The Evaluation According to Integrated Disaster Management of the Newspaper Headlines After the Düzce Earthquake

Abstract

Natural disasters have critical effects on the physical, psychological and socio-economic conditions of societies. Due to its geological location, our country is exposed to many disasters, especially earthquakes. Reducing the destructive effects of earthquakes is possible with an effective and integrated disaster management. After the 1999 Marmara earthquake, deficiencies in planning, mitigation and preparation were identified, which should be done in the risk reduction phase. Many coordination and communication problems were experienced in the earthquake, which was tried to be managed with the understanding of crisis management. It is essential to focus on pre-disaster mitigation and preparedness studies with an integrated disaster management system. Informing the public before disasters and raising awareness about disaster preparedness will help prevent emergencies from turning into disasters. The importance of the media in informing and raising awareness is undeniable. The media should include awareness raising activities, which include not only information after disasters, but also what individuals should do before disasters. The aim of this study is to evaluate how the Düzce earthquake, which occurred 23 years later, was handled in newspaper headlines according to disaster management processes and the change in the process. In the study, 30 newspapers and 210 headlines in these newspapers were evaluated, and 98 (46.6%) headlines were related to the Düzce earthquake. According to disaster management processes, 46 (46.9%) headlines were found for the risk reduction phase, and 35 (35.7%) headlines were for the crisis management phase.

Keywords

• Disaster management
• Earthquake
• Headline
• Media
• Newspaper
• Preperation

Düzce Depremi Sonrası Gazete Manşetlerinin Bütünleşik Afet Yönetimi Sürecine Göre Değerlendirilmesi

Öz

Doğa kaynaklı afetler toplumların fiziksel, psikolojik, sosyo-ekonomik durumları üzerinde ciddi etkiler meydana getirmektedir. Ülkemiz de jeolojik konumu itibariyle depremler başta olmak üzere pek çok afete maruz kalmaktadır. Depremlerin yıkıcı etkilerinin azaltılması etkili ve bütünleşik bir afet yönetimi ile mümkün olabilmektedir. 1999 Marmara depremi sonrasında, risk azaltma evresinde yapılması gereken, planlama, zarar azaltma ve hazırlık konularında eksiklikler tespit edilmiştir. Kriz yönetimi anlayışıyla yönetilmeye çalışılan depremde pek çok koordinasyon ve iletişim sorunları yaşanmıştır. Bütünleşik afet yönetimi sistemi ile afet öncesi zarar azaltma ve hazırlık çalışmalarına ağırlık vermek elzemdir. Afetler öncesi halkın bilgilendirilmesi ve afetlere hazırlık konusunda bilinçlendirilmesi meydana gelen acil durumların afete dönüşmesini önlemeye yardımcı olacaktır. Medyanın da bilgilendirme ve bilinçlendirme konusunda önemi yadsınamaz. Medya yalnızca afetlerden sonra bilgilendirme olarak değil, afet öncesi bireylerin yapması gerekenleri de kapsayan bilinçlendirme çalışmalarına yer vermelidir. Bu çalışmanın amacı da 23 yıl sonra meydana gelen Düzce depreminin gazete manşetlerinde afet yönetimi süreçlerine göre nasıl ele alındığını ve süreçteki değişimi değerlendirmektir. Çalışmada 30 gazete ve bu gazetelerdeki 210 manşet değerlendirilmiş olup, 98 (%46,6) manşet Düzce depremi ile ilgili olduğu görülmüştür. Afet yönetimi süreçlerine göre 46 (%46,9) manşet risk azaltma evresine yönelik, 35 (%35,7) manşet de kriz yönetimi evresine yönelik olarak bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Afet yönetimi
• Deprem
• Gazete
• Hazırlık
• Manşet
• Medya

Kaynakça

1. Ahmad, J, Lateh H (2016). Media and the Environment in Malaysia: An Analysis On News Coverage of Landslide Disaster in Kuala Lumpur. Malaysian Journal Of Communication, 32(2), 525-544.
2. Aktürk İ, Albeni M (2002). Doğal Afetlerin Ekonomik Performans Üzerine Etkisi: 1999 Yılında Türkiye’de Meydana Gelen Depremler ve Etkileri. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 7 (1): 1-18.
3. Altıntaş KH (2009). Deprem Kaynaklı Afetler ve Sağlık Riskleri. Aslan D (ed). Halk Sağlığı İle İlgili Güncel Sorunlar ve Yaklaşımlar. Ankara, Ankara Tabip Odası Yayınları sayfa:193-197
4. Başıbüyük A (2004). Yetişkinlerde Deprem Bilgisi ve Etkili Faktörlerin İncelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, (161): 205-218.
5. Barnes MD, Hanson CL, Novilla LM, Meacham AT, McIntyre E, Erickson BC (2008). Analysis of Media Agenda Setting During And After Hurricane Katrina: Implications For Emergency Preparedness, Disaster Response, And Disaster Policy. American Journal Of Public Health, 98 (4): 604-610.
6. Coppola DP (2015). The Management of Disasters. Simon P (ed). Introduction to International Disaster Management. USA, Elsevier sayfa: 1-20.
7. Choi Y, Lin YH (2008). A Content Analysis of The Newspaper Coverage of the Three Major Hurricanes in 2005. Public Relations Review, 34 (3): 294-296.
8. Cömert-Baechler, N., (2018). Afet Risk Ve Zarar Azaltmada İletişim Stratejisinin Rolü. 2ND International Symposium on Natural Hazards and Disaster Management. 4-6 Mayıs 2018 Sakarya 809-817.

9. Dedeoğlu N (2008). Role of the Turkish News Media in Disaster Preparedness. International Disaster and Risk Conferences 25-29 Ağustos İsviçre
10. Eflanili B (2021). Türkiye’de afet yönetimi: Depremler. Yüksek Lisans Tezi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. Kastamonu Üniversitesi.
11. Ergünay O, Özmen B (2013). Afet Yönetimi Açısından Van Depreminde Elde Edilen Dersler. 2. Türkiye Deprem Mühendisliği ve Sismoloji Konferansı. 25-27 Eylül 2013 Hatay 1-8.
12. Güler HH (2008). Zarar Azaltmanın Temel İlkeleri. Kadıoğlu M, Özdamar E (editörler). Afet Zararlarını Azaltmanın Temel İlkeleri. JICA Türkiye Ofis Yayınları sayfa: 35-50.
13. İlerisoy ZY, Gökşen F, Soyluk A, Takva Y (2022). Deprem Kaynaklı İkincil Afetler ve Türkiye Örneklemi. Online Journal Of Art and Design, 10 (2): 138-148.
14. İnal-Önal E, Ünal Y, Tekeli-Yeşil S (2021). Differences in the Preferences of Information Sources Between COVID-19 Pandemic and Earthquakes Among Young People in Turkey. Journal of Emergency Management and Disaster Communications, 2(01), 57-68 https://doi.org/10.1142/S2689980921500020.
15. İnal-Önal E, Tekeli-Yeşil S, Okay N (2022). The Use of Twitter by Official Institutions in Disaster Risk Communication and Resilience: A Case Study from Turkey. Journal of Emergency Management and Disaster Communications, 3(01): 25-40 https://doi.org/10.1142/S2689980922500087.
16. Kadıoğlu M (2008a). Modern, Bütünleşik Afet Yönetiminin Temel İlkeleri. Kadıoğlu M, Özdamar E (editörler). Afet Zararlarını Azaltmanın Temel İlkeleri. JICA Türkiye Ofis Yayınları sayfa: 1-34.
17. Kadıoğlu M (2008b). Toplumda Afet Bilincini Arttırma Yöntemleri. Kadıoğlu M, Özdamar E (editörler). Afet Zararlarını Azaltmanın Temel İlkeleri. JICA Türkiye Ofis Yayınları sayfa: 223-241.
18. Karahisar T (2016). Olası Bir Depremde Koordinasyonun Sağlanması Ve Sosyal Medyanın Rolü. Beykoz Akademi Dergisi, 4 (2): 43-64.
19. Karataş Z (2015). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Manevi Temelli Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 1 (1): 62-80.
20. Kirschenbaum AA, Rapaport C, Canetti D. (2017). The Impact of Information Sources on Earthquake Preparedness. International Journal of Disaster Risk Reduction, 21: 99-109 https://doi.org/10.1016/j.ijdrr.2016.10.018.
21. Koç H (2013). Türk Basınının Doğal Afetlere İlişkin Bakış Açısını Belirlemeye Yönelik Bir İnceleme. Journal of World of Turks, 5 (2): 121-137.
22. Kütükoğlu E (2021). Afet Gazeteciliğine Gündem Belirleme Kuramı ve İzmir Depremi Haberlerinden Bakış. Uluslararası Medya ve İletişim Araştırmaları Hakemli Dergisi, 4 (2): 211-233 10.33464/mediaj.994871.
23. Özgan E, Bayraktar H, Gül S (2022). Binaların Deprem Risk Durumlarının Çok Faktörlü Bir Modelle Belirlenmesi. Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi, 10: 2052-2066 10.29130/dubited.1033710.
24. Page-Tan C (2021). The Role of Social Media in Disaster Recovery Following Hurricane Harvey. Journal of Homeland Security and Emergency Management, 18 (1): 93-123.
25. Soydan E, Alpaslan N (2014). Medyanın Doğal Afetlerdeki İşlevi. İstanbul Journal of Social Science, (7): 53-64.
26. Tekeli-Yeşil S, Dedeoğlu N, Braun-Fahrlaender C, Tanner M. (2011). Earthquake Awareness and Perception of Risk among the Residents of Istanbul. Natural hazards, 59 (1): 427-446 10.1007/s11069-011-9764-1.
27. Tekeli-Yesil S, Kaya M, Tanner M (2019). The Role of the Print Media in Earthquake Risk Communication: Information Available between 1996 and 2014 in Turkish Newspapers. International Journal of Disaster Risk Reduction, 33: 284-289 10.1016/j.ijdrr.2018.10.014.
28. Tekeli-Yesil S, Pfeiffer C, Tanner M. (2020). The Determinants of Information Seeking Behaviour and Paying Attention to Earthquake-Related Information. International Journal of Disaster Risk Reduction, 49, 101734 https://doi.org/10.1016/j.ijdrr.2020.101734.
29. Toker H (2016). Doğal Afetler, İletişim ve Medya. Toprak Kahraman Z, Altay A (editörler). Bütünleşik Afet Yönetimi. İlkem Ofset ve Dijital Baskı sayfa: 249-278.
30. Uçku B, Uçku R (2018). Uluslararası Acil Durum Veri Tabanına Göre Türkiye Cumhuriyeti Tarihindeki Afetler. Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, 4 (1): 28-33. 10.21324/dacd.348117. 10.21324/dacd.348117.
31. URL 1, https://www.emdat.be/classification (Son Erişim: 05.12.2022).
32. URL 2, https://www5.tbmm.gov.tr/sirasayi/donem21/yil01/ss308.pdf (Son Erişim: 06.12.2022).
33. URL 3, https://www.afad.gov.tr/aciklamali-afet-yonetimi-terimleri-sozlugu (Son Erişim Tarihi: 19.03.2023).
34. Vural AM, Boztepe-Taşkıran H, Türkoğlu S, Sarı M, Maral T, Keskin RK, Koparan E, Yüncüoğlu B, Gülnar B, Ağca ME, Şahin H, Türkan-Ünlü T (2022). Risk İletişiminde Geleneksel Medya: Gazete Haberlerinin Deprem Felaketleri Örnekleminde Analizi. Selçuk İletişim Dergisi, 15(2): 672-701 10.18094/ JOSC. 1116550.
35. Weber RP (1990). Basic Content Analysis Second Edition.
36. World Health Organization / The European Hematology Association WHO/EHA. 2002 Disasters& Emergencies Definitions. Erişim adresi: https://apps.who.int/disasters/repo/7656.pdf. (Erişim Tarihi: 19 Mart 2023).
37. Yakut İ (2005). Afet Etkilerine Karşı Toplumu Bilinçlendirme Çalışmalarında Sürdürülebilir İletişimin Rolü. Deprem Sempozyumu 23-25 Mart 2005 Kocaeli. 1479-1484.
38. Yılmaz SS (2013). Medya Güvenilirliği: Gençlerin Medya Güvenilirliği Üzerine Ampirik Bir Çalışma. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 4(1): 382-417 https://doi.org/10.19145/guifd.03692.