Year 2019, Volume 6 , Issue 1, Pages 52 - 64 2019-08-05

Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)
Reflection To The Village From Turkish Educatıon and Its Practice From First Years of Turkish Rebuplic to Transtion of Multypolitical Party (A Study on Registiration of Erbeyli Primary School Between 1933-1953)

Menderes Akdağ [1]


Milli Mücadele sonrası milli egemenliğe dayalı, laik, bir ulus devlet var edilmeye çalışılmıştır.  Yeni bir devlet olgusu yeni bir millet inşasını zorunlu kılmıştır. Bu inşanın anahtarı eğitim olmuştur. Türkiye Cumhuriyeti, Atatürk’ün sağlığında kendine ait ilk kuşağını yaptığı büyük inkılapların ışığında yetiştirmiştir. Türkiye, Osmanlı’dan bir insan mirası devralmıştır. İlk Cumhuriyet nesli, bu kuşakla birlikte belli bir süre aynı dönemi paylaşmıştır. Cumhuriyet’in nesilden nesile aktarılacak bir değer olarak benimsenmesinde zamana ihtiyaç duyulmuştur. Atatürk’ün ölümüyle eğitim yatırımları ve anlayışı zayıflamıştır. II. Dünya Savaşı’nın getirdiği sorunlar Türk Eğitim Sistemi’ni etkilemiştir. Savaş sonrası çok partili siyasi sisteme geçilmiştir. Süreç 1950 seçimlerinde iktidarın el değişmesiyle tamamlanmıştır. Söz konusu dönemler, eğitimde kendine mahsus izler bırakmıştır. Eğitim, bir insan ve kimlik inşası olarak tanımlanırsa Türk eğitimin amaçlarının ne denli yakalandığını taşradaki eğitim uygulamalarından takip edebiliriz. Eğitim sorunlarını taşra derinden hisseder ve yaşar. Bunu anlamak için eğitimin taşra uygulamalarına bakmak gereklidir. Yine Türkiye’deki siyasi ve sosyal ayrışmaları buradan takip etmek mümkündür. 1933-1953 arası ciddi kırılmaları içinde barındırır.  Makalemizde bu dönemi Erbeyli Köy İlkokulu öğrenci kütüklerinden yola çıkarak yeniden okumaya çalıştık. Süreçte, okulu terk oranının yüksek olduğunu, kızların erken yaşta evlendirildiğini, müfredatın değiştiğini gördük. Eğitim amaçlarının taşra bağlamında büyük ölçüde gerçekleştirilemediğine şahit olduk. Çalışmamızda yöntem olarak öncelikle literatür taraması yaptık. Ardından Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerini inceledik. Buradaki verileri istatistiğe döktük. İlgili dönemde öğrencilik yapmış kimi kişilerle sözlü tarih çalışması yaptık. Gazete taramalarıyla verileri pekiştirmeye çalıştık. Araştırmamıza benzer bir çalışma henüz yapılmamıştır. Onun için Türk eğitimi ve eğitim tarihi adına çalışmamız önemli katkılar sunacaktır diyebiliriz. 

This new formation determines to a new nation. The education system was the key for the nation building. Turkish Republic educated its first own generation during The Ataturk era. Turkey inherited human source from The Ottaman Empire. Therefore the first generation of Turkish Republic lived those older generation for a period. Time is needed to transfer Republican ideals to the further generation. A considerable spurt of educational investments was witnessed during The Ataturk era. Following his death, these improvements had become weakened. II. War Of The World brought many problems. These problems affected the education system. After World War, the multipolitical party system started. This progress is completed when the government changes in the selection of 1950.  These periods remain traces in terms of education. If education is described as the building of identity and human, we can easily follow Turkish education system if its aims reach its goal or not from educational practice in the countryside. The countryside feels educational problems deeply. To understand this, it is necessary to look at the practice of the countryside education system. We can also follow social and political separation from it. Between the years of 1933-1953, we see that there are serious breaking points. In this article, we try to read this period from the registration of the Erbeyli Primary School.During this period, we see rate of students who dropped out the school are so high and girls are getting married with boys at young ages, the curriculum is changed. Finally, the aims of education in the light of the countryside are not actualized. . As a method in our study, we made a literature review.  Then, we examined Erbeyli Primary School Student Registries. we made statistics about it. We studied oral history with some people who were students in the related years. We tried to reinforce the data through newspaper scans. A similar study as ours has not been done yet. Therefore, our study will provide important contributions in name of Turkish education and history of education.

  • Arşiv Kaynakları: -Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütükleri 1 ve 2 Numaralı Defterler-CHP Aydın İl Kongresi (3.12.1948) İlçe Kongrelerinden Gelen Dileklerin Özeti- Cumhuriyetin 15.Yılında Aydın, CHP Basımevi, Aydın,-İlk Mektep Müfredat Programı, Devlet Matbaası, İstanbul, 1930.
  • Gazeteler: -Anadolu-Demokrat İzmir
  • Basılı: -Alsan, Zeki M, ‘Mustafa’nın Romanı-Memleket Çocuğu(1889-1907 Aydın ve İzmir Hatıraları)’ Vadi Yayınları, 2002. -Armaoğlu, Fahir, ’20. yüzyıl Siyasi Tarihi cilt 1-2’ Alkım Yayınları, İstanbul, 2002.-Arıkan, Zeki(Editör) Tariş Tarihi, 1993.-Aybars, Ergün, ‘Atatürkçülük ve Modernleşme’ İzmir, 2000.-Aydın İl Yıllığı, (1973).-Başaran İbrahim. E. ‘Eğitime Giriş’ 6.Baskı, Ankara, 1987.- Başgöz İlhan-Howard E. Wilson, ‘Türkiye Cumhuriyeti’nde Eğitim ve Atatürk’ Dost Yay. Ankara, 1968.-Dinç, Sait. Cumhuriyet Döneminde Yapılan Milli Eğitim Şuraları ve Alınan Kararların Uygulamaları(1923-1960), Hacettepe Üv. Ankara, 1999.-Eroğlu, Hamza, ‘Türk İnkılap Tarihi’ Ankara, 1990.-Feroz Ahmad, ‘Modern Türkiye’nin Oluşumu’ Kaynak Yayınları, İstanbul, 1999 .-Gök,Fatma(editör) ‘75 Yılda Eğitim’ İş Bankası-Tarih Vakfı Yayınları, İstanbul, 1999.-Gülöksüz, Yiğit(Genel Koordinatör), ‘Liseli Gençlerin Gözüyle Cumhuriyetimiz-Yerel Tarih Yarışması’ Ekonomik ve Toplumsal Tarih Vakfı Yayını, İstanbul, 1999.-Gürkan,Emrah, ‘80. yılında Cumhuriyet-Ne kadar Muasırlaşabildik’ Güncel Yayınları, İstanbul, 2003. -Kartekin Enver, Devrim Tarihi ve Türkiye Cumhuriyeti Rejimi, Sinan Yayınları, İstanbul, 1973.-‘İzmir Liseler Arası tarih Yarışması’ İzmir B. Şehir B. Kent Kitaplığı Yayınları, İzmir, 2003.-Özakın, Gülsün, İlk ve Ortaöğretim Ders Kitaplarında Laiklik(1929-1960), YTL, İstanbul. 2004.-Özbey, Emre ‘Aydın Lisesi’ YTL, Aydın, 2009.-Öztürk, Adil Adnan. ‘Türkiye’de Modern Eğitimin Gelişimi ve Aydın İli’ Aydın, 1999.-Sakaoğlu, Necdet, ‘Osmanlı’dan Günümüze Eğitim Tarihi’ Bilgi Üniv. Yay. İstanbul, 2003.- Şengör A, ‘Hasan Ali Yücel ve Türk Aydınlanması’ TÜBİTAK Yayınları 2. Baskı, Ankara, 2003.
  • Sözlü Kaynak: Emine CeritNecati ÖzçöllüNecmettin Aydın.Meral Özçöllü
Primary Language tr
Subjects Social
Journal Section Articles
Authors

Author: Menderes Akdağ (Primary Author)
Institution: MEB
Country: Turkey


Dates

Publication Date : August 5, 2019

Bibtex @research article { adusobed428778, journal = {Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi}, issn = {2148-4996}, address = {}, publisher = {Adnan Menderes Üniversitesi}, year = {2019}, volume = {6}, pages = {52 - 64}, doi = {}, title = {Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)}, key = {cite}, author = {Akdağ, Menderes} }
APA Akdağ, M . (2019). Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , 6 (1) , 52-64 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/adusobed/issue/47467/428778
MLA Akdağ, M . "Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)". Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 (2019 ): 52-64 <https://dergipark.org.tr/en/pub/adusobed/issue/47467/428778>
Chicago Akdağ, M . "Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)". Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 (2019 ): 52-64
RIS TY - JOUR T1 - Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953) AU - Menderes Akdağ Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - DO - T2 - Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 52 EP - 64 VL - 6 IS - 1 SN - 2148-4996- M3 - UR - Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953) %A Menderes Akdağ %T Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953) %D 2019 %J Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi %P 2148-4996- %V 6 %N 1 %R %U
ISNAD Akdağ, Menderes . "Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)". Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 / 1 (August 2019): 52-64 .
AMA Akdağ M . Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953). Adnan Menderes University Journal of Social Sciences Institute. 2019; 6(1): 52-64.
Vancouver Akdağ M . Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2019; 6(1): 64-52.