TR
EN
Yutma ve Kognitif Fonksiyonların İlişkisi
Abstract
Kognitif fonksiyonlar; bilgi edinme, saklama ve kullanmayı sağlayan önemli beyin işlevlerindendir. Tüm vücut fonksiyonları gibi yutma fonksiyonunun düzenlenmesi ve ayarlanmasında kognitif fonksiyonlar önemli rol almaktadır. Bu sayede birey, besin ve çevreye ait özellikler algılanıp yordanmakta ve değişen koşullara uyum sağlanarak yutma güvenli şekilde gerçekleştirilmektedir. Özellikle görsel algılama, oryantasyon, dikkat, hafıza ve yürütücü işlevleri içeren temel kognitif fonksiyonlar etkin ve güvenli yutma için gereklidir. Yutma fonksiyonu yutma öncesi faz, oral hazırlık, farengeal ve özofageal faz olarak incelenmektedir. Yutma öncesi faz ve oral hazırlık fazında kognitif fonksiyonlara daha fazla ihtiyaç duyulmakla birlikte tüm yutma sürecinde farklı düzeylerde kognitif fonksiyona ihtiyaç olmaktadır. Kognitif bozuklukların yutma bozukluğu ile ilişkisi kognitif fonksiyonların etkilendiği Alzheimer, demans ve inme gibi durumlarda açıkça görülmektedir. Kognitif fonksiyonlar ile yutma fonksiyonu ilişkisini inceleyen daha fazla çalışmaya ve bu çalışmalar doğrultusunda yutma bozukluğu rehabilitasyonunda yeni yaklaşımlara ihtiyaç bulunmaktadır.
Keywords
References
- 1. Kar SK, Jain M. Current understandings about cognition and the neurobiological correlates in schizophrenia. J Neurosci Rural Pract. 2016;7(03):412-8.
- 2. Rudney JD, Ji Z, Larson CJ. The prediction of saliva swallowing frequency in humans from estimates of salivary flow rate and the volume of saliva swallowed. Arch Oral Biol. 1995;40(6):507-512.
- 3. Ertekin C. Voluntary versus spontaneous swallowing in man. Dysphagia. 2011;26(2):183-92.
- 4. Vesey S. Dysphagia and quality of life. Br J Community Nurs. 2013;18(Sup5):S14-S9.
- 5. Lang IM. Brain stem control of the phases of swallowing. Dysphagia. 2009;24(3):333-48.
- 6. Thexton A, Crompton A. The control of swallowing. The scientific basis of eating Frontiers of Oral Biology. 1998;9:168-222.
- 7. Suzuki M, Asada Y, Ito J, Hayashi K, Inoue H, Kitano H. Activation of cerebellum and basal ganglia on volitional swallowing detected by functional magnetic resonance imaging. Dysphagia. 2003;18(2):71-77.
- 8. Rajmohan V, Mohandas E. The limbic system. Indian J Psychiatry. 2007;49(2):132-139.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Clinical Sciences
Journal Section
Review
Early Pub Date
May 10, 2024
Publication Date
May 1, 2024
Submission Date
October 21, 2022
Acceptance Date
November 20, 2023
Published in Issue
Year 2024 Volume: 10 Number: 2
APA
Begen, S. N., & Serel Arslan, S. (2024). Yutma ve Kognitif Fonksiyonların İlişkisi. Akdeniz Tıp Dergisi, 10(2), 381-389. https://doi.org/10.53394/akd.1192565
AMA
1.Begen SN, Serel Arslan S. Yutma ve Kognitif Fonksiyonların İlişkisi. Akd Med J. 2024;10(2):381-389. doi:10.53394/akd.1192565
Chicago
Begen, Sena Nur, and Selen Serel Arslan. 2024. “Yutma Ve Kognitif Fonksiyonların İlişkisi”. Akdeniz Tıp Dergisi 10 (2): 381-89. https://doi.org/10.53394/akd.1192565.
EndNote
Begen SN, Serel Arslan S (May 1, 2024) Yutma ve Kognitif Fonksiyonların İlişkisi. Akdeniz Tıp Dergisi 10 2 381–389.
IEEE
[1]S. N. Begen and S. Serel Arslan, “Yutma ve Kognitif Fonksiyonların İlişkisi”, Akd Med J, vol. 10, no. 2, pp. 381–389, May 2024, doi: 10.53394/akd.1192565.
ISNAD
Begen, Sena Nur - Serel Arslan, Selen. “Yutma Ve Kognitif Fonksiyonların İlişkisi”. Akdeniz Tıp Dergisi 10/2 (May 1, 2024): 381-389. https://doi.org/10.53394/akd.1192565.
JAMA
1.Begen SN, Serel Arslan S. Yutma ve Kognitif Fonksiyonların İlişkisi. Akd Med J. 2024;10:381–389.
MLA
Begen, Sena Nur, and Selen Serel Arslan. “Yutma Ve Kognitif Fonksiyonların İlişkisi”. Akdeniz Tıp Dergisi, vol. 10, no. 2, May 2024, pp. 381-9, doi:10.53394/akd.1192565.
Vancouver
1.Sena Nur Begen, Selen Serel Arslan. Yutma ve Kognitif Fonksiyonların İlişkisi. Akd Med J. 2024 May 1;10(2):381-9. doi:10.53394/akd.1192565