖNTEMİ İLE BİLİŞİM İŞLETMELERİ İÇİN EN UYGUN TEKNOPARK BÖLGESİNİN BELİRLENMESİ
International Journal of Management Economics and Business
https://doi.org/10.17130/ijmeb.839584Özel Bir Hastanenin Yer Seçimi için Bulanık COPRAS Tekniğinin Uygulanması
Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.17798/bitlisfen.980813Facility Location Selection with Integrated Fuzzy AHP and Fuzzy VIKOR Methods
Çukurova Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.21605/cukurovaumfd.1146098HASTANE YATIRIMLARI ÜZERİNDE ETKİLİ OLAN FAKTÖRLERİN GRİ İLİŞKİSEL ANALİZ YÖNTEMİYLE BELİRLENMESİ
Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi
https://doi.org/10.29106/fesa.1181334Şehir Hastanelerine İlişkin Haberlerin Gazetelerde Yansıması
Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi
https://doi.org/10.29249/selcuksbmyd.508467BİST KİMYA, PETROL KAUÇUK VE PLASTİK ÜRÜNLER SEKTÖRÜNDEKİ İŞLETMELERİN FİNANSAL PERFORMANSLARININ HİBRİD ÇKKV YAKLAŞIMI ÇERÇEVESİNDE DEĞERLENDİRİLMESİ
Beykoz Akademi Dergisi
https://doi.org/10.14514/BYK.m.26515393.2019.7/1.123-152AVRUPA BİRLİĞİ VE SEÇİLİ ÜLKELERİNİN TEKNOLOJİ ÜRETİM ODAKLI VERİLERİNİN ENTROPİ VE GRİ İLİŞKİLER ANALİZ MODELLERİYLE İNCELENMESİ
Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi
https://doi.org/10.18092/ulikidince.1214069MUHASEBE MESLEK MENSUPLARININ MUHASEBEDE DİJİTALLEŞMEYE GEÇMELERİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN GRİ İLİŞKİSEL ANALİZ İLE TESPİT EDİLMESİ
Muhasebe ve Denetime Bakış
https://doi.org/10.55322/mdbakis.1195567KURULUŞ YERİ SEÇİMİNDE ANALİTİK HİYERARŞİ SÜRECİNİN KULLANILMASI: İZMİR’DE GERÇEK BİR GIDA İŞLETMESİ ÜZERİNDE UYGULAMA
Journal of Business Innovation and Governance
https://doi.org/10.54472/jobig.1211705DECISION SUPPORT SYSTEMS IN INDUSTRIAL INVESTMENTS: SUSTAINABLE TEXTILE FACTORY LOCATION SELECTION VIA THE BOCR-AHP HYBRID MODEL
Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1681988