Case Report

Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu

Volume: 10 Number: 1 January 1, 2024
EN TR

Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu

Abstract

Kişinin, sahip olduğu biyolojik cinsiyeti ile cinsel eylemleri ve tercihlerinin uyumlu olmaması halinde çeşitli sorunlar ortaya çıkmaktadır. DSM-5’te, “cinsel kimlik uyumsuzluğu” veya “cinsiyet hoşnutsuzluğu” olarak ifade edilen tıbbi tanı; kişinin en az 6 ay süre ile deneyimlediği/ifade ettiği cinsel kimliğiyle, doğumda belirlenen cinsiyeti arasında açık bir uyumsuzluk olmasıdır. Kişilerin yaşamış olduğu bu uyumsuzluk ve çatışma “transseksüalite” olarak da adlandırılmaktadır. Ülkemizde, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 40. maddesinde cinsiyet değişikliği ile ilgili düzenleme yapılmıştır. Bu çalışmada, Anabilim Dalı Başkanlığımıza adli makamlar vasıtasıyla cinsiyet değişikliği açısından gönderilen 4 olgu sunulacak olup, ilgili kanunun eksiklerinin tartışılması amaçlanmıştır. Cinsiyet değişikliği süreci uzun bir hazırlık dönemi gerektiren, son derece zorlu ve karmaşık tıbbi müdahaleleri içinde barındıran, bu nedenle kişinin tam olarak aydınlatılmasını ve onamını gerektiren, büyük oranda geri dönüşümsüz bir süreçtir. Hukuki süreci başlatabilmek için gereken asgari şartlar, hormon tedavisine hangi aşamada başlanması gerektiği ve tedavinin ne kadar süreceği, mahkemeden herhangi bir izin almadan gerçekleşen cinsiyet değişikliği ameliyatının hukuki akıbetinin ne olacağı, resmi bir sağlık kuruluna başvurarak “cinsiyet değiştirme ameliyatlarının usulüne uygun olarak yapıldığını ve sonuçlandığını” belirten rapordaki ameliyatlardan nelerin kast edildiği, bu husustaki tartışmalı konulardandır. Türk Medeni Kanunu’nda yer alan cinsiyet değiştirme ile ilgili madde oldukça ayrıntılı olmakla birlikte, uygulamada yaşanılan güçlüklerle ilgili tıp ve hukuk mensubu üyelerin işbirliği ile oluşacak yeni bir ek düzenlemeye ihtiyaç duyulduğu açıktır.

Keywords

References

  1. Sert S. Türk Medeni Hukuku’nda cinsiyet değiştirme. Türkiye Barolar Birliği Dergisi 2015;(118):255-70.
  2. Korkmaz ÇS, Yektaş Ç, Bildik T, Dalkılıç M, Tamar M. Ergenlerde cinsel kimlik ve yönelim sorunlarında değerlendirme ve izlem: dört kız olgu. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi 2014;21(1):51-64.
  3. Kudret G. Cinsel kimlik üzerinde hak kavramı ve korunması: transseksüellik ve interseksüellik. Başkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 2015;1(1):127-70.
  4. Toprak S, Avgören KA, Tüzün B. Cinsiyet hoşnutsuzluğu olan bireylerin cinsiyet değiştirme sürecinin hukuki boyutu. İstanbul Tıp Fakültesi Dergisi 2021;84(1):31-4.
  5. Özsungur B. Cinsel kimlik gelişimi ve cinsel kimlik bozukluğunda psikososyal değişkenler: gözden geçirme. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi 2010;17(3):163-74.
  6. Turan Ş, Poyraz CA, İnce E, Kani AS, Emül HC, Duran A. Sociodemographic and clinical characteristics of transsexual ındividuals who presented to a psychiatry clinic for sex reassignment surgery. Turkish Journal of Psychiatry 2015;26(3):153-60.
  7. Yıldızhan BÖ, Yüksel Ş, Avayu M, Noyan H, Yıldızhan E. Cinsiyet disforisi olan bireylerde cinsiyet değiştirmenin ruh sağlığı ve yaşam kalitesi üzerine etkileri. Türk Psikiyatri Dergisi 2018;29(1):11-21.
  8. Gülmüş Ö. Cinsiyet değişikliği ameliyatlarındaki hukuki sorunlar. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi Adli Tıp Enstitüsü, İstanbul, 2002.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Clinical Sciences

Journal Section

Case Report

Early Pub Date

January 15, 2024

Publication Date

January 1, 2024

Submission Date

June 6, 2022

Acceptance Date

July 28, 2022

Published in Issue

Year 2024 Volume: 10 Number: 1

APA
Kılınç, O., Karagöz, Y. M., Yiğit, G., & İlhan, M. (2024). Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu. Akdeniz Tıp Dergisi, 10(1), 165-171. https://doi.org/10.53394/akd.1125669
AMA
1.Kılınç O, Karagöz YM, Yiğit G, İlhan M. Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu. Akd Med J. 2024;10(1):165-171. doi:10.53394/akd.1125669
Chicago
Kılınç, Okan, Yaşar Mustafa Karagöz, Gülşah Yiğit, and Mehmet İlhan. 2024. “Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu”. Akdeniz Tıp Dergisi 10 (1): 165-71. https://doi.org/10.53394/akd.1125669.
EndNote
Kılınç O, Karagöz YM, Yiğit G, İlhan M (January 1, 2024) Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu. Akdeniz Tıp Dergisi 10 1 165–171.
IEEE
[1]O. Kılınç, Y. M. Karagöz, G. Yiğit, and M. İlhan, “Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu”, Akd Med J, vol. 10, no. 1, pp. 165–171, Jan. 2024, doi: 10.53394/akd.1125669.
ISNAD
Kılınç, Okan - Karagöz, Yaşar Mustafa - Yiğit, Gülşah - İlhan, Mehmet. “Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu”. Akdeniz Tıp Dergisi 10/1 (January 1, 2024): 165-171. https://doi.org/10.53394/akd.1125669.
JAMA
1.Kılınç O, Karagöz YM, Yiğit G, İlhan M. Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu. Akd Med J. 2024;10:165–171.
MLA
Kılınç, Okan, et al. “Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu”. Akdeniz Tıp Dergisi, vol. 10, no. 1, Jan. 2024, pp. 165-71, doi:10.53394/akd.1125669.
Vancouver
1.Okan Kılınç, Yaşar Mustafa Karagöz, Gülşah Yiğit, Mehmet İlhan. Cinsiyet Değişikliğinin Adli Tıp Açısından Değerlendirilmesi: Dört Olgu Sunumu. Akd Med J. 2024 Jan. 1;10(1):165-71. doi:10.53394/akd.1125669