SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ “TARİH” KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR/ METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ

Number: 14 October 31, 2013
  • Yasemin Er Tuna
  • Fatma Mazman Budak
EN TR

SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ “TARİH” KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR/ METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ

Abstract

Metafor kavramı araştırmacılar tarafından farklı şekillerde tanımlanır. Lakoff ve Johnson (2005;25) metaforu; bir düşünce malzemesi, insan kavrayışının bir şekli ve sadece bir söz figürü değil aynı zamanda bir düşünce figürü olarak tanımlamıştır. Metaforlar, bir kişinin bir kavramı ya da olguyu algıladığı biçimde, benzetmeler kullanarak ifade etmesidir. Bu araştırmada sosyal bilgiler öğretmen adaylarının “tarih” kavramıyla ilgili kullandıkları metaforlar ortaya konmaya çalışılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Sosyal Bilgiler Öğretmenliğine devam eden 100 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırma 2011-2012 akademik yılının bahar döneminde yapılmıştır. Bu araştırmada da sosyal bilgiler öğretmen adaylarının, “tarih” kavramına ilişkin sahip oldukları algıları ortaya çıkarmak için, öğretmen adaylarına, “Tarih…. gibidir; çünkü …” ifadesinin yazılı olduğu boş bir kağıt verilerek boşlukları doldurmaları istenmektedir. Çalışmanın verileri nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Bu araştırmanın amacı, Sosyal Bilgiler öğretmen adaylarının “Tarih” kavramına ilişkin sahip oldukları algıları metaforlar aracılığıyla ortaya koymaktır. Bu genel amaç çerçevesinde, “sosyal bilgiler öğretmen adayları “Tarih” kavramına ilişkin sahip oldukları algıları hangi metaforlar aracılığıyla açıklamaktadır?” sorusunun cevabı araştırılmıştır. Araştırma neticesinde, katılımcılar tarafından tarih kavramına ilişkin zengin metaforların oluşturulduğu tespit edilmiştir. Oluşturulan metaforlar ve metafor açıklamaları tarihin genel manada bilinen, anlamı ve görevine uyumlu olarak ortaya çıkmıştır. Öğrenciler toplam 62 farklı metafor oluşturmuşlardır. Oluşturulan bu metaforlar 11 kategori altında incelenmiştir.

Keywords

References

  1. Arslan, M. M. ve Bayrakçı, M. (2006). Metaforik Düşünme ve Öğrenme Yaklaşımını Eğitim-Öğretim Açısından İncelenmesi. Milli Eğitim, 35(171), Çakıroğlu, O. (1987). “Cumhuriyet Döneminden Bu Yana Sosyal Bilgiler Öğretmeni Yetiştirmenin Dünü, Bu Günü, Yarını”, Gazi Üniversitesi Öğretmen Yetiştiren Yükseköğretim Kurumlarının Dünü-Bugünü-Geleceği Sempozyumu. Ankara. Çelikten, M. (2006). “Kültür ve Öğretmen Metaforları” Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi Sayı 21. Yıl, 2006/2
  2. Gay, L. R., Mills, G. E. & Airasian, P. (2009). Educational research: Competencies for analysis and application (9th edt.). USA: Pearson.
  3. Geçit, Y. ve Gencer, G. (2011) Sınıf Öğretmenliği 1. Sınıf Öğrencilerinin Coğrafya Algılarının Metafor Yoluyla Belirlenmesi (Rize Üniversitesi Örneği). Marmara Coğrafya Dergisi Sayı: 23, Ocak. İstanbul
  4. Gömleksiz, M.N., Kan, A. Ü. Ve Öner, Ü. (2012). İlköğretim Öğrencilerinin Sosyal Bilgiler Dersine İlişkin Metaforik Algıları. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 14/
  5. Jenkins, K. (1997). Tarihi Yeniden Düsünmek. Çev. Bahadır Sina Şener. Dost KitabeviAnkara.
  6. Koçbeker, B. N. ve Saban A. (2006). Öğretmen Adaylarının Öğretmen Kavramına İlişkin Algılarının Metafor Analizi Yoluyla İncelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri (Educational Sciences: Theory & Practice), cilt 6(2), s.461-522.
  7. Lakoff, G. & Johnson, M. (2005). Metaforlar: Hayat, Anlam ve Dil (Çev. G. Y.Demir). İstanbul: Paradigma.
  8. Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis (2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage Pub.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

-

Authors

Yasemin Er Tuna This is me

Fatma Mazman Budak This is me

Publication Date

October 31, 2013

Submission Date

July 5, 2014

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2013 Number: 14

APA
Tuna, Y. E., & Budak, F. M. (2013). SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ “TARİH” KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR/ METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14, 609-642. https://doi.org/10.14520/adyusbd.600
AMA
1.Tuna YE, Budak FM. SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ “TARİH” KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR/ METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2013;(14):609-642. doi:10.14520/adyusbd.600
Chicago
Tuna, Yasemin Er, and Fatma Mazman Budak. 2013. “SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ ‘TARİH’ KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ”. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, nos. 14: 609-42. https://doi.org/10.14520/adyusbd.600.
EndNote
Tuna YE, Budak FM (October 1, 2013) SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ “TARİH” KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR/ METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 14 609–642.
IEEE
[1]Y. E. Tuna and F. M. Budak, “SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ ‘TARİH’ KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR/ METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ”, Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 14, pp. 609–642, Oct. 2013, doi: 10.14520/adyusbd.600.
ISNAD
Tuna, Yasemin Er - Budak, Fatma Mazman. “SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ ‘TARİH’ KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ”. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 14 (October 1, 2013): 609-642. https://doi.org/10.14520/adyusbd.600.
JAMA
1.Tuna YE, Budak FM. SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ “TARİH” KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR/ METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2013;:609–642.
MLA
Tuna, Yasemin Er, and Fatma Mazman Budak. “SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ ‘TARİH’ KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ”. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 14, Oct. 2013, pp. 609-42, doi:10.14520/adyusbd.600.
Vancouver
1.Yasemin Er Tuna, Fatma Mazman Budak. SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ “TARİH” KAVRAMINA İLİŞKİN ALGILARININ MECAZLAR/ METAFORLAR YARDIMIYLA ANALİZİ. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2013 Oct. 1;(14):609-42. doi:10.14520/adyusbd.600

Cited By