Bibliometric Analysis of International Publications on Post-Disaster Shelter (2000–2025)

Yıl 2025, Cilt: 8 Sayı: 3, 1323 - 1340, 30.11.2025

Betül İrem Tarakçı

https://doi.org/10.35341/afet.1761204

Öz

This study examines academic publications addressing post-disaster housing between 2000 and May 2025 using bibliometric methods. A total of 1,767 publications were evaluated as a result of systematic searches conducted in the Web of Science database. VOSviewer software was used for data analysis. The findings reveal a significant increase in the number of publications since 2017 and a notable rise in citation counts in 2018. The International Journal of Disaster Risk Reduction was identified as the journal with the highest number of citations, while most publications were produced within the field of engineering. The United States was found to be the country with the highest number of publications. The most frequently used keyword was “temporary housing,” and Tohoku University was identified as the institution with the highest number of publications. Most of the publications were in English, while Turkish publications ranked third in frequency. Despite the increase in academic interest in the field over the past five years, the relatively low number of publications from Türkiye is considered to result from limited interdisciplinary research networks and insufficient national funding in the field of post-disaster housing. To overcome this situation, it is important to promote international collaborations and encourage local researchers to engage more actively in this area.

Anahtar Kelimeler

Bibliometric Analysis , Disaster , Disaster Management , Temporary Housing , Web Of Science

Afet Sonrası Barınma Alanlarına Yönelik Uluslararası Yayınların Bibliyometrik Analizi (2000–2025)

Öz

Bu çalışma, 2000 yılından Mayıs 2025’e kadar yayımlanan ve afet sonrası barınma konusunu ele alan akademik yayınları bibliyometrik yöntemlerle incelemektedir. Web of Science veri tabanında gerçekleştirilen sistematik taramalar sonucunda toplam 1767 yayın değerlendirmeye alınmıştır. Verilerin analizi için VOSviewer yazılımı kullanılmıştır. Bulgular, 2017 yılından itibaren yayın sayısında belirgin bir artış yaşandığını, 2018 yılında ise atıf sayısında önemli bir yükselme olduğunu ortaya koymaktadır. En çok atıf alan dergi International Journal of Disaster Risk Reduction olurken, yayınların büyük bir kısmı mühendislik disiplininde üretilmiştir. En fazla yayına sahip ülke Amerika Birleşik Devletleri'dir. En sık kullanılan anahtar kelimenin “temporary housing” olduğu saptanmış, en fazla yayını gerçekleştiren kurum ise Tohoku Üniversitesi olarak belirlenmiştir. Yayınların büyük çoğunluğu İngilizce dilindedir; Türkçe yayınlar ise sıklık açısından üçüncü sırada yer almaktadır. Son beş yılda alana yönelik akademik ilginin artmasına karşın, Türkiye’deki yayın sayısının görece düşük olmasının, afet sonrası barınma alanında disiplinler arası araştırma ağlarının sınırlı olması ve ulusal fon desteklerinin yetersizliğinden kaynaklandığı düşünülmektedir. Bu durumun aşılabilmesi için, uluslararası iş birliklerinin artırılması ve yerel araştırmacıların bu alanda teşvik edilmesi önem taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Afet , Afet Yönetimi , Bibliyometrik Analiz , Geçici Barınma , Web of Science

Kaynakça

• AFAD. (2014). Açıklamalı Afet Yönetimi Terimleri Sözlüğü. Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı. https://www.afad.gov.tr/aciklamali-afet-yonetimi-terimleri-sozlugu (Son Erişim 12.04.2025)
• Arruda, H., Silva, E. R., Lessa, M., Proença, D., Bartholo, R. (2022). VOSviewer and Bibliometrix. Journal of the Medical Library Association, 110(3), 392-395. https://doi.org/10.5195/jmla.2022.1434
• Chen, S., Xu, Z., Wang, X., Skare, M. (2022). A bibliometric analysis of natural disasters and business management in tourism. Journal of Business Economics and Management, 23(2), 305-326. https://doi.org/10.3846/jbem.2022.16388
• Chen, S., Zhang, Z., Yang, J., Wang, J., Zhai, X., Bärnighausen, T., Wang, C. (2020). Fangcang shelter hospitals: a novel concept for responding to public health emergencies. The Lancet, 395(10232), 1305-1314. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(20)30744-3
• Çinbilgel, İ., Ergün, G. S. (2022). Scopus veritabanı üzerinde ekoturizmin bibliyometrik analizi. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 10(2), 1053–1065. DOI:10.21325/jotags.2022.1030
• Gerdan, S. (2021). Kentsel planlama açısından il afet risk azaltma planlarının değerlendirilmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 10(4), 1006-1013. https://doi.org/10.37989/gumussagbil.930086
• Giyik, C., Oygüç, R. A., Anıtkar, S. (2022). Van ilinin afetselliği ve afet konutlarında yer seçimi uygulamaları. Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, 8(2), 178-195.
• Kahvecioğlu, B., Selçuk, S. A. (2025). Review of sustainable temporary housing and reuse strategy for post-disaster architectures: current trends and strategic gaps. Journal of Engineering and Applied Science, 72(1), 8.
• Kim, J., Hastak, M. (2018). Social network analysis: Characteristics of online social networks after a disaster. International journal of information management, 38(1), 86-96. https://doi.org/10.1016/j.ijinfomgt.2017.08.003
• Koseoglu, M. A., Rahimi, R., Okumus, F., Liu, J. (2016). Bibliometric studies in tourism. Annals of Tourism Research, 61, 180-198. https://doi.org/10.1016/j.annals.2016.10.006
• Kwaylih, A., Alshawawreh, L., Pomponi, F. (2022). Sustainability trends in humanitarian architecture research: A bibliometric analysis. Cambridge Repository. https://www.repository.cam.ac.uk/handle/1810/355488
• Lekesizgöz, K. A., Şehitoğlu, Y. (2025). Proje yönetiminde proje karmaşıklığı sorunsalına tematik inceleme: bir bibliyometrik analiz. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 15(2), 407-431. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.1585181
• Merigó, J. M., Yang, J. B. (2017). Accounting research: A bibliometric analysis. Australian Accounting Review, 27(1), 71-100. https://doi.org/10.1111/auar.12109 OECD. (2002). Frascati Manual, Sixth Edition. OECD.
• Öney, B., Akman, K. (2022). Afet durumlarında beslenme hizmetleri. Afet ve Risk Dergisi, 5(1), 239-246. https://doi.org/10.35341/afet.1058795
• Özcan, U., Güler, B., Korkmaz, B. (2021). Shigeru Ban ve geçici barınak kavramı. International Journal of Social and Humanities Sciences (IJSHS), 5(2), 65-90.
• Özdemir, A., Şahinöz, T. (2022). Toplumda afet farkındalığı oluşturmaya yönelik kullanılan araçlar: Nitel bir çalışma. Afet ve Risk Dergisi, 5(1), 78-93. https://doi.org/10.35341/afet.1083976
• Pritchard, A. (1969). Statistical bibliography or bibliometrics. Journal of Documentation, 25(4), 348-349.
• Sampaio, C., Farinha, L., Sebastião, J. R., Fernandes, A. (2023). Tourism industry at times of crisis: A bibliometric approach and research agenda. Journal of Hospitality and Tourism Insights, 6(4), 1464-1484. https://doi.org/10.1108/JHTI-08-2021-0223
• Savrun, B., Mutlu, H. M. (2019). Kent lojistiği üzerine bibliyometrik analiz. Kent Akademisi, 12(2), 364-386. https://doi.org/10.35674/kent.534729
• Sever, İ. A., Tarakçı, B. İ. (2025). Examining the Sustainability Performance of Post-Disaster Temporary Shelter Units Through Sample Analyses. Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, 11(2), 374-392. DOI: 10.21324/dacd.1563726
• Singh, Z. (2020). Disaster implications, mitigation and preparedness. Indian J Public Health, 64, 1-3.
• Songür, D. (2000). Afet sonrası barınakların ve geçici konutların analizi ve değerlendirilmesi, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
• Sphere Association. (2018). The Sphere Handbook: Humanitarian Charter and Minimum Standards in Humanitarian Response. Sphere Association.
• Şahin, E. (2022). A bibliometric overview of the International Journal of Gastronomy and Food Science: To where is gastronomy research evolving? International Journal of Gastronomy and Food Science, 28, 100543. https://doi.org/10.1016/j.ijgfs.2022.100543
• Tarakçı, B. İ., Kavut, İ. E. (2025). Afet Sonrası Geçici Barınma Birimlerinde Yaşanan Sorunlar: Hatay/İskenderun Örneği. Türk Deprem Araştırma Dergisi, 7(2), 321-334. DOI:10.46464/tdad.1648044.
• Top, S. M., Bakırhan, E. K. (2023). Exploring post-disaster shelters with bibliometric analysis: A comprehensive literature review. ICEARC'23 Proceedings.
• Torus, B., Şener, Ş. M. (2015). Post-disaster shelter design and CPoDS. A|Z ITU Journal of Faculty of Architecture, 12(1), 269-282.
• Tucker, S., Gamage, A., Wijeyesekera, C. (2014). Some design aspects of sustainable post-disaster housing. International Journal of Disaster Resilience in the Built Environment, 5(2), 163-181. https://doi.org/10.1108/IJDRBE-06-2012-0019
• UNDRR. (2015). Global Assessment Report on Disaster Risk Reduction. Erişim: 29 Mart 2022. https://www.undrr.org/publication/global-assessment-report-disaster-risk-reduction
• UNDRR. (2017). The Sendai framework terminology on disaster risk reduction. https://www.undrr.org/terminology Son Erişim (12.04.2025)
• UNISDR. (2009). https://sdgs.un.org/statements/un-international-strategy-disaster-reduction-unisdr-8377
• Uysal, A. N., İnce, H. H. (2024). 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremleri sonrası kentsel dönüşüm kanunundaki değişikliklerin değerlendirilmesi: Yenilikler, uygulama süreci. Turk Deprem Araştırma Dergisi, 6(2), 420-433. https://doi.org/10.46464/tdad.1472546
• Ülker, P., Ülker, M., Karamustafa, K. (2023). Bibliometric analysis of bibliometric studies in the field of tourism and hospitality. Journal of Hospitality and Tourism Insights, 6(2), 797-818. https://doi.org/10.1108/JHTI-10-2021-0291
• Visser, M., Van Eck, N. J., Waltman, L. (2021). Large-scale comparison of bibliographic data sources: Scopus, Web of Science, Dimensions, Crossref, and Microsoft Academic. Quantitative Science Studies, 2(1), 20-41. https://doi.org/10.1162/qss_a_00112
• Yi, W., Özdamar, L. (2007). A dynamic logistics coordination model for evacuation and support in disaster response activities. European journal of operational research, 179(3), 1177-1193. https://doi.org/10.1016/j.ejor.2005.03.077
• WHO. (2020). Glossary of health emergency and disaster risk management terminology. https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/331716/9789240003699-eng.pdf
• Zhu, J., Liu, W. (2020). A tale of two databases: The use of Web of Science and Scopus in academic papers. Scientometrics, 123(1), 321-335. https://doi.org/10.1007/s11192-020-03387-8