Research Article

Medyada İşlevsel Ayrımcılık: Alman ve Türk Basınında “Suriyeli” Temsillerinin İncelenmesi

Number: 35 June 30, 2021
EN TR

Medyada İşlevsel Ayrımcılık: Alman ve Türk Basınında “Suriyeli” Temsillerinin İncelenmesi

Öz

İngiliz Kültürel Çalışmalar ekolünün işaret ettiği üzere, kitle iletişim araçları çeşitli kodlar, imgeler ve temsiller aracılığıyla başkaları hakkındaki dünya algımızı inşa etmektedir. Özellikle, yabancılar genellikle “birey” olarak algılanmamaktadır. Basit, kolayca hatırlanabilir ve kavranabilir stereotipler aracılığıyla; belirli bir prototipe karşılık gelen “yabancılar” olarak kavramsallaştırılmaktadır. Söz konusu bu kavramsallaştırmaların ve yabancı temsillerinin ülkeden ülkeye ne gibi farklılıklar ve benzerlikler gösterdiğinin sorgulanması, inşa edilen temsilin ilgili toplumdaki izdüşümlerinin anlaşılması adına önemlidir. Günümüz kültürel ve politik alanında “yabancı” olarak kavramsallaştırılan Suriyeli sığınmacıların Türkiye ve Almanya basınında nasıl temsil edildiği bu çalışmanın problemini oluşturmaktadır. Problemin çerçevelerinden hareketle bu çalışmanın kuramsal temeli, İngiliz Kültürel Çalışmaları ekolünün kimlik temsili ve söylem üzerine ortaya koyduğu yaklaşımlar ve tespitlerdir. Bu anlamda çalışmada, Suriyeli sığınmacıların Türkiye ve Almanya basınında nasıl temsil edildiğinin tespit edilmesi ve bu temsiller ile ülkelerin mülteci politikaları arasındaki ilişkinin neler olduğunun çözümlenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda, Türkiye'den Hürriyet ve Almanya'dan Sueddeutsche Zeitung (SZ) gazetelerinde Suriyeli sığınmacıların nasıl temsil edildiği, T.A. van Dijk’ın eleştirel söylem çözümlemesi modeli ile analiz edilmiştir. Çözümleme sonucunda iki ülke basınındaki haberlerde kimliklerin stereotipler ve tekillikler üzerinden sunulması sonucunda bağlam eksikliği olduğu ve bu anlamda haberlerin bürokratik eylemleri meşru kılmaya dönük ideolojik bir görev gördüğü tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Suriyeli , Kimlik Temsili , Kültürel Çalışmalar , Almanya Basını , Türkiye Basını

References

  1. Alexa. (2020). Top Sites in Turkey. https://www.alexa.com/topsites/countries/TR adresinden 05.05.2021 tarihinde erişilmiştir.
  2. Althusser, L. (2003). İdeoloji ve Devletin İdeolojik Aygıtları. (A. Tümertekin, Çev.), İstanbul: İthaki Yayınları.
  3. Barker, C. (2003). Cultural Studies: Theory and Practice. London, California, New Delhi: Sage Publications.
  4. Barthes, R. (1973). Mythalogies. London: Paladin.
  5. Boztepe, V. (2017). Televizyon Haberlerinde Suriyeli Mültecilerin Temsili. Ankara Üniversitesi İlef Dergisi, 4(1), 91-122.
  6. Büyükkantarcıoğlu, S. N. (2012). Söylem İncelemelerinde Eleştirel Dilbilimsel Boyut: Eleştirel Söylem Çözümlemesi ve Ötesi. Ö. Özer (Der.). Haberi Eleştirmek (s. 161-192) içinde. İstanbul: Literatürk Yayınevi.
  7. Chomsky, N. (1997). What Makes Mainstream Media Mainstream. Z Magazine, 10 (10), 17-23.
  8. Chomsky, N. (2018). Güç Kimin Elinde. (C. Özpınar, Çev.), İstanbul: İnkılap Yayınevi.
  9. Çalık, M. ve Baykal, K. C. (2020) Habertürk, Sabah ve Birgün Gazetelerindeki Suriyeli Mülteci Haberlerinin Eleştirel Söylem Çözümlemesi. Kültür Araştırmaları Dergisi, (5), 241-262.
  10. Dağtaş, B. (1999). İngiliz Kültürel Çalışmaları’nda İdeoloji. Kurgu Dergisi, 16, 335-357.
APA
Okuroğlu, M., & Şirvanlı, T. (2021). Medyada İşlevsel Ayrımcılık: Alman ve Türk Basınında “Suriyeli” Temsillerinin İncelenmesi. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 35, 174-195. https://doi.org/10.31123/akil.888215