Research Article

Türk Gazetelerinde Reklam İçeriği Üzerine Bir İnceleme: Hürriyet, Sabah ve Sözcü Gazeteleri Örnekleri

Number: 36 December 31, 2021
EN TR

Türk Gazetelerinde Reklam İçeriği Üzerine Bir İnceleme: Hürriyet, Sabah ve Sözcü Gazeteleri Örnekleri

Öz

İçinde bulunduğumuz dijital çağ sadece iletişim kurma biçimlerimizi değil medya kullanım alışkanlıklarımızı da değiştirirken, geçmişte insanların haber alma yöntemleri içinde en ön sıralarda yer alan gazetelerin önemli bir gelir kaynağı olan reklamların da dijital mecralara kaymasına neden olmuştur. Bu durum gazetelere verilen reklam miktarı ve çeşitliliğini erozyona uğratırken kaliteli bir gazetecilik için gereken finansal kaynakları da azaltmaktadır. Bu çalışmanın amacı güncel durumda reklamların gazete içeriği içindeki payını tespit etmek ve bu çalışma için belirlenen kategoriler ışığında analiz etmektir. Çalışmada, Türkiye’nin en yüksek tirajlı üç gazetesinin sektörün geneline dair önemli ipuçları sunacağı varsayımıyla hareket edilmiş, 2020 yılında bu konumda olan Hürriyet, Sabah ve Sözcü gazetelerinin 1-15 Aralık 2020 tarihli İstanbul baskılarında yayınlanan reklamlar içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. İncelenen dönemde üç gazetede toplamda 333,067 santimetrekare yer tutan, 896 adet reklam tespit edilmiştir. Tespit edilen reklamların altı ana kategori altında değerlendirilmesi sonucunda hem alansal hem de adetsel olarak sosyal ilanların en fazla yeri tuttuğu, sosyal ilanların ardından ise devletin basın desteği olarak sunduğu resmi ilanların geldiği görülmüştür. Çalışmanın sonuçları, popüler gazeteler için geçmişte %60’a varan reklam alanlarının incelenen üç gazete özelinde %14,0 ile %24,7 arasında olduğu, geçmişte çok farklı sektörlerden çok sayıda reklam alabilen gazetelerde günümüzde resmi ilan ve vefat ilanlarının ön planda olduğunu ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Türk gazeteleri , gazete ekonomisi , reklam gelirleri , reklam oranı , medya ekonomisi

References

  1. Alemdar, K. ve Dursun, Ç. (1999). Medya Gücü ve Demokratik Kurumlar, Alemdar, K. (Der). İlan ve Reklam Gelirleri (s.195-205) içinde. İstanbul: Afa Yayınları.
  2. Aslama, Siira, Rice ve diğerleri (2007). Mapping Communication and Media Research in the U.S. Helsinki: Communication Research Centre, Department of Communication University of Helsinki.
  3. Atabek, N. ve Dağtaş, E. (1998). Kamuoyu ve İletişim. Eskişehir: Eğitim Sağlık ve Bilimsel Araştırma Çalışmaları Vakfı Yayını.
  4. Ayhan, B. & Demirsoy, A. (2005). 1960’dan Günümüze Konya’da Yerel Gazetecilik. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , (14) , 131-155. https://dergipark.org.tr/tr/pub/susbed/issue/61791/924052 adresinden 10 Kasım 2021 tarihinde erişilmiştir.
  5. Aziz, A. (2020). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri ve Teknikleri, Ankara: Nobel.
  6. Basın İlan Kurumu, (2017). Türk Basının Lale Devri, Basın Hayatı, Sayı 40. https://www.basinhayati.net/turk-basininin-lale-devri-promosyonlu-gazete-donemi/ adresinden 3 Mayıs 2021 tarihinde erişilmiştir. BBC, (2020). https://downloads.bbc.co.uk/aboutthebbc/reports/annualreport/2020-21.pdf adresinden 1 Mayıs 2021 tarihinde erişilmiştir.
  7. Baytar, O. (2013). Teorik ve Pratik Açıdan Medya Ekonomisine Bakış. Konya: Çizgi.
  8. Bulunmaz, B. (2011). Holdingleşme Ekseninde Türk Medyasında Tekelleşme Sorunu. Öneri Dergisi, 9 (36) , 237-246. https://dergipark.org.tr/tr/pub/maruoneri/issue/17899/187786
  9. Çakır, H. , Yavalar, D.E (2017). Demokrat Parti İktidarı ve Basın. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi
  10. Dağtaş, B. , Dağtaş, E. (2003). Habermas'ın Burjuva Kamusal Alanı Tanımı Çerçevesinde Yazılı Basının Konumu ve Dönüşümü. Kurgu, 20 (1), 47-59.
APA
Tarı, İ. (2021). Türk Gazetelerinde Reklam İçeriği Üzerine Bir İnceleme: Hürriyet, Sabah ve Sözcü Gazeteleri Örnekleri. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 36, 436-456. https://doi.org/10.31123/akil.887995