PSİKANALİTİK EDEBİYAT KURAMI VE “KİMLİK” ROMANI

İnsanların duygularını, düşüncelerini, hayallerini zaman zaman da yaşadıkları toplumda meydana gelen olumlu\olumsuz durumları dile getirmelerine yardımcı olan ve onlara estetik anlamda zevk veren edebiyat, birçok alanla ilişkilidir. Daha çok insana özgü duygulara ya da düşüncelere tercüman olması hasebiyle de insanı inceleyen bilim dallarından psikoloji, psikanaliz, topluma ait bilimlerden sosyoloji, felsefe gibi alanlarla sıkı bir münasebete sahiptir. Bu noktada, edebî anlamda zevk alabilmek, edebiyat ürünlerini (şiir, hikâye, roman, masal v.b.) iyi anlayabilmek ve yorumlayabilmek için bu bilim ve bilgi dallarından da yararlanılması gerekmektedir. Son zamanlarda edebiyatla ilgilenen ve edebiyatı anlamaya çaba sarf edenlerin psikanalizle ilgilenmeye başladıkları da görülür. Bu ilgi sonucunda edebiyat ile psikanalizi birleştiren psikanalitik edebiyat kuramı ortaya çıkar. Bu yazıda Kaan Arslanoğlu tarafından yazılan “Kimlik” adlı romanı daha iyi anlayabilmek için kullanmaya çalıştığımız “Psikanalitik Edebiyat Kuramı”nın neleri içerdiği, çeşitleri gibi bilgileri verdikten sonra romandaki psikanalitik unsurlar üzerinde duracağız.