Girdi Çıktı Analizi ile Yeni Ekonomi Programı Hedeflerinin Değerlendirilmesi
Öz
Girdi çıktı tabloları bir ekonomide bulunan sektörlerin arz talep ilişkisi içerisinde birbirleriyle olan ekonomik etkileşimlerini gösterir. Türkiye ekonomisi için Türkiye İstatistik Kurumu tarafından en son hazırlanan girdi çıktı tablosu 64 sektörlü ve 2012 yılına aittir. Girdi çıktı tablosuyla yapılan analiz sonuçlarının daha anlamlı ve yorumlanabilir olması adına NACE Rev-2 ekonomik sınıflaması kullanılarak tablo toplulaştırma işlemiyle 27 sektöre indirgenmiştir. 2012 yılı girdi çıktı tablosu RAS yöntemi kullanılarak önce 2014 yılına, 2014 yılı tablosu kullanılarak da 2016 yılına güncellenmiştir. Çalışmada girdi çıktı tabloları yardımıyla Türkiye ekonomisinin var olan hedeflerinin yorumlanması adına hedef programlama modelleri kurulmuştur. Hedefler için Kalkınma Bakanlığı tarafından Yeni Ekonomi Programı ele alınmıştır. Programda belirlenen Gayri Safi Yurtiçi Hasıla ve istihdam hedefleri eşit öncelikli tutularak gereken sektörel üretim değerleri aranmıştır. Yeni Ekonomi Programı için 2016 yılı baz alınırsa 2019, 2020 ve 2021 yılları için ortalama toplam Gayri Safi Yurtiçi Hasıla’da %32,61 ve toplam arzda %22,48 artış olması gerektiği belirlenmiştir. Yeni Ekonomi Programı hedeflerine ulaşılmasında sektörel olarak Sektör-1:Tarım, Sektör-2:Maden ve Sektör-14:Elektrik ve iklimlendime sektörlerinin katkılarının daha fazla olduğu görülmüştür. Elde edilen sonuçların karar vericilere yatırımların yönlendirimesi konusunda katkı sağlaması beklenmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Apaydın A. ve Dalkılıç F. (2001). Girdi Çıktı Analizi ve Hedef Programlama, 2. İstatistik Kongresi Bildiriler Kitabı, Antalya, s.70-73.
- Aydoğuş, O. (2010). Girdi-Çıktı Modellerine Giriş, Efil Yayınevi, Ankara.
- Aydoğuş, O. (2012). İzmir Bölgesi Girdi-Çıktı Analizi, İzmir Kalkınma Ajansı (İZKA).
- Bui T. and Nguyen V. P. (2013). A Short Note on RAS Method, Advances in Management & Applied Economics, vol. 3, no.4, 2013, 133-13.
- Can T. ve Özlüer B. (2012). Input-Output Analysis with Linear Programming: The Case of Turkey, International Research Journal of Finance and Economics, s.138-145.
- Dalkılıç, F. (1999). Girdi-Çıktı Analizi ve Hedef Programlama, Yüksek Lisans Tezi, İstatistik Bilim Dalı, Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara Üniversitesi, Ankara.
- Karkacıer, O. (2001). Tokat İli Tarıma Dayalı Sanayi Sektörlerinin Yapısal Analizi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Yayınları No:57, Araştırma Serisi:18
- Kondo, Y. and Shinichiro N. (2005). Waste input–output linear programming model with its application to eco-efficiency analysis. Economic Systems Research, 17.4: 393-408.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Kasım 2020
Gönderilme Tarihi
26 Nisan 2020
Kabul Tarihi
15 Ekim 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 6 Sayı: 3
APA
Sel, A., & Bircan, H. (2020). Girdi Çıktı Analizi ile Yeni Ekonomi Programı Hedeflerinin Değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(3), 746-759. https://doi.org/10.31592/aeusbed.727266
AMA
1.Sel A, Bircan H. Girdi Çıktı Analizi ile Yeni Ekonomi Programı Hedeflerinin Değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020;6(3):746-759. doi:10.31592/aeusbed.727266
Chicago
Sel, Ahmet, ve Hüdaverdi Bircan. 2020. “Girdi Çıktı Analizi ile Yeni Ekonomi Programı Hedeflerinin Değerlendirilmesi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 (3): 746-59. https://doi.org/10.31592/aeusbed.727266.
EndNote
Sel A, Bircan H (01 Kasım 2020) Girdi Çıktı Analizi ile Yeni Ekonomi Programı Hedeflerinin Değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 3 746–759.
IEEE
[1]A. Sel ve H. Bircan, “Girdi Çıktı Analizi ile Yeni Ekonomi Programı Hedeflerinin Değerlendirilmesi”, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 6, sy 3, ss. 746–759, Kas. 2020, doi: 10.31592/aeusbed.727266.
ISNAD
Sel, Ahmet - Bircan, Hüdaverdi. “Girdi Çıktı Analizi ile Yeni Ekonomi Programı Hedeflerinin Değerlendirilmesi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6/3 (01 Kasım 2020): 746-759. https://doi.org/10.31592/aeusbed.727266.
JAMA
1.Sel A, Bircan H. Girdi Çıktı Analizi ile Yeni Ekonomi Programı Hedeflerinin Değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020;6:746–759.
MLA
Sel, Ahmet, ve Hüdaverdi Bircan. “Girdi Çıktı Analizi ile Yeni Ekonomi Programı Hedeflerinin Değerlendirilmesi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 6, sy 3, Kasım 2020, ss. 746-59, doi:10.31592/aeusbed.727266.
Vancouver
1.Ahmet Sel, Hüdaverdi Bircan. Girdi Çıktı Analizi ile Yeni Ekonomi Programı Hedeflerinin Değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Kasım 2020;6(3):746-59. doi:10.31592/aeusbed.727266